Autoritetet amerikane kanë arrestuar një burrë që dyshohet se qëndron pas një serie sulmesh me zjarr ndaj objekteve hebraike dhe izraelite në Evropë. Sipas hulumtimeve të revistës gjermane Der Spiegel, ai ka udhëtuar vazhdimisht nëpër Evropë – madje edhe në Moskë.
Thirrja për luftë të armatosur mbërriti tek ndjekësit e tij më 9 mars, rreth një javë pas fillimit të bombardimeve amerikane dhe izraelite ndaj Iranit. “O luftëtarë të Islamit”, thuhej në mesazhin e publikuar në internet. “Mbroni fenë tuaj, ngrihuni, në dashtë Zoti, për xhihad!”
Në javët që pasuan, në disa qytete evropiane u hodhën bomba zjarrvënëse ndaj sinagogave, një shkolle hebraike, bankave amerikane dhe një restoranti izraelit në Mynih.
Një grup deri atëherë i panjohur mori përgjegjësinë në rrjetet sociale për sulmet. Emri i tij ishte Harakat Ashab al-Jamin al-Islamija (shkurt Haji). Ekspertët e terrorizmit dyshuan se pas kësaj vale sulmesh qëndronin shërbimet iraniane të inteligjencës, ndërsa shërbimi gjerman i sigurisë së brendshme foli për një rrjet shiit irakian.
I dyshuari: Mohamed Baqer Saad Dawood al-Saadi
Të premten e kaluar, autoritetet amerikane arrestuan personin që dyshohet se ka organizuar dhe koordinuar gjithsej 18 sulme në Evropë. Sipas aktakuzës së Departamentit amerikan të Drejtësisë, bëhet fjalë për Mohamed Baqer Saad Dawood al-Saadi, një irakian 32-vjeçar.
Hetuesit besojnë se ai jo vetëm që qëndronte pas sulmeve në Evropë, por po përpiqej ta eksportonte terrorin edhe në SHBA.
Sipas hetimeve të Der Spiegel, si dhe profileve të tij në rrjetet sociale, al-Saadi paraqitet si një figurë e lidhur ngushtë me regjimin iranian dhe me një rol të rëndësishëm brenda rrjetit të milicive radikale shiite.
Lider i Kataib Hezbollah dhe pjesë e “Boshtit të Rezistencës”
Aktakuza amerikane e identifikon Saadin si një nga drejtuesit e Kataib Hezbollah, një milici irakiane që konsiderohet pjesë e të ashtuquajturit “Boshti i Rezistencës”, ku përfshihen edhe Hamasi, Hezbollah-u libanez dhe rebelët Huthi të Jemenit.
Qëllimi i këtij boshti është shkatërrimi i Izraelit dhe largimi i SHBA-së dhe aleatëve të saj nga Lindja e Mesme. SHBA e ka shpallur Kataib Hezbollah organizatë terroriste që në vitin 2009.
Sipas dokumenteve amerikane, Saadi e mbështet këtë milici që prej vitit 2017 dhe e ka ekspozuar hapur afërsinë e tij me strukturat proiraniane.
Fotot në rrjetet sociale e tregojnë pranë Qasem Soleimanit, ish-komandantit të forcave speciale iraniane Quds, i vrarë nga një sulm amerikan me dron në vitin 2020.
Gjithashtu, një video e publikuar në internet e shfaq Saadin në ceremoninë mortore të liderit të Hezbollah-ut libanez, Hassan Nasrallah, i vrarë në vitin 2024. Ai kishte vend nderi në skenë, vetëm pak metra larg folësve kryesorë.
Udhëtime të shumta në Evropë dhe Rusi
Pavarësisht profilit të tij të lartë në qarqet radikale, Saadi duket se nuk kishte frikë të udhëtonte jashtë.
Në Snapchat ai publikonte foto pranë Kullës Eiffel në Paris, ndërsa sipas postimeve të tij kishte qenë edhe në Madrid, Milano, Zvicër dhe Vjenë, ku një profil rezervimi hotelesh e tregonte në një hotel luksoz.
Ai udhëtoi gjithashtu në Damask, Dubai, Moskë dhe Shën Petersburg.
Në qershor 2024 u fotografua në Sheshin e Kuq në Moskë, ndërsa në maj 2025 publikoi pamje nga një panair armësh në Rusi, ku Irani kishte stendën e vet.
Një episod i veçantë lidhet me Italinë. Në mars 2024, Saadi shkroi se kishte udhëtuar në Milano “me një delegacion qeveritar”, por autoritetet italiane e kishin akuzuar për ekstremizëm dhe i kishin hequr vizën.
“Do ta pendoheni hidhur që më latë të lirë”, kishte shkruar ai në rrjetet sociale.
Nga thirrjet për xhihad te vala e sulmeve në Evropë
Sipas aktakuzës amerikane, më 28 shkurt – ditën e bombardimeve amerikano-izraelite ndaj Iranit – Saadi publikoi një thirrje alarmante:
“Vritni këdo që mbështet Amerikën dhe Izraelin. Mos lini askënd gjallë.”
Më 9 mars pasoi thirrja publike për xhihad, ku për herë të parë u shfaq edhe logoja e grupit Haji.
Hetuesit besojnë se Haji nuk ishte grup i pavarur, por një degë ose etiketë propagandistike e Kataib Hezbollah, e krijuar për të dhënë përshtypjen se në Evropë po vepronte një lëvizje lokale rezistence.
Po atë ditë ndodhi sulmi i parë: një bombë zjarrvënëse shpërtheu pranë një sinagoge në Liezh të Belgjikës.
Më pas pasuan sulme në:
- Rotterdam – sinagogë
- Amsterdam – shkollë hebraike dhe bankë amerikane
- Londër – katër autoambulanca të një organizate hebraike u dogjën
- Antwerp – lagje hebraike
- Paris – bankë amerikane
- Nijkerk (Holandë) – sulm me zjarr
- Mynih – restoranti izraelit Eclipse
- Shkup – sulm i raportuar nga grupi
- sulme të tjera shtesë në Londër
Të rinj të përdorur si “agjentë të konsumueshëm”
Sipas hetimeve, grupi nuk përdorte militantë të vet, por të rinj ose kriminelë të vegjël, të cilëve u ofrohej para për të kryer zjarrvënie.
Një avokate belge, që mbron një 17-vjeçar të akuzuar për një sulm në Antwerp, tha për Der Spiegel se klienti i saj nuk kishte ide pse po i vihej zjarri makinës.
“Ai nuk e dinte as që po filmohej nga një person i tretë dhe se videoja do të publikohej online”, tha avokatja, duke shtuar:
“Këta të rinj nuk janë terroristë. Ata po përdoren si mish për top.”
Planet për sulme edhe në SHBA
Autoritetet amerikane arritën tek Saadi përmes një bashkëpunëtori që bashkëpunonte fshehurazi me FBI-në.
Në një bisedë telefonike të regjistruar, Saadi thuhet të ketë deklaruar:
“Në Evropë i kemi njerëzit tanë.”
Ai kishte shprehur synimin për të organizuar sulme edhe në SHBA, duke përmendur si objektiva një sinagogë në Nju Jork dhe një qendër “zioniste”.
“Ky luftim nuk do të marrë fund. Ose ata na shkatërrojnë neve, ose ne i shkatërrojmë ata”, thuhet se deklaroi ai.
Arrestimi dhe paralajmërimi i ekspertëve
Të premten e kaluar autoritetet amerikane e arrestuan Saadin. Vendndodhja nuk është bërë publike, por avokati i tij pretendon se ai është ndaluar në Turqi dhe më pas është transferuar në SHBA.
Eksperti i terrorizmit Julian Lanchès nga International Centre for Counter-Terrorism në Hagë vlerëson se arrestimi mund ta ndalë përkohësisht këtë valë sulmesh.
Megjithatë, ai paralajmëron:
“Boshti i Rezistencës vazhdon të ekzistojë. Për sa kohë konflikti me Iranin vazhdon, mund të ketë edhe në të ardhmen sulme në Perëndim të organizuara nga milicitë proiraniane.”
