Një nga zjarret më të jashtëzakonshme të regjistruara ndonjëherë në rajonin e Parisit ka përfshirë pyllin historik të Fontainebleau-së, duke shkrumbuar të paktën 800 hektarë, detyruar evakuimin e qindra banorëve dhe turistëve, mbyllur autostradën A6 dhe çrregulluar për orë të tëra qarkullimin e trenave të shpejtë ndërmjet Parisit dhe jugut të Francës.
Rreth 500 zjarrfikës, dy avionë Canadair, dy avionë Dash, tre helikopterë bombardues uji dhe mjete të tjera ajrore e tokësore u mobilizuan të hënën, më 13 korrik 2026, për të ndalur përhapjen e flakëve.
Për herë të parë, avionët Canadair u angazhuan në një operacion të tillë kundër një zjarri pyjor në rajonin Île-de-France, duke marrë ujë drejtpërdrejt nga lumi Sena.
Deri rreth mesditës së të hënës, zjarri vazhdonte të përhapej. Autoritetet franceze shpresonin ta “fiksonin”, domethënë të ndalonin avancimin e tij, gjatë ditës, por paralajmëruan se shuarja e plotë mund të kërkonte disa ditë ose edhe disa javë.
Ndërkohë, hetuesit po shqyrtojnë seriozisht mundësinë që zjarri të jetë vënë qëllimisht, pasi janë identifikuar rreth dhjetë pika të ndryshme ndezjeje brenda një zone me rreze afro një kilometër.
SI NISI ZJARRI
Zjarri shpërtheu të dielën, më 12 korrik, rreth orës 16:40–17:00, pranë autostradës A6, në zonën jugperëndimore të masivit pyjor të Fontainebleau-së.
Vatrat e para u regjistruan në afërsi të Noisy-sur-École dhe Le Vaudoué, rreth 60–70 kilometra në juglindje të Parisit.
Sipas ministrit francez të Brendshëm, Laurent Nuñez, zjarri nuk nisi në një pikë të vetme. Dy vatra u konstatuan në anë të ndryshme të autostradës A6, ndërsa brenda një perimetri prej rreth 1.000 metrash u identifikuan afro dhjetë pika të tjera ndezjeje.
Kjo shpërndarje e vatrave është arsyeja kryesore pse autoritetet po hetojnë pistën e një zjarri të qëllimshëm. Hetimi i është besuar Xhandarmërisë Kombëtare dhe po zhvillohet nën drejtimin e Prokurorisë së Fontainebleau-së.
Megjithatë, deri në përfundimin e hetimeve, origjina kriminale mbetet vetëm një dyshim dhe jo një fakt i provuar.
“Rreth dhjetë pika të nisjes së zjarrit brenda një perimetri prej 1.000 metrash na bëjnë të mendojmë se ai mund të jetë vënë qëllimisht”, deklaroi Nuñez gjatë vizitës së tij në qendrën e komandimit në Noisy-sur-École.
NGA 400 NË 800 HEKTARË BRENDA PAK ORËSH
Flakët u përhapën me shpejtësi të jashtëzakonshme, të ndihmuara nga thatësira e thellë, temperaturat ekstreme, bimësia e tharë dhe erërat e nxehta.
Sipërfaqja e prekur u dyfishua gjatë natës, nga rreth 400 hektarë në 800 hektarë. Pak pas mesnatës, autoritetet konfirmuan se flakët kishin përshkuar një sipërfaqe prej rreth tetë kilometrash katrorë.
Kjo përfaqëson pak më pak se pesë për qind të masivit pyjor shtetëror të Fontainebleau-së. Vlerësimet se zjarri kishte arritur në 1.000 hektarë ishin parashikime të bëra nga disa zyrtarë dhe zjarrfikës, por deri rreth mesditës shifra e konfirmuar zyrtarisht mbetej 800 hektarë.
Zjarri u cilësua nga autoritetet si “shumë i fuqishëm”, “jashtë çdo norme” dhe me “përmasa të jashtëzakonshme”. Është një ngjarje e paparë për një masiv pyjor kaq pranë kryeqytetit francez.
Rreth 400 zjarrfikës punuan gjatë gjithë natës, por me rënien e errësirës avionët dhe helikopterët u detyruan t’i ndërprisnin përkohësisht fluturimet.
Në orët e para të së hënës, zjarri ende nuk ishte fiksuar dhe vazhdonte të lëvizte nëpër bimësinë e thatë. Erërat që arrinin rreth 50 kilometra në orë dhe shtresat e torfës, në të cilat zjarri mund të digjej nën sipërfaqe, e bënin situatën veçanërisht të rrezikshme.
“Një mur flakësh” pranë shtëpive
Gjendja më kritike u regjistrua në Le Vaudoué, Noisy-sur-École dhe Achères-la-Forêt.
Kryetari i komunës Le Vaudoué, Michel Calmy, përshkroi një “mur flakësh” që po lëvizte me shpejtësi të madhe drejt fshatit dhe kishte arritur deri pranë shtëpive të para në skaj të pyllit.
Le Vaudoué ka rreth 700–750 banorë të përhershëm, por në zonë ndodheshin edhe turistë dhe pronarë të banesave të dyta.
Sipas kryetarit të komunës, gjysma e Le Vaudoué-së u evakuua. Rreth 1.000 banorë dhe turistë u konsideruan të prekur nga masat e sigurisë, ndërsa vlerësimi i ministrit të Brendshëm për numrin e personave të evakuuar në të gjithë zonën ishte rreth 900.
Këto shifra u publikuan në faza të ndryshme të operacionit dhe pjesërisht përfshijnë të njëjtët persona, prandaj nuk duhet të mblidhen.
Edhe në Achères-la-Forêt u evakuuan rreth 200 familje, ose afërsisht 400 persona. Shumë banorë u strehuan në sallat komunale, te miqtë dhe të afërmit ose në fshatrat përreth.
Disa e kaluan natën në automjetet e tyre. Banorët lokalë hapën shtëpitë dhe ofruan dhoma për familjet e evakuuara.
Ajri pranë fshatrave ishte pothuajse i padurueshëm për shkak të tymit. Evakuimet u urdhëruan jo vetëm për shkak të afrimit të flakëve, por edhe për të shmangur helmimin dhe problemet e frymëmarrjes.
Didier Buguinet, nënkryetar i Le Vaudoué-së, deklaroi se gjatë tri dekadave nuk kishte parë kurrë diçka të ngjashme.
“Do të qajmë për pyllin tonë”, tha ai, ndërsa flakët përparonin pranë fshatit. ([The Guardian][1])
ASNJË VIKTIMË DHE ASNJË SHTËPI E DJEGUR
Pavarësisht përmasave të zjarrit dhe afrimit të flakëve pranë zonave të banuara, deri rreth mesditës së 13 korrikut nuk ishte raportuar asnjë viktimë, i lënduar apo banesë e shkatërruar.
Zjarrfikësit arritën t’i mbronin komunat dhe shtëpitë në skaj të pyllit, ndërsa evakuimet u kryen në mënyrë parandaluese.
Ministri Nuñez theksoi se komunat në tërësi ishin mbrojtur dhe se për momentin nuk planifikoheshin evakuime të tjera.
Megjithatë, banorëve iu ndalua të ktheheshin derisa autoritetet të konfirmonin se zjarri nuk mund të rifillonte ose të ndryshonte drejtim.
Në orën 12:22, zjarrfikësit e Seine-et-Marne njoftuan se zjarri vazhdonte të ishte në “përhapje të lirë” dhe se sipërfaqja e prekur po zgjerohej.
500 ZJARRFIKËS DHE MJETE TË PAPARA MË PARË NË RAJONIN E PARISIT
Gjatë natës, rreth 170 zjarrfikës punuan vazhdimisht në vijën e parë, ndërsa numri i tyre u rrit fillimisht në rreth 400 dhe më pas në 500 me mbërritjen e përforcimeve nga departamente të ndryshme të Francës.
Në zonë mbërritën njësi nga Haute-Savoie, Isère, Loire dhe rajone të tjera, përfshirë zjarrfikës të specializuar në zjarret pyjore nga jugu i vendit.
Operacioni ajror përfshinte:
dy avionë Canadair;
dy avionë Dash;
tre helikopterë bombardues uji;
një avion vëzhgimi dhe koordinimi.
Dy Canadair-ët, të ardhur nga baza e Nîmes-it, nisën operacionet të hënën në mëngjes. Ata merrnin ujë nga Sena ndërmjet Chartrettes dhe Bois-le-Roi dhe kryenin fluturime të përsëritura mbi zonat më aktive të zjarrit.
Canadair-ët mund të transportojnë rreth 6.000 litra ujë dhe të furnizohen gjatë lëvizjes në sipërfaqen e ujit brenda afro 12 sekondash. Afërsia e Senës u mundësoi të kryenin cikle të reja hedhjeje në më pak se dhjetë minuta.
Avionët Dash nuk mund të furnizohen drejtpërdrejt nga lumenjtë. Ata duhet të mbushen në tokë dhe mund të transportojnë deri në 10.000 litra ujë ose lëndë ngadalësuese kundër zjarrit.
Sipas Federatës Kombëtare të Zjarrfikësve të Francës, kjo ishte hera e parë që avionët zjarrfikës të përdorur zakonisht në jugun më të nxehtë dhe më të thatë të vendit zhvendoseshin për një operacion të tillë në rajonin e Parisit.
“Objektivi është shpëtimi i jetëve dhe i pronës”, deklaroi zëdhënësi i federatës, Eric Brocardi.
Ministri Nuñez tha se Franca kishte angazhuar mjete kombëtare në një nivel të paparë më parë në Île-de-France. Sipas tij, vendi disponon rreth 60 mjete ajrore për luftimin e zjarreve, ndërsa gjatë tri viteve të fundit janë financuar 540 automjete tokësore, prej të cilave 350 të specializuara për zjarret pyjore.
FERMERËT U BASHKOHEN ZJARRFIKËSVE
Fermerët e pjesës jugore të Seine-et-Marne u mobilizuan me kërkesë të zjarrfikësve.
Ata përdorën traktorë dhe cisterna bujqësore për të transportuar ujë në zonat ku automjetet e mëdha zjarrfikëse e kishin të vështirë të hynin.
Në pamjet nga terreni shiheshin fermerë që drejtonin zorrët e ujit drejt flakëve, ndërsa të tjerë furnizonin automjetet e zjarrfikësve.
Autoritetet e cilësuan ndihmën e tyre si të rëndësishme, veçanërisht në rrugët dhe shtigjet e ngushta pyjore.
MESAZHE EMERGJENTE NË TELEFONAT E BANORËVE
Përpara se Canadair-ët të nisnin marrjen e ujit nga Sena, prefektura aktivizoi sistemin kombëtar FR-Alert.
Personat që ndodheshin pranë Chartrettes dhe Bois-le-Roi morën mesazhe në telefonat celularë, me udhëzime për operacionet ajrore dhe masat e sigurisë.
Banorëve iu kërkua të mos afroheshin pranë brigjeve të Senës, të shmangnin zonat e tymosura dhe të respektonin urdhrat e evakuimit.
Tymi u zhvendos edhe drejt departamentit fqinj Loiret. Autoritetet atje paralajmëruan për një re të madhe tymi dhe u kërkuan banorëve të mbyllnin dritaret dhe të shmangnin aktivitetet në zonat e prekura.
MBYLLET AUTOSTRADA A6
Zjarri shkaktoi mbylljen e autostradës A6, një nga arteriet kryesore që lidh Parisin me Lionin dhe jugun e Francës.
Një segment prej rreth 20 kilometrash, ndërmjet Soisy-sur-École dhe Nemours, mbeti i mbyllur në të dyja drejtimet.
Nga autostrada A19 nuk ishte e mundur të hyhej në A6 në drejtim të Parisit. Shoferët u udhëzuan të vazhdonin drejt Sens-it, të përdornin A5 dhe më pas A86 për të hyrë në zonën metropolitane të Parisit.
Një rrugë tjetër anashkaluese kalonte nëpër A19 drejt veriut të Orléans-it dhe më pas në A10, deri te pika e pagesës në Saint-Arnoult.
Një zjarr tjetër, i veçantë nga ai i Fontainebleau-së, preku zonën pranë Châtelet-en-Brie dhe Les Écrennes, kaloi autostradën A5 dhe dëmtoi infrastrukturën e linjës hekurudhore.
KAOS NË GARE DE LYON
Zjarret shkaktuan çrregullime të mëdha në linjën hekurudhore të shpejtësisë së lartë Paris–Lion.
Kabllot pranë linjës TGV Juglindore u dogjën, duke detyruar trenat të devijoheshin në itinerare të tjera.
Udhëtarët në Gare de Lyon u përballën me vonesa që në disa raste arritën nga pesë deri në tetë orë. Mijëra persona mbetën të bllokuar gjatë një fundjave me lëvizje të madhe për pushime.
Pesë trena TGV regjistruan vonesa mbi pesë orë, ndërsa mesatarja gjatë natës ishte rreth tri orë.
Të hënën në mëngjes, SNCF Réseau njoftoi se kabllot e dëmtuara ishin riparuar dhe se trenat ndërmjet Parisit dhe Lionit mund të lëviznin përsëri me “shpejtësi normale” në të gjithë linjën.
Megjithatë, në orët e para të mëngjesit vazhduan disa vonesa prej 30 minutash deri në dy orë, përpara normalizimit gradual të situatës. ([Le Monde.fr][2])
MACRON: “TË GJITHA MJETET JANË MOBILIZUAR”
Presidenti francez Emmanuel Macron e përshkroi zjarrin si një ngjarje me “përmasa të jashtëzakonshme”.
Ai shprehu solidaritet me banorët e Seine-et-Marne dhe mirënjohje për zjarrfikësit dhe forcat e shpëtimit që punonin pa ndërprerje.
“Të gjitha mjetet janë mobilizuar”, deklaroi Macron.
Presidentja e rajonit Île-de-France, Valérie Pécresse, e cilësoi atë si zjarrin më të rëndë që kishte njohur ndonjëherë rajoni. Duke iu referuar dyshimit për zjarrvënie, ajo kërkoi që autorët të identifikoheshin dhe të merrnin një dënim shembullor.
Sekretari i parë i Partisë Socialiste, Olivier Faure, e përshkroi ngjarjen si një “katastrofë ekologjike”, pavarësisht nëse zjarri ishte shkaktuar nga pakujdesia apo ishte vënë qëllimisht.
PYLL HISTORIK DHE SIMBOLIK
Pylli i Fontainebleau-së është një nga masivet më të njohura dhe më të vizituara të Francës.
Ai shtrihet në juglindje të Parisit dhe për shekuj ka shërbyer si zonë mbretërore gjuetie. Pranë tij ndodhet Pallati i Fontainebleau-së, një nga rezidencat historike më të rëndësishme të monarkëve francezë dhe e lidhur veçanërisht me Napoleon Bonapartin.
Sot pylli është një destinacion i njohur për ecje, çiklizëm, alpinizëm dhe ngjitje në shkëmbinj. Ai përmban habitate të pasura, formacione të veçanta shkëmbore, florë dhe faunë të larmishme.
Për këtë arsye, zjarri nuk përfaqëson vetëm një emergjencë sigurie, por edhe një goditje të rëndë ekologjike, turistike dhe kulturore.
Disa pjesë të pyllit shtetëror u mbyllën plotësisht për publikun, përfshirë zonat në jug të RD607, pjesët pranë RD301 dhe RD152, pyllin e Commanderie dhe masivin Trois-Pignons.
Ndalimi përfshinte rrugët pyjore, shtigjet e ecjes dhe parcelat brenda zonave të përcaktuara dhe ishte planifikuar të qëndronte në fuqi të paktën deri më 15 korrik.
32.000 HEKTARË TË PREKUR NGA ZJARRET NË FRANCË
Zjarri në Fontainebleau shpërtheu në një moment jashtëzakonisht kritik për Francën.
Ministri i Brendshëm njoftoi se, deri më 13 korrik, zjarret kishin përshkuar rreth 32.000 hektarë në të gjithë vendin.
Kjo sipërfaqe ishte tashmë më e madhe se bilanci i gjithë sezonit të zjarreve të vitit 2025, megjithëse sezoni i verës ndodhej ende në fazat e para.
Vetëm të dielën u regjistruan rreth 250 vatra zjarri në territorin francez, prej të cilave rreth 30 u konsideruan kritike.
Nuñez kujtoi se nëntë nga dhjetë zjarre kanë origjinë njerëzore. Shumë prej tyre shkaktohen nga pakujdesia, bishtat e cigareve të hedhura pranë rrugëve, skarat ose veprimtari të tjera të rrezikshme.
Autoritetet franceze kishin kryer 44 arrestime të lidhura me zjarret: rreth dy të tretat për zjarrvënie të qëllimshme dhe një e treta për raste të shkaktuara aksidentalisht. ([The Guardian][1])
ZJARRE EDHE NË PJESË TË TJERA TË FRANCËS
Në Maine-et-Loire, një zjarr dogji rreth 300 hektarë bimësi. Deri në 200 zjarrfikës dhe 80 fermerë u angazhuan në operacion. Vatrat kryesore u shuan, por rreth 120 zjarrfikës mbetën në terren për mbikëqyrje.
Në Lot-et-Garonne, një zjarr në Houeillès përfshiu 193 hektarë. Mbi 200 banorë të Sauméjan dhe Allons u evakuuan përkohësisht, ndërsa 200 zjarrfikës dhe 50 automjete u mobilizuan. Një zjarrfikës u lëndua lehtë.
Në Sarthe, një zjarr në Ruaudin dogji 12 hektarë pyje dhe zona natyrore. Në operacion u përfshinë 207 zjarrfikës dhe 87 automjete. Një zjarrfikës u lëndua lehtë nga thithja e tymit.
Zjarre u regjistruan edhe në Cap Fréhel, Drôme, Lot, Pyrénées-Orientales, Loire-Atlantique, Indre dhe rajone të tjera.
Përhapja e zjarreve në pjesën veriore dhe perëndimore të Francës tregon se rreziku nuk kufizohet më vetëm në jugun tradicionalisht të thatë të vendit.
VALA E TRETË E TË NXEHTIT
Franca po përballet me valën e tretë të të nxehtit në më pak se tre muaj.
Të hënën, 37 departamente, përfshirë gjithë rajonin Île-de-France, mbetën nën alarm të kuq për vapën. Rreth 26 milionë persona jetonin në zonat e alarmit maksimal.
Temperaturat kishin kaluar 40 gradë Celsius në disa pjesë perëndimore dhe qendrore të Francës, ndërsa në Paris arritën rreth 37 gradë.
Météo-France kishte regjistruar 42,3 gradë në Landes dhe 41,8 gradë në Saintes.
Thatësira e tokës ishte përhapur në pjesën më të madhe të Francës metropolitane dhe Korsikës. Në 97 departamente ishin vendosur kufizime për përdorimin e ujit, prej të cilave 41 në nivel krize. Një e katërta e rrjedhave të vogla ujore raportohej se ishte tharë.
VAPA PREK SPITALET, ENERGJINË DHE TOUR DE FRANCE
Gjatë fundjavës u hapën rreth 2.000 qendra freskimi, në kuadër të planit kombëtar ORSEC për temperaturat ekstreme.
Sistemi spitalor ishte nën presion, por autoritetet deklaruan se vazhdonte të funksiononte. Numri i vizitave në urgjencat e rajonit të Parisit kishte filluar të ulej, veçanërisht te personat mbi 75 vjeç dhe fëmijët.
Për shkak të temperaturave të larta të lumenjve, tre reaktorë bërthamorë u ndalën dhe tetë të tjerë funksiononin me fuqi të reduktuar. Masat synonin të shmangnin derdhjen e ujit të ngrohur të ftohjes në lumenjtë tashmë të mbinxehur.
Edhe organizatorët e Tour de France e shkurtuan etapën e së dielës për 30 kilometra, pasi temperaturat përgjatë itinerarit po u afroheshin 40–41 gradëve Celsius.
Për shkak të vapës dhe rrezikut nga zjarret, disa aktivitete për Festën Kombëtare të 14 Korrikut u anuluan ose u shtynë.
Koncerti në Champ-de-Mars u shty për 45 minuta dhe u planifikua të fillonte në orën 21:45. Shfaqja e fishekzjarrëve në Paris u mbajt në program, por në disa departamente të tjera fishekzjarrët u ndaluan për shkak të rrezikut të zjarreve.
PSE ZJARRI I FONTAINEBLEAU-SË ËSHTË NJË PARALAJMËRIM PËR FRANCËN
Zjarri i Fontainebleau-së shënon një pikë kthese për sigurinë civile franceze.
Deri kohët e fundit, përdorimi i flotës së rëndë ajrore kundër zjarreve lidhej kryesisht me harkun mesdhetar dhe jugun e Francës. Angazhimi i Canadair-ëve dhe Dash-ëve pranë Parisit tregon se zonat që dikur konsideroheshin më pak të rrezikuara po përballen me kushte të ngjashme me ato të jugut.
Thatësira e zgjatur, valët e përsëritura të të nxehtit dhe erërat e forta kanë krijuar një kombinim në të cilin edhe pyjet e rajonit të Parisit mund të prodhojnë zjarre me përmasa të mëdha.
Ngjarja tregoi gjithashtu cenueshmërinë e infrastrukturës kryesore: brenda pak orësh, një zjarr pyjor preku autostradën që lidh Parisin me jugun, linjën më të rëndësishme hekurudhore të shpejtësisë së lartë dhe disa komunitete të banuara.
Në këtë kuptim, Fontainebleau nuk është vetëm një zjarr i madh lokal. Ai është një sinjal se hartat tradicionale të rrezikut nga zjarret në Francë po ndryshojnë dhe se mjetet, planet e evakuimit dhe infrastruktura duhet të përshtaten me një realitet të ri klimatik.
BILANCI I KONFIRMUAR DERI RRETH ORËS 12:27
Deri në përditësimet e fundit të konfirmuara të mesditës së 13 korrikut 2026, zjarri kishte përshkuar të paktën 800 hektarë dhe vazhdonte të përhapej. Rreth 900 persona ishin evakuuar sipas vlerësimit të ministrit të Brendshëm, ndërsa rreth 1.000 banorë dhe turistë ishin prekur nga masat e sigurisë në zonën e Le Vaudoué-së.
Në operacion ishin mobilizuar rreth 500 zjarrfikës, dy Canadair, dy Dash, tre helikopterë bombardues uji dhe një avion vëzhgimi.
Nuk ishte raportuar asnjë viktimë, i lënduar ose banesë e djegur.
Autostrada A6 mbetej e mbyllur në një segment rreth 20 kilometra, ndërsa trafiku hekurudhor Paris–Lion ishte rikthyer gradualisht në normalitet pas riparimit të kabllove.
Objektivi kryesor i autoriteteve ishte ndalimi i përhapjes së zjarrit gjatë ditës. Megjithatë, shuarja e plotë dhe sigurimi i të gjithë territorit mund të zgjasnin disa ditë ose javë.
Origjina e zjarrit nuk ishte përcaktuar përfundimisht. Rreth dhjetë vatra të identifikuara në një zonë të kufizuar kanë ngritur dyshimin për zjarrvënie të qëllimshme, por përfundimi do të varet nga hetimi i Xhandarmërisë dhe Prokurorisë së Fontainebleau-së.
Burimet: Ministria franceze e Brendshme, prefektura dhe zjarrfikësit e Seine-et-Marne, SNCF, Météo-France, France 24, Le Monde, AFP, Reuters, Associated Press, NBC News, France Inter, TF1info, BFMTV dhe Le Figaro./Tetova News
