Vizita e parë e një presidenti indian në vend do të zhvillohet më 21 dhe 22 korrik, me pritje shtetërore, takime me krerët institucionalë, forum biznesi, fjalim në Kuvend dhe vizita në Shkup e Ohër. MPB-ja ka vendosur regjim të posaçëm të komunikacionit në zonën më të gjerë qendrore të Shkupit nga 20 deri më 23 korrik.
Presidentja e Republikës së Indisë, Droupadi Murmu, do të qëndrojë të martën dhe të mërkurën, më 21 dhe 22 korrik 2026, për vizitë zyrtare dyditore në Maqedoninë e Veriut, duke shënuar vizitën e parë të një presidenti indian që nga vendosja e marrëdhënieve diplomatike ndërmjet dy vendeve.
Programi parashikon pritje me nderimet më të larta shtetërore dhe ushtarake, bisedime me presidenten Gordana Siljanovska-Davkova, takime me kryeministrin Hristijan Mickoski dhe kryetarin e Kuvendit Afrim Gashi, fjalim në Kuvend, forum maqedonas-indian të biznesit, si dhe aktivitete kulturore në Shkup dhe Ohër.
Sqarimi kryesor: Vizita është më 21–22 korrik, jo nga 20 deri më 23 korrik
Një pjesë e mediave në Maqedoninë e Veriut raportuan gjatë paradites së 20 korrikut se presidentja indiane kishte mbërritur ose se tashmë ndodhej në vend. Këto raportime u mbështetën në një njoftim të Ministrisë së Punëve të Brendshme, ku periudha nga 20 deri më 23 korrik ishte lidhur me vizitën dhe masat e posaçme të komunikacionit.
Megjithatë, programet e publikuara nga Kabineti i Presidentes së Maqedonisë së Veriut dhe institucionet indiane konfirmojnë se qëndrimi zyrtar i Droupadi Murmu në vend është dyditor, më 21 dhe 22 korrik. Më 20 korrik, presidentja indiane ndodhej në Kishinau, ku zhvilloi etapën e parë të turneut të saj evropian dhe u takua me presidenten e Moldavisë, Maia Sandu.
Prandaj, formulimi më i saktë është se regjimi i posaçëm i komunikacionit dhe masat e sigurisë në Shkup zbatohen nga 20 deri më 23 korrik, ndërsa vizita zyrtare e presidentes së Indisë zhvillohet më 21 dhe 22 korrik. Kjo ndarje shmang kundërthënien mes njoftimit të MPB-së dhe itinerarit zyrtar diplomatik.
Turneu nisi më 19 korrik, etapa e parë në Moldavi
Droupadi Murmu u nis nga India më 19 korrik për një turne shtetëror në tri vende evropiane: Moldavi, Maqedoninë e Veriut dhe Rumani.
Mëngjesin e 20 korrikut ajo mbërriti në Kishinau, ku u prit në aeroport nga zëvendëskryeministri dhe ministri i Jashtëm moldav, Mihai Popșoi. Më pas, në Presidencën e Moldavisë, Murmu u prit me ceremoni zyrtare dhe gardë nderi nga presidentja Maia Sandu. Të dyja zhvilluan takim kokë më kokë dhe bisedime ndërmjet delegacioneve.
Në këtë turne, presidentja indiane shoqërohet nga Nimuben Jayantibhai Bambhaniya, ministre e Shtetit në Ministrinë indiane për Çështjet e Konsumatorëve, Ushqimin dhe Shpërndarjen Publike, si dhe nga parlamentarët Dinesh Sharma dhe Vijay Baghel.
Pas Moldavisë, delegacioni indian do të udhëtojë drejt Maqedonisë së Veriut për etapën e dytë të turneut, ndërsa nga 23 deri më 25 korrik presidentja Murmu do të vizitojë Rumaninë. Vizita në Maqedoninë e Veriut dhe ajo në Moldavi janë të parat të këtij niveli nga një president indian.
Dita e parë: pritje me nderimet më të larta dhe bisedime dypalëshe
Ceremonia qendrore e pritjes do të mbahet të martën, më 21 korrik, në Kabinetin e Presidentes, në Vilën Vodno në Shkup.
Sipas programit zyrtar, Droupadi Murmu do të pritet në orën 10:30 me nderimet më të larta shtetërore dhe ushtarake. Në orën 10:40 do të zhvillohet takimi kokë më kokë ndërmjet presidentes indiane dhe presidentes Gordana Siljanovska-Davkova, ndërsa në orën 11:00 do të fillojë mbledhja plenare e delegacioneve të të dyja vendeve.
Në orën 11:35 është planifikuar konferenca e përbashkët për media e dy presidenteve, ku pritet të paraqiten temat dhe përfundimet kryesore të bisedimeve.
Në fokus pritet të jenë marrëdhëniet politike, tregtia, investimet, bujqësia, industria farmaceutike, shkenca dhe teknologjia, teknologjia e informacionit dhe shërbimet e lidhura me të. Këto fusha janë përcaktuar nga pala indiane si sektorët me interes të veçantë për thellimin e bashkëpunimit ekonomik.
Në orën 12:00, Droupadi Murmu do të vendosë kurorë në varrin e Goce Dellçevit, në kishën “Shën Spasi” në Shkup.
Takime me Mickoskin dhe Gashin, fjalim në Kuvend
Njoftimi zyrtar indian parashikon që Murmu të takohet edhe me kryeministrin Hristijan Mickoski dhe kryetarin e Kuvendit Afrim Gashi. Presidentja indiane pritet gjithashtu t’u drejtohet deputetëve në Kuvendin e Maqedonisë së Veriut.
Në programin e publikuar deri më 20 korrik nga Kabineti i Presidentes nuk janë dhënë oraret e këtyre takimeve dhe të fjalimit në Kuvend. Ato janë konfirmuar në itinerarin e publikuar nga pala indiane, por detajet e plota protokollare mund të bëhen publike gjatë vizitës.
Forumi maqedonas-indian i biznesit
Në orën 17:00 të 21 korrikut, në hotelin “Hilton” në Shkup, do të mbahet forumi maqedonas-indian i biznesit, i organizuar nga Kabineti i Presidentes në bashkëpunim me Drejtorinë për Diplomaci Ekonomike pranë Ministrisë së Punëve të Jashtme dhe Tregtisë së Jashtme.
Në hapje do të flasin presidentja Siljanovska-Davkova dhe presidentja Murmu, ndërsa përfaqësuesve të kompanive dhe institucioneve do t’u prezantohen mundësitë për investime në Maqedoninë e Veriut.
Forumi vlerësohet si një prej pjesëve më konkrete të vizitës, pasi marrëdhëniet ekonomike dypalëshe kanë hapësirë të konsiderueshme për zgjerim. Të dhënat më të fundit të plota të publikuara nga Ambasada e Indisë në Sofje tregojnë se shkëmbimi tregtar në vitin financiar 2023–2024 ishte 37,37 milionë dollarë. Nga kjo shumë, eksportet indiane përbënin 36,64 milionë dollarë, ndërsa importet nga Maqedonia e Veriut 730 mijë dollarë.
India eksporton kryesisht kimikate organike, hekur dhe çelik, tekstile, pajisje elektrike dhe mekanike, instrumente mjekësore, pjesë automjetesh dhe produkte farmaceutike. Maqedonia e Veriut eksporton drejt Indisë feraliazhe, mermer dhe travertin, pajisje elektrike, plastikë dhe produkte të industrisë metalike.
Këto shifra tregojnë se bashkëpunimi ekonomik mbetet relativisht modest dhe i pabalancuar, por njëkohësisht shpjegojnë përse investimet, tregtia dhe lidhjet ndërmjet kompanive janë vendosur në qendër të programit.
Dita e dytë: Nënë Tereza, Mahatma Gandhi dhe vizita në Ohër
Të mërkurën, më 22 korrik, programi do të marrë një karakter më të theksuar kulturor dhe simbolik.
Në orën 09:30, dy presidentet do të vizitojnë Shtëpinë Përkujtimore të Nënë Terezës në Shkup. Në orën 10:00, në Muzeun e Qytetit të Shkupit, do të marrin pjesë në ceremoninë e zbulimit të një busti të Mahatma Gandit, ku të dyja pritet të mbajnë fjalime.
Pas ceremonisë, Siljanovska-Davkova dhe Murmu do të udhëtojnë drejt Ohrit. Atje do të vizitojnë kompleksin e manastirit të Shën Naumit, si dhe manastire e kisha në Qytetin e Vjetër të Ohrit. Programi për mediat parashikon mbërritjen e ekipeve të akredituara në Portën e Epërme në orën 15:15.
Vizita në Shtëpinë Përkujtimore të Nënë Terezës ka rëndësi të veçantë simbolike. Shkupi është vendlindja e Nënë Terezës, ndërsa jeta dhe veprimtaria e saj janë të lidhura ngushtë me Indinë. Institucionet indiane e konsiderojnë këtë trashëgimi një prej lidhjeve më të forta kulturore dhe njerëzore ndërmjet dy vendeve.
Regjim i posaçëm i komunikacionit në qendër të Shkupit
Për shkak të vizitës dhe protokollit të sigurisë, Njësia për Sigurinë në Komunikacionin Rrugor pranë SPB Shkup ka vendosur masa për regjim të posaçëm në rrugët e zonës më të gjerë qendrore të kryeqytetit, nga 20 deri më 23 korrik.
MPB-ja u ka bërë thirrje të gjithë pjesëmarrësve në komunikacion që t’i respektojnë urdhrat dhe udhëzimet e zyrtarëve policorë të uniformuar.
Deri në publikimin e këtij artikulli, Ministria nuk kishte paraqitur një listë të plotë të rrugëve që do të mbyllen, oraret e devijimeve apo kohëzgjatjen e ndërprerjeve. Për rrjedhojë, zbatimi konkret i masave pritet të përshtatet me lëvizjen e delegacionit dhe programin e sigurisë.
Qytetarët që duhet të kalojnë nëpër qendrën e Shkupit, veçanërisht gjatë orareve të ceremonive dhe lëvizjeve ndërmjet institucioneve, duhet të llogarisin kohë shtesë dhe të ndjekin udhëzimet e policisë.
Marrëdhëniet diplomatike ndërmjet dy vendeve
India dhe Maqedonia e Veriut vendosën marrëdhënie diplomatike dhe konsullore më 9 shkurt 1995. Ambasada indiane në Sofje është e akredituar edhe për Maqedoninë e Veriut, ndërsa Maqedonia e Veriut ka ambasadë në Nju Delhi që nga viti 2008 dhe konsuj nderi në Mumbai, Çenai dhe Bengaluru.
Ndër vite janë zhvilluar vizita ministrore dhe parlamentare, por deri më tani nuk kishte pasur vizitë të një presidenti indian. Pikërisht për këtë arsye, qëndrimi i Droupadi Murmu cilësohet si moment historik dhe si përpjekje për ngritjen e marrëdhënieve në një nivel më të lartë politik dhe ekonomik.
Kush është Droupadi Murmu?
Droupadi Murmu është presidentja e 15-të e Indisë. Ajo u betua në këtë funksion më 25 korrik 2022, pasi më herët kishte qenë guvernatore e shtetit Jharkhand nga viti 2015 deri në vitin 2021.
Murmu ka lindur më 20 qershor 1958 në një familje të komunitetit Santal, në distriktin Mayurbhanj të shtetit Odisha. Para karrierës së lartë politike, ajo ka punuar në administratën shtetërore dhe në arsim. Ka qenë këshilltare lokale, deputete në Asamblenë e Odishas dhe ministre shtetërore për tregti, transport, peshkim dhe zhvillimin e burimeve shtazore.
Ajo është gruaja e parë nga një komunitet fisnor që ka marrë postin e presidentes së Indisë, çka i jep vizitës edhe një dimension të veçantë përfaqësimi social dhe kulturor.
Çfarë mbetet ende e hapur
Në prag të vizitës nuk janë bërë publike marrëveshje të mundshme që mund të nënshkruhen, rezultatet konkrete të bisedimeve apo nisma të reja investuese. Këto elemente pritet të qartësohen pas takimeve të 21 korrikut, konferencës së përbashkët për media dhe forumit të biznesit.
Po ashtu, mbeten për t’u publikuar oraret e sakta të takimeve me kryeministrin Mickoski dhe kryetarin e Kuvendit Gashi, si dhe koha e fjalimit të presidentes indiane para deputetëve.
E konfirmuar deri tani është se Droupadi Murmu ndodhej më 20 korrik në Moldavi, do të qëndrojë në Maqedoninë e Veriut më 21 dhe 22 korrik dhe më pas do të vazhdojë turneun në Rumani. Në Shkup, masat e posaçme të komunikacionit kanë filluar më 20 korrik dhe do të mbeten në fuqi deri më 23 korrik./Tetova News
