Një sulm i rëndë me armë tronditi të hënën qytetin e San Diegos në Kaliforni, pasi dy adoleshentë të armatosur hapën zjarr në Qendrën Islamike të San Diegos, duke vrarë tre burra të rritur, përfshirë një roje sigurie që sipas autoriteteve shpëtoi shumë jetë, para se të gjendeshin të vdekur vetëm pak blloqe larg vendit të ngjarjes. Hetuesit amerikanë po e trajtojnë rastin si një krim të mundshëm urrejtjeje me motive anti-myslimane.
Ngjarja ndodhi të hënën, më 18 maj 2026, në lagjen Clairemont të San Diegos, ku ndodhet Islamic Center of San Diego (ICSD), qendra më e madhe islame në Qarkun e San Diegos. Kompleksi përfshin një xhami, shkollën islame Al Rashid School, ambiente edukative dhe hapësira komunitare që frekuentohen çdo ditë nga besimtarë, nxënës dhe familje.
Si nisi sulmi: telefonata emergjente dhe reagimi i policisë
Sipas policisë, telefonata e parë për një sulmues aktiv u regjistrua rreth orës 11:43 paradite sipas kohës lokale. Brenda katër minutash, oficerët e Departamentit të Policisë së San Diegos mbërritën në qendrën islamike, ku u përballën me një skenë kaotike.
Kur policia hyri në zonë, jashtë qendrës u gjetën tre burra të rritur të vrarë. Mes tyre ishte një roje sigurie e qendrës, për të cilin shefi i policisë, Scott Wahl, tha se luajti një “rol vendimtar” për të parandaluar një masakër edhe më të madhe.
“Njëri nga të ndjerët është një roje sigurie që punonte aty dhe besoj se luajti një rol kyç që kjo të mos ishte shumë më keq”, deklaroi Wahl.
Për shkak të dyshimeve se mund të kishte ende sulmues aktivë brenda objektit, dhjetëra oficerë – mes 50 dhe 100 sipas autoriteteve – hynë në kompleks, duke thyer dyer dhe kontrolluar klasat, sallat dhe ambientet e qendrës për të siguruar çdo cep të objektit.
Fëmijët shpëtojnë pa lëndime – evakuim dramatik nga shkolla islame
Një nga shqetësimet më të mëdha ishte siguria e dhjetëra fëmijëve që ndodheshin në shkollën islame brenda kompleksit.
Pamjet televizive ajrore treguan më shumë se një duzinë fëmijësh duke u larguar nga parkingu të kapur dorë për dore, të shoqëruar nga policia ndërsa qindra forca të rendit kishin rrethuar zonën.
Autoritetet konfirmuan se asnjë fëmijë, mësues apo anëtar i stafit nuk u plagos gjatë sulmit.
Imami dhe drejtori i qendrës, Taha Hassane, publikoi një video menjëherë pas ngjarjes duke qetësuar familjet:
“E gjithë shkolla është e sigurt. Të gjithë fëmijët, stafi dhe mësuesit janë të sigurt.”
Për ribashkimin e familjeve me fëmijët, autoritetet ngritën një qendër emergjente në kishën San Diego Clairemont Seventh-day Adventist Church, ndërsa prindërit u udhëzuan të paraqiteshin aty.
Të shtënat vazhduan edhe disa blloqe larg
Teksa policia po reagonte ndaj sulmit në xhami, autoritetet nisën të merrnin telefonata të tjera për të shtëna vetëm disa blloqe larg.
Në një incident të dytë, një punëtor kopshtarie u qëllua me armë ndërsa punonte pranë një shtëpie, por për fat nuk u godit.
Dëshmitarë thanë se dëgjuan pesë të shtëna dhe panë një makinë të bardhë me xham të thyer duke u larguar me shpejtësi nga zona.
Pak minuta më vonë, policia mori një tjetër njoftim për një automjet të ndaluar në mes të rrugës në zonën e Hatton Street. Brenda automjetit, oficerët gjetën dy të rinj meshkuj të vdekur, të cilët policia beson se ishin autorët e sulmit.
Sipas shefit Wahl dhe FBI-së, të dy të dyshuarit ishin 17 dhe 19 vjeç dhe besohet se vdiqën nga plagë të vetëshkaktuara me armë zjarri. Identiteti i tyre ende nuk është publikuar.
Autoritetet nuk kanë bërë të ditur nëse ata kishin lidhje personale me qendrën islamike apo me komunitetin lokal.
Dyshime të forta për motiv urrejtjeje anti-myslimane
Hetuesit po e trajtojnë ngjarjen si krim urrejtjeje.
“Për shkak të lokacionit të qendrës islamike, po e konsiderojmë këtë si një krim urrejtjeje derisa të provohet e kundërta”, tha shefi Wahl.
Burime të zbatimit të ligjit i thanë mediave amerikane se hetuesit kanë zbuluar elemente shqetësuese që mund të tregojnë motive ekstremiste.
Sipas CNN, njëri nga të dyshuarit kishte marrë një armë nga shtëpia e prindërve dhe kishte lënë një shënim vetëvrasjeje me përmbajtje për “krenari racore”, ndërsa në njërën prej armëve të përdorura ishin shkruar slogane urrejtjeje kundër myslimanëve.
Hetuesit po analizojnë gjithashtu kamerat e sigurisë së qendrës, telefonat, automjetin dhe komunikimet e të dyshuarve për të rindërtuar kronologjinë e plotë të sulmit.
Komuniteti mysliman në shok: “Sulm i tmerrshëm ndaj një vendi adhurimi”
Imami Taha Hassane e quajti sulmin “jashtëzakonisht të tmerrshëm” dhe theksoi se qendra ka qenë gjithmonë një vend paqeje, dialogu dhe bashkëjetese.
“Është jashtëzakonisht tronditëse të sulmohet një vend adhurimi”, tha ai.
Ai shtoi se vetëm pak orë para sulmit, një grup jomyslimanësh kishte vizituar xhaminë për të mësuar më shumë për Islamin.
Qendra Islamike e San Diegos njoftoi zyrtarisht mbylljen deri në një njoftim të ri, duke deklaruar se komuniteti është i tronditur dhe i traumatizuar.
“Vendet e adhurimit duhet të jenë hapësira paqeje, lutjeje, reflektimi dhe komuniteti. Dhuna dhe urrejtja nuk kanë vend në shoqërinë tonë”, thuhej në deklaratën e ICSD.
Reagime të fuqishme nga autoritetet amerikane
Presidenti amerikan Donald Trump tha se ishte informuar për ngjarjen dhe e përshkroi atë si një “situatë të tmerrshme”.
“Më janë dhënë disa informacione paraprake, por do ta shqyrtojmë me shumë seriozitet”, tha Trump nga Shtëpia e Bardhë.
Guvernatori i Kalifornisë, Gavin Newsom, njoftoi se po ndjek situatën nga afër, ndërsa kryetari i San Diegos, Todd Gloria, deklaroi se “urrejtja nuk ka vend” në qytet.
“Komunitetit tonë mysliman, lutjet tona janë me ju. Do të bëjmë gjithçka që të ndiheni të sigurt”, deklaroi Gloria.
Ndërkohë, drejtori i FBI-së, Kash Patel, tha se të gjitha resurset federale janë vënë në dispozicion të hetimit.
Pas sulmit, departamentet e policisë në Nju Jork, Los Anxhelos, Filadelfia dhe Uashingtoni njoftuan shtim të sigurisë pranë xhamive dhe objekteve fetare, si masë paraprake.
Një komunitet në zi dhe shumë pyetje pa përgjigje
Deri tani, autoritetet nuk kanë publikuar identitetin e tre viktimave apo të dy adoleshentëve të dyshuar. Po ashtu, ende nuk është bërë e qartë se si u organizua sulmi dhe çfarë saktësisht i shtyu autorët drejt aktit fatal.
Megjithatë, hetuesit besojnë se veprimet heroike të rojës së sigurisë mund të kenë shpëtuar jetën e dhjetëra personave, veçanërisht fëmijëve që ndodheshin në shkollë në momentin e sulmit.
San Diego – një qytet i njohur për diversitetin dhe komunitetet e shumta fetare – u zgjua të hënën në një nga sulmet më tronditëse ndaj një vendi adhurimi në historinë e tij moderne, ndërsa komuniteti mysliman amerikan përballet sërish me frikën e një sulmi të motivuar nga urrejtja./TetovaNews
