Kremlini mund të përpiqet të “testojë” reagimin e NATO-s në Baltik ose edhe më në veri. Megjithatë, në selinë e Aleancës në Bruksel prirja mbetet të përjashtohet një ofensivë e hapur.
Ministri i Jashtëm i Estonisë, Margus Tsahkna, është kategorik. Në një deklaratë zyrtare ai tha: “Vlerësimi ynë për kërcënimet që vijnë nga Rusia nuk ka ndryshuar”.
Nënkuptimi është i qartë: misioni në Moskë i drejtorit të CIA-s, John Ratcliffe, nuk e ka ndryshuar skenarin.
Për këtë çështje diskutuan edhe ambasadorët e vendeve të NATO-s, të mbledhur dje në Bruksel. Në takim mori pjesë edhe nënsekretari amerikan i Mbrojtjes, Elbridge Colby.
Sipas informacioneve të disponueshme, diskutimi kishte një element paradoksal. Përfaqësuesi i Pentagonit i siguroi aleatët se Shtetet e Bashkuara nuk kanë ndërmend të largohen nga Aleanca. Por, në të njëjtën kohë, ai njoftoi se deri më 6 nëntor do t’i paraqesë sekretarit të Mbrojtjes Pete Hegseth “të paktën katër opsione” për dislokimin e trupave amerikane në Evropë.
Parashikimi është që, siç ishte paralajmëruar, Washingtoni ta zvogëlojë kontingjentin amerikan, i cili aktualisht përbëhet nga rreth 80.000 ushtarë.
Ndërkohë, brenda NATO-s mbetet i lartë alarmi për lëvizjet e Vladimir Putinit.
Vlerësimi më i përhapur është se Kremlini do t’i intensifikojë operacionet — ose provokimet — e luftës hibride: sabotime, dëmtime të infrastrukturës së telekomunikacionit ose kabllove nënujore, si dhe inkursione me dronë, si ato që u gjetën të ngarkuara me eksploziv pranë aeroportit të Leipzigut në Gjermani.
Por, në të njëjtën kohë, është bërë më e vështirë të përjashtohet edhe një sulm i mirëfilltë ushtarak, ndonëse i kufizuar.
Nga Moska vijnë sinjale kontradiktore.
Zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme ruse, Maria Zakharova, ka përmendur hapur “bazat ushtarake të Mbretërisë së Bashkuar”, ndërsa Dmitry Peskov, zëdhënësi i Putinit, ka përjashtuar goditje të befasishme kundër vendeve të NATO-s.
Por kujt duhet t’i besohet?
Kjo është pyetja që disa ambasadorë të Aleancës Atlantike vazhduan t’ia bënin vetes edhe dje.
Në muajt e fundit kanë qarkulluar disa lista jozyrtare me objektiva të mundshëm. Sipas informacioneve, ato janë përpiluar nga shërbimet e inteligjencës të Shteteve të Bashkuara dhe Gjermanisë.
Nëse këto informacione kryqëzohen me studimet e instituteve autoritare kërkimore, si Atlantic Council në Washington, dhe me të dhënat e mbledhura nga burime diplomatike, mund të identifikohen disa pika më të cenueshme.
Baza britanike më e ekspozuar konsiderohet ajo e Akrotirit në Qipro, e cila, për më tepër, ishte goditur nga një dron iranian në marsin e kaluar.
Në teori, të cenueshme konsiderohen edhe baza detare në Gjibraltar ose kontingjenti në Tapa të Estonisë.
Mediat britanike janë prej ditësh në alarm, duke pyetur se ku mund të godasë Putini.
Megjithatë, në Bruksel, në selinë qendrore të NATO-s, prirja është të përjashtohet një ofensivë e hapur kundër një fuqie bërthamore si Mbretëria e Bashkuar.
Rreziku i përshkallëzimit do të ishte tepër i lartë.
Narva, një nga skenarët më të diskutuar
Ekzistojnë megjithatë objektiva të tjera më periferike, por që mund ta vinin në provë kohezionin dhe aftësinë e reagimit ushtarak të Aleancës.
Mes vendeve më të përmendura është qyteti estonez Narva, në kufirin me Rusinë, vetëm 136 kilometra larg Shën Petersburgut.
Në këtë qytet jeton një pjesë e madhe e popullsisë rusishtfolëse të Estonisë.
A mund të imagjinohet një operacion i befasishëm i Putinit me pretekstin e mbrojtjes së pakicës ruse, duke përdorur të njëjtat argumente që Moska përdori dikur për Donbasin ukrainas?
Nga Tallini, kryeqyteti i Estonisë, burime jozyrtare thonë se një skenar i tillë do të ishte “budallallëk”, sepse zona është e rrethuar nga lumenj dhe pengesa të tjera natyrore, si dhe nga forcat e NATO-s.
Një alternativë teorike për forcat ruse do të ishte të kalonin përmes Bjellorusisë, të thyenin mbrojtjen e Lituanisë dhe të arrinin deri në Kaliningrad, enklavën ruse në Detin Baltik.
Aktualisht, Lituania nuk disponon tanke, avionë luftarakë apo anije të mjaftueshme për të përballuar vetë një goditje të tillë dhe do të duhej të mbështetej te forcat e NATO-s, veçanërisht gjermane dhe amerikane, të dislokuara në terren.
A do të mjaftonin?
Askush nuk jep një përgjigje të prerë.
Gotland, Åland dhe Svalbard
Edhe më e brishtë duket ishulli suedez Gotland, në mes të Detit Baltik.
Një tjetër pikë e përmendur është arkipelagu finlandez Åland, i cili ka ruajtur autonominë administrative dhe ka mbetur i çmilitarizuar edhe pas anëtarësimit të Finlandës në NATO.
Në fund përmenden edhe ishujt Svalbard të Norvegjisë, në Veriun e Largët, mes Detit Barents dhe Detit të Groenlandës.
Bëhet fjalë për territore me popullsi të vogël dhe, sipas Traktatit të vitit 1920, pa mbrojtje ushtarake.
Rreth 17% e popullsisë atje është me origjinë ruse.
Ky është një element që, në teori, mund t’i ofronte Putinit pretekstin e zakonshëm për të urdhëruar një tjetër “operacion special”.
Nëse dëshiron, mund ta përgatis edhe si artikull të përpunuar redaksional për portal, me titull më të fortë dhe strukturë më të ngjeshur.
