Nga nata e së martës deri në mbrëmjen e së mërkurës, 15 korrik 2026, disa pjesë të Francës u goditën nga një varg stuhish të fuqishme me breshër, reshje të rrëmbyeshme, rrufe dhe rafale të dhunshme ere. Ardèche, Côte-d’Or dhe Charente-Maritime rezultojnë ndër departamentet më të prekura, ndërsa për të enjten dhe të premten paralajmërohen valë të reja stuhish në një pjesë të madhe të vendit.
Përditësuar më 15 korrik 2026, rreth orës 23:00
Pas disa ditësh me vapë të rëndë dhe temperatura pranë ose mbi 40 gradë Celsius, atmosfera mbi Francë u destabilizua fuqishëm. Ajri shumë i nxehtë dhe i lagësht në shtresat e ulëta u përball me ajër më të freskët që po afrohej nga Atlantiku, duke krijuar kushte për zhvillimin e stuhive të organizuara dhe lokalisht shumë të dhunshme.
Bilanci më i rëndë i konfirmuar deri në mbrëmje vinte nga Ardèche, ku kokrrat e breshrit kaluan në disa vende pesë centimetra në diametër, më shumë se 200 thirrje iu drejtuan shërbimeve të emergjencës dhe rreth 600 familje mbetën pa energji elektrike. Në Charente-Maritime u dëmtuan vreshta, ndërtesa dhe automjete, ndërsa Dijon u godit në fund të ditës nga një stuhi e identifikuar lokalisht si superqelizore. (leparisien.fr)
Sipas buletinit kombëtar të Météo-France të publikuar pasditen e 15 korrikut, 71 departamente ishin nën alarm portokalli për të paktën një fenomen: 16 për stuhi dhe 69 për vapën. Shifrat mbivendosen, pasi shumë departamente ndodheshin njëkohësisht nën të dyja alarmet. (Météo-France)
Nata 14–15 korrik: Stuhia godet vreshtat e Charente-Maritime
Vala e parë e rëndësishme kaloi gjatë natës ndërmjet së martës dhe së mërkurës mbi fasadën perëndimore të Francës. Një front stuhor shumë aktiv përshkoi Charente-Maritime, me rrufe, erëra të fuqishme dhe kokrra breshri të krahasuara nga banorët me topa pingpongu.
Dëmet më të mëdha u regjistruan në Haute-Saintonge, në jug të departamentit, veçanërisht në komunat Chadenac, Jarnac-Champagne, Saint-Martial, Lonzac dhe Échebrune. Raportime për mot të keq pati edhe nga Saint-Georges-de-Didonne dhe Mirambeau. Në departamentin fqinj Charente u përmendën Balzac, Jarnac, Saint-Yrieix, Taponnat dhe Bonneuil. (Angers Info)
Në Jarnac-Champagne, pjesa e sipërme e komunës u godit më rëndë. Një numër banorësh mbetën pa energji gjatë një pjese të mëngjesit, ndërsa u dëmtuan çati dhe automjete, përfshirë makina të punonjësve të kompanisë Chalvignac, e specializuar në pajisje për vreshtari.
Goditja më e rëndë për bujqësinë u raportua në Domaine Quintard Frères, në Chadenac, pronë që prodhon pineau dhe konjak. Sipas Thomas Quintardit, rreth 15 hektarë vreshta u prekën, ndërsa shtatë deri në tetë hektarë kishin dëme prej të paktën 50 për qind; në parcela të caktuara humbjet mund të jenë edhe më të larta. (leparisien.fr)
Vlerësimi i parë përfshin dëmet e dukshme në gjethe, lastarë dhe tufa rrushi. Pasojat në drurin e hardhive dhe në prodhimin e ardhshëm mund të përcaktohen vetëm pas inspektimeve të hollësishme. Plagët e hapura nga breshri mund t’i bëjnë bimët më të cenueshme ndaj sëmundjeve dhe mund të ndikojnë jo vetëm në rendimentin e vitit 2026, por edhe në ciklin e ardhshëm të krasitjes.
Për familjen Quintard, kjo ishte goditja e shtatë nga breshri që nga viti 2013. Prodhuesi tha se në rajon ekziston një rrjet mbrojtjeje, por episodi nuk ishte paralajmëruar në kohë për aktivizimin e masave parandaluese. Ai përmendi edhe pajisje të reja, përfshirë sistemet me ultratinguj, por theksoi se si teknologjitë mbrojtëse, ashtu edhe sigurimi kundër breshrit, kanë kosto të lartë. (Angers Info)
Pasditja: Ardèche përballet me fenomenin më të dhunshëm
Rreth orës 15:13, stuhia shpërtheu mbi Aubenas dhe më pas përfshiu Vals-les-Bains, Lalevade-d’Ardèche, Labégude, Prades dhe zona të tjera të pellgut të Aubenasit.
Kalimtarët u futën me shpejtësi në dyqane, parkingje dhe hapësira të mbuluara, ndërsa kokrra të mëdha breshri goditën automjetet, çatitë dhe fasadat. Faza kryesore e motit të keq vazhdoi për më shumë se një orë e gjysmë. (Le Dauphiné Libéré)
Pranë zyrës së France 3 në Aubenas u fotografuan kokrra me diametër rreth katër centimetra. Prefektura e Ardèche-s konfirmoi më vonë se në disa vende breshri kishte kaluar pesë centimetra në diametër. Raportime lokale përmendën kokrra prej pesë deri në shtatë centimetrash, por shifra zyrtare e konfirmuar mbetet “mbi pesë centimetra”. Krahasimet e dëshmitarëve me topa pétanque ose me grushtin e dorës duhen kuptuar si përshkrime vizuale dhe jo si matje të standardizuara. (leparisien.fr)
Kryetari i Aubenasit, Jean-Romain Ribeyre, e cilësoi stuhinë si një “fenomen me dhunë të jashtëzakonshme”. Shumë xhama të përparmë të automjeteve u çanë ose u thyen, karroceritë u mbushën me goditje, ndërsa në çatitë e ekspozuara nga veriu u thyen tjegulla. Dëme u raportuan edhe në çatinë e kështjellës së qytetit. (Le Dauphiné Libéré)
Në kampingjet e zonës, pushuesit u detyruan të qëndronin brenda shtëpizave të lëvizshme, pasi dalja jashtë ishte e rrezikshme për shkak të breshrin dhe erës. Pamjet nga terreni treguan rrugë të mbuluara me ujë, degë, gjethe të copëtuara dhe fragmente materialesh.
Mbi 200 thirrje, rreth 100 ndërhyrje dhe 600 familje pa energji
Prefektura raportoi më shumë se 200 thirrje drejtuar shërbimeve të shpëtimit. Zjarrfikësit kishin në zhvillim rreth 100 ndërhyrje të lidhura kryesisht me përmbytjet, çatitë e dëmtuara dhe largimin e ujit nga objektet.
Këto dy shifra nuk janë kontradiktore: numri prej më shumë se 200 u referohet thirrjeve të marra, ndërsa rreth 100 ishte numri i operacioneve të hapura ose të kryera në terren në atë fazë të emergjencës.
Rreth 40 zjarrfikës u angazhuan në Aubenas, Vals-les-Bains dhe Lalevade-d’Ardèche. Ata vendosën mbulesa të përkohshme mbi çatitë e dëmtuara, kontrolluan qëndrueshmërinë e ndërtesave dhe përdorën pompa elektrike për largimin e ujit. Rreth 600 familje mbetën pa energji elektrike. (leparisien.fr)
Deri në orën e verifikimit, burimet e konsultuara nuk kishin konfirmuar viktima në njerëz. Megjithatë, bilanci material ishte ende paraprak dhe inspektimet në banesa, biznese, automjete dhe toka bujqësore vazhdonin.
Rrufeja ndez zjarr në Montselgues
Paralelisht me përmbytjet dhe dëmet nga breshri, në Montselgues shpërtheu një zjarr në bimësi, që dyshohet se u shkaktua nga një goditje rrufeje.
Flakët kishin përfshirë rreth katër hektarë dhe rreth 30 zjarrfikës u angazhuan për ndalimin e përhapjes së zjarrit. Rruga departamentale RD 4 u mbyll në të dyja anët e fshatit për të mundësuar operacionin e emergjencës. (Le Dauphiné Libéré)
Ky episod tregoi paradoksin e situatës: reshje të jashtëzakonshme dhe përmbytje të menjëhershme në një zonë mund të bashkëjetojnë me rrezik të lartë zjarri vetëm pak kilometra më tej, për shkak të tokës dhe bimësisë së tharë nga vapa.
Stuhitë zhvendosen drejt jugut të Ardèche-s dhe Drôme-s
Pas goditjes në pellgun e Aubenasit, qelizat stuhore u zhvendosën drejt pjesës së poshtme të Ardèche-s. Një qelizë veçanërisht e fuqishme u raportua ndërmjet Vallon-Pont-d’Arc dhe Lagorce, ndërsa trajektorja e motit të keq drejtohej nga Ardèche jugore drejt zonës së Nyonsit, në departamentin Drôme, dhe skajit verior të Gardit.
Aktivitet i fuqishëm elektrik u regjistrua në Lagorce, e cila ishte ndër lokalitetet me numër të lartë goditjesh rrufeje gjatë 15 korrikut. (keraunos.org)
Aubenas kërkon njohjen e fatkeqësisë natyrore
Bashkia e Aubenasit njoftoi se do t’i kërkonte shtetit francez njohjen e episodit si fatkeqësi natyrore. Një vendim i tillë mund të jetë i rëndësishëm për procedurat e kompensimit, megjithëse dëmet e shkaktuara drejtpërdrejt nga breshri dhe era mund të trajtohen edhe përmes garancive të veçanta të sigurimit. (Le Dauphiné Libéré)
Shërbimet komunale dhe ekipet e emergjencës vazhduan punën gjatë mbrëmjes, ndërsa autoritetet lokale njoftuan se do të qëndronin pranë familjeve dhe bizneseve të dëmtuara.
Pas stuhisë u publikua edhe një paralajmërim nga faqja lokale Génération Aubenas për persona që dyshohej se shkonin derë më derë, duke pretenduar se ishin autorizuar nga bashkia për riparime dhe duke kërkuar pagesa deri në 1.500 euro. Njoftimi theksonte se bashkia nuk kishte mandatuar asnjë kompani. Meqë ky informacion vinte nga një faqe komunitare dhe nuk u gjet konfirmim i veçantë në faqen zyrtare të bashkisë gjatë verifikimit, ai duhet të trajtohet si paralajmërim lokal: banorët këshillohen të mos paguajnë, të mos nënshkruajnë dokumente dhe të kontaktojnë policinë në rast dyshimi.
Mbrëmja: Një superqelizë godet Dijonin
Në fund të ditës, vëmendja u zhvendos drejt Dijonit, në departamentin Côte-d’Or. Pas vapës së rëndë, qielli u errësua me shpejtësi dhe qyteti u godit nga një stuhi e shkurtër, por jashtëzakonisht intensive, me shi të rrëmbyeshëm, erë dhe kokrra të mëdha breshri.
Sipas monitorimit të Météo Côte-d’Or, qeliza kishte karakteristika të një stuhie superqelizore. Banorët treguan se fillimisht kishin parë forcimin e erës dhe kishin dëgjuar një zhurmë të rëndë, përpara se breshri të godiste ndërtesat dhe automjetet. Disa kokrra u krahasuan me topa pingpongu ose golfi. (Facebook)
“U bë aq e dhunshme, saqë m’u desh t’i ulja menjëherë grilat”, tregoi një banor 29-vjeçar. Një dëshmitare tjetër tha se goditjet në xhama dhe karroceri krijonin përshtypjen e shpërthimeve.
Rrugët u shndërruan përkohësisht në përrenj, ndërsa në disa trotuare breshri krijoi një shtresë të bardhë. Tenda lokalesh u zhvendosën, gjethet e pemëve u copëtuan dhe automjetet e parkuara pësuan dëme në xhama dhe karroceri.
Lagjet dhe komunat e prekura rreth Dijonit
Galeria fotografike e Le Bien Public dokumentoi pasoja në qendrën e Dijonit dhe në një numër të madh lagjesh e rrugësh:
Clémenceau, Montchapet, Fontaine d’Ouche, Junot–Drapeau, Bourroches dhe Toison d’Or; rue Faubourg-Raines, avenue de Stalingrad, rue Châteaubriand dhe place Saint-Bernard, ku rruga u mbulua nga uji.
Pamje të breshrin dhe reshjeve të dendura u publikuan edhe nga komunat Talant, Francheville, Fontaine-lès-Dijon dhe Saint-Apollinaire. Côte-d’Or ndodhej në alarm të verdhë për stuhi gjatë goditjes. (leparisien.fr)
Deri në fund të mbrëmjes nuk ishte publikuar një bilanc përfundimtar i dëmeve në Dijon dhe rrethina. Nuk ishte bërë publik as një vlerësim i plotë për vreshtat e Burgonjës, të cilat janë veçanërisht të ndjeshme ndaj breshrit në këtë fazë të zhvillimit të rrushit.
Çfarë është një superqelizë?
Një superqelizë është një stuhi e madhe dhe shumë e organizuar, me një rrymë të fuqishme ngjitëse që rrotullohet rreth një zone të quajtur mezociklon. Ajo mund të jetojë më gjatë se një stuhi e zakonshme dhe të prodhojë breshër të madh, reshje shumë intensive, rrufe dhe erëra shkatërruese.
Sipas Météo-France, superqelizat më të fuqishme janë ndër të paktat struktura stuhore që mund të prodhojnë kokrra breshri mbi pesë centimetra. Megjithatë, jo çdo stuhi e dhunshme është superqelizë dhe prania e një superqelize nuk nënkupton domosdoshmërisht formimin e tornados. (Météo-France)
Në materialet e verifikuara, stuhia e Dijonit u identifikua lokalisht si superqelizore. Për Ardèche-n, autoritetet konfirmuan një episod jashtëzakonisht të dhunshëm, por jo çdo burim zyrtar e klasifikoi qelizën me të njëjtin term.
Savoie, Haute-Savoie dhe veriperëndimi nën alarm
Në veri të rajonit Rhône-Alpes, Savoie dhe Haute-Savoie ishin vendosur nën alarm portokalli për stuhi. Për Savoie alarmi ishte parashikuar nga ora 15:00 deri në 18:00, ndërsa për Haute-Savoie nga ora 15:00 deri në 20:00.
Parashikimi përfshinte rafale prej 80 deri në 100 kilometra në orë, lokalisht edhe më të fuqishme, rreth 10 milimetra shi brenda pak minutash, breshër me diametër mbi dy centimetra dhe aktivitet të lartë elektrik. (Les services de l’État en Savoie)
Në Ille-et-Vilaine, në Bretagne, alarmi portokalli për stuhi ishte në fuqi nga ora 15:00 deri në 21:00, i shoqëruar për disa orë edhe me alarm të verdhë për shi dhe përmbytje. Pellgu i Rennesit dhe zona e Fougèresit konsideroheshin më të ekspozuara, me mundësi për rreth 40 milimetra shi dhe rafale deri në 70 kilometra në orë.
Departamentet e vendosura gjatë së mërkurës nën alarm portokalli për stuhi përfshinin Ardèche, Drôme, Isère, Savoie, Haute-Savoie, Ain, Rhône, Loire, Saône-et-Loire, Jura, Doubs, Sarthe, Orne, Mayenne, Ille-et-Vilaine dhe Manche. Météo-France paralajmëroi se në luginën e Rhône-s breshri mund të arrinte dy deri në pesë centimetra, lokalisht edhe më shumë, me rafale nga 70 deri në 100 kilometra në orë. (Météo-France)
Gjendja në fund të mbrëmjes së 15 korrikut
Në orën e përditësimit të këtij artikulli, qelizat kryesore që kishin goditur Ardèche-n dhe Dijonin ishin larguar ose dobësuar. Météo-France kishte parashikuar që aktiviteti i së mërkurës të humbiste forcë gjatë mbrëmjes, duke u zhvendosur nëpërmjet kufijve lindorë të Francës. (Météo-France)
Megjithatë, emergjenca në zonat e goditura nuk kishte përfunduar. Zjarrfikësit dhe shërbimet komunale vazhdonin largimin e ujit, sigurimin e çative dhe verifikimin e ndërtesave. Bilanci përfundimtar për automjetet, banesat, bizneset, rrjetin elektrik, vreshtat dhe kulturat bujqësore pritet të kërkojë disa ditë.
Parashikimi për të enjten, 16 korrik: Dita me rrezikun më të madh
Rreziku stuhor nuk përfundon me episodin e së mërkurës. Météo-France paralajmëron disa valë të reja gjatë së enjtes.
Që në orët e para të mëngjesit, stuhi priten nga Bretagne drejt veriut të Pays de la Loire, mbi Charentes dhe Gironde, si dhe në jug të rajonit historik Midi-Pyrénées.
Rreth mesditës dhe gjatë pasdites, paqëndrueshmëria pritet të forcohet nga Bretagne drejt Pays de la Loire, Centre-Val de Loire dhe Bourgogne-Franche-Comté. Një aks më i organizuar mund të shtrihet nga Pays de la Loire drejt Masivit Qendror, Burgonjës dhe veriut të Rhône-Alpes. (Météo-France)
Një zonë e dytë e rrezikshme pritet nga Pirenejtë drejt rajonit të Toulouse-s dhe nga Cévennes drejt Gjirit të Lionit. Një sistem potencialisht i fuqishëm mund të zhvillohet mbi Languedoc-Roussillon.
Stuhitë e së enjtes mund të prodhojnë:
30 deri në 50 milimetra shi brenda një kohe të shkurtër, lokalisht edhe më shumë; breshër të madh; aktivitet intensiv elektrik; rafale që në qelizat më të fuqishme mund të kalojnë 90–100 kilometra në orë; rrjedhje të shpejtë sipërfaqësore dhe përmbytje lokale. (Météo-France)
La Chaîne Météo e konsideron të enjten ditën me rrezikun më të madh të javës, me stuhi të mundshme nga fasada e Atlantikut drejt qendrës, pellgut të Parisit, verilindjes, Masivit Qendror, luginës së Rhône-s dhe Alpeve. (La Chaîne Météo)
Lista e saktë dhe përfundimtare e alarmeve për të enjten duhet kontrolluar sërish në mëngjes. Faqja e vigjilencës së Météo-France njoftonte se harta e ardhshme zyrtare do të publikohej në orën 06:00. (vigilance.meteofrance.fr)
E premtja: Stuhitë zhvendosen drejt lindjes
Të premten, 17 korrik, stuhi parashikohen ende në një pjesë të madhe të Francës. Gjatë mëngjesit aktiviteti mund të prekë perëndimin, ndërsa pasditen qendrat kryesore stuhore pritet të zhvendosen drejt lindjes: nga Alsace drejt veriut të Provence-s, nëpër Bourgogne-Franche-Comté dhe Auvergne-Rhône-Alpes.
Mund të ketë reshje të forta, breshër dhe rafale ere, por intensiteti pritet të ulet gjatë mbrëmjes, ndërsa sistemet largohen drejt Gjermanisë, Zvicrës dhe Italisë. Météo-France parashikon lokalisht 10 deri në 20 milimetra reshje gjatë 24 orëve, ndërsa temperatura do të vazhdojë të bjerë në pjesën më të madhe të vendit. (Météo-France)
Fundjava pritet më e qetë, por jo kudo më e freskët
Nga e shtuna pritet një përmirësim i përgjithshëm, me rrezik më të ulët për stuhi dhe temperatura më afër normales sezonale në pjesën më të madhe të Francës.
Juglindja mund të mbetet ende e nxehtë, me temperatura të larta dhe mundësi për zhvillime të izoluara stuhore mbi reliev. (La Chaîne Météo)
Pse shiu i rrëmbyeshëm nuk e zgjidh menjëherë thatësirën?
Météo-France vlerëson se më 15 korrik lagështia e tokës në shkallë kombëtare kishte rënë në një nivel jashtëzakonisht të ulët për këtë periudhë, më të rëndë se në të njëjtën datë të viteve 1976, 2022 dhe 2025.
Kur shiu bie me intensitet të jashtëzakonshëm mbi tokë shumë të thatë dhe të fortësuar, një pjesë e madhe e ujit nuk depërton në thellësi, por rrjedh mbi sipërfaqe. Prandaj, të njëjtat reshje mund të shkaktojnë përmbytje të menjëhershme pa e zbutur në mënyrë të qëndrueshme thatësirën. (Météo-France)
Harta e zonave të dokumentuara si të prekura
Charente-Maritime: Chadenac, Jarnac-Champagne, Saint-Martial, Lonzac, Échebrune, Saint-Georges-de-Didonne dhe Mirambeau.
Charente: Balzac, Jarnac, Saint-Yrieix, Taponnat dhe Bonneuil.
Ardèche: Aubenas, Vals-les-Bains, Lalevade-d’Ardèche, Labégude, Prades, Vallon-Pont-d’Arc, Lagorce dhe Montselgues.
Drôme: zona drejt Nyonsit dhe pjesë të departamentit të prekura nga qelizat që lëvizën nga Ardèche.
Côte-d’Or: Dijon, përfshirë Clémenceau, Montchapet, Fontaine d’Ouche, Junot–Drapeau, Bourroches, Toison d’Or, Faubourg-Raines, avenue de Stalingrad, place Saint-Bernard dhe rue Châteaubriand; gjithashtu Talant, Francheville, Fontaine-lès-Dijon dhe Saint-Apollinaire.
Zona të tjera nën stuhi ose alarm të lartë: Savoie, Haute-Savoie, Isère, Ain, Rhône, Loire, Saône-et-Loire, Jura, Doubs, Sarthe, Orne, Mayenne, Ille-et-Vilaine, Manche dhe Finistère.
Kujdesi mbetet i domosdoshëm
Météo-France u rekomandon banorëve në zonat nën alarm portokalli të largohen nga pemët dhe rrjedhat ujore, të strehohen në ndërtesa të forta, të shmangin udhëtimet e panevojshme dhe të mos hyjnë në rrugë të mbuluara nga uji.
Gjithashtu këshillohet sigurimi i sendeve në ballkone, oborre dhe tarraca, mbrojtja e automjeteve kur është e mundur dhe shmangia e ndërhyrjeve mbi çati gjatë ose menjëherë pas stuhisë. /Tetova News
