Davide Cesaroni dhe Chiara Pesaresi, bashkëshortët nga Osimo pranë Ankonës, u gjetën të gjallë pas disa ditësh të kaluara në një zonë të thepisur të Dolomiteve, pa komunikim me botën e jashtme, me shumë pak ushqim dhe të ekspozuar ndaj të ftohtit të natës.
Davide, 41 vjeç, trajner regbieje, dhe Chiara, 38 vjeçe, inxhiniere, mbetën të bllokuar pranë zonës së Col Cadorin, ndërmjet provincave Pordenone dhe Belluno, në rreth 1.700 metra lartësi. Ata humbën orientimin pasi hynë në një shteg të braktisur dhe shumë të dëmtuar, ndërsa më pas vendosën të mos rrezikonin duke vazhduar ecjen në një terren të pasigurt.
Për të mbijetuar, ndërtuan një strehë të improvizuar ndërmjet dy pishave, qëndruan pranë një përroi dhe kursyen energjitë. Para se të gjenin ujin, treguan se kishin pirë edhe urinën e tyre. Më pas u ushqyen me luleshtrydhe të egra të mbledhura në pyll.
Pas një operacioni të gjerë kërkimi, Davide u dallua nga një helikopter në agimin e 7 korrikut. Të dy u evakuuan të rraskapitur, por pa lëndime serioze.
Ekskursioni që nisi nga Rifugio Pordenone
Davide dhe Chiara kishin planifikuar një itinerar rrethor në Dolomitet Friulane. U nisën nga Rifugio Pordenone, në Val Cimoliana, në një lartësi prej rreth 1.200 metrash, me synimin për të kaluar nga Val Montanaia dhe për të arritur në Rifugio Padova.
Sipas rrëfimit të tyre pas shpëtimit, ata mbërritën në Rifugio Padova, ku pushuan, hëngrën dhe mbushën rezervat e ujit. Më pas nisën kthimin drejt pikës ku kishin lënë makinën.
Burimet italiane nuk japin një version krejtësisht të njëjtë për datën e saktë të nisjes. Disa e vendosin ekskursionin më 1 korrik 2026, ndërsa raportimet e para të operacionit të shpëtimit thonë se çifti u largua nga Rifugio Pordenone në agimin e 2 korrikut.
Kontakti i fundit i konfirmuar me familjarët ishte në mbrëmjen e 1 korrikut. Telefonat e çiftit u lidhën për herë të fundit me një antenë celulare më 2 korrik, rreth orës 17:46, në zonën e komunës Domegge.
Për të shmangur pasaktësinë, ngjarja mund të përshkruhet si një ekskursion i nisur ndërmjet mbrëmjes së 1 korrikut dhe mëngjesit të 2 korrikut, ndërsa çifti mbeti i bllokuar në zonën e Col Cadorin gjatë mbrëmjes së 2 korrikut.
Hynë në një shteg të mbyllur dhe humbën orientimin
Problemet nisën gjatë kthimit. Davide dhe Chiara morën shtegun Arturo Marini, duke besuar se ai do t’i kthente në Rifugio Pordenone.
Në fillim, shenjat orientuese ishin të dukshme. Por pasi hynë në një pyll të dendur me pisha, gjurma e shtegut nisi të humbiste.
Itinerari ishte i braktisur dhe pjesërisht jashtë përdorimit prej vitesh. Sipas menaxherit të Rifugio Padova, çifti kishte hyrë në një shteg të mbyllur prej rreth 20 vjetësh.
Rrëshqitjet e dheut, grumbujt e gurëve, shpatet e pjerrëta dhe segmentet e dëmtuara e kishin bërë kalimin jashtëzakonisht të vështirë. Në njërën anë hapej një grykë e pakalueshme, ndërsa kthimi pas po bëhej po aq i rrezikshëm.
Rreth orës 19:00, të lodhur dhe me errësirën që po afrohej, vendosën të ndalonin. Fillimisht menduan se në mëngjes do të mund ta gjenin përsëri shtegun, por më pas kuptuan se vazhdimi pa orientim të sigurt mund t’u rrezikonte jetën.
Pa sinjal dhe me telefonat e shkarkuar
Zona në të cilën mbetën të bllokuar nuk kishte mbulim të rregullt telefonik.
Edhe pse telefonat e tyre ishin lidhur për një kohë të shkurtër me një antenë, ata nuk arritën të telefononin familjarët ose shërbimet e emergjencës. Pas disa orësh, bateritë u shkarkuan dhe çifti humbi çdo mundësi komunikimi.
Davide dhe Chiara vendosën të mos endeshin pa drejtim. Besonin se mungesa e tyre do të vihej re kur të mos paraqiteshin në hotel, në një darkë të rezervuar ose në punë.
Vendimi për të qëndruar në të njëjtën zonë, në vend që të vazhdonin ecjen në një terren të rrezikshëm, rezultoi vendimtar për mbijetesën dhe për lokalizimin e tyre.
Strehë mes dy pishave
Për t’u mbrojtur nga lagështia, era dhe temperaturat e ulëta, çifti ndërtoi një strehë të improvizuar.
Ata gjetën dy pisha me kurora të dendura dhe vendosën shkopinj e degë përreth, duke krijuar një strukturë që e përshkruan si një lloj igloje.
Në lartësinë rreth 1.600–1.700 metra, temperatura gjatë natës bie shpejt, edhe në verë. Pa pajisje për kampim dhe pa veshje të posaçme për disa net jashtë, Davide dhe Chiara u përpoqën të ruanin nxehtësinë duke qëndruar pranë njëri-tjetrit.
Streha nuk ishte e rehatshme, por u ofroi njëfarë mbrojtjeje nga era dhe lagështia dhe u krijoi një pikë të qëndrueshme pranë së cilës mund të prisnin shpëtimin.
Pinë urinën para se të gjenin përroin
Mungesa e ujit ishte rreziku më i menjëhershëm.
Rezervat që kishin marrë në Rifugio Padova po shteronin dhe çifti nuk e dinte nëse kishte ndonjë burim uji pranë.
Në intervistën e dhënë pas shpëtimit, ata treguan se, përpara se të gjenin një burim tjetër, kishin pirë edhe urinën e tyre për të mos mbetur pa lëngje.
Ky episod ndodhi gjatë fazës së parë të izolimit. Të nesërmen, çifti gjeti një përrua, i cili u bë burimi kryesor i ujit gjatë ditëve të tjera.
Davide tha se përroi u shpëtoi jetën dhe u dha forcën për të vazhduar të besonin se ekipet e shpëtimit do t’i gjenin.
Luleshtrydhet e egra, ushqimi i vetëm
Çifti nuk kishte ushqim të mjaftueshëm për një qëndrim shumëditor në mal.
Chiara gjeti luleshtrydhe të egra në pyll dhe i mblodhi për të siguruar të paktën një sasi minimale ushqimi.
Në deklaratat e para për televizionin publik italian, të dy thanë se kishin qëndruar praktikisht pa ngrënë. Intervista e mëvonshme saktësoi se kishin konsumuar luleshtrydhe të egra.
Këto deklarata nuk përjashtojnë njëra-tjetrën. Çifti nuk kishte racione të rregullta ushqimore dhe mbijetoi me një sasi shumë të kufizuar frutash të gjetura në pyll.
Davide tha se besonte se, duke pirë ujë dhe duke shmangur lodhjen e tepërt, mund të rezistonin edhe disa ditë pa ushqim. Megjithatë, ai pranoi se nuk kishte siguri se sa gjatë do të mund të vazhdonin.
Qetësia dhe kursimi i energjive
Davide dhe Chiara vendosën të mos largoheshin nga zona pa një rrugë të sigurt.
Të lodhur dhe me pak ushqim, ata e kuptuan se çdo përpjekje për të kaluar nëpër rrëpira ose shtigje të shembura mund t’i çonte drejt një aksidenti.
Qëndruan pranë përroit dhe strehës, kufizuan lëvizjet dhe kursyen energjitë.
Davide, i cili kishte rreth 12 vjet përvojë si trajner regbieje, tha se sporti e kishte mësuar të merrte vendime edhe në kushte lodhjeje dhe presioni. Chiarën e përshkroi si shumë të vendosur në situatat e vështira.
Sipas tyre, aftësia për të ruajtur qetësinë dhe për të mos vepruar me nxitim ishte një nga arsyet kryesore që arritën të mbijetonin.
Mungesa në darkë dhe alarmi i familjes
Çifti kishte një rezervim për darkë në Osteria di Mezzo, në Cimolais, por nuk u paraqit.
Fillimisht, mungesa e tyre nuk u konsiderua domosdoshmërisht si shenjë e një emergjence. Shqetësimi u rrit kur nuk iu përgjigjën mesazheve, nuk u kthyen sipas planit dhe nuk u paraqitën në punë.
Nëna e Davides denoncoi zhdukjen të hënën, më 6 korrik. Vetë Davide tha më vonë se alarmi ishte dhënë vonë dhe se për nënën e tij nuk kishte qenë e lehtë të paraqitej te karabinierët dhe të thoshte se djali i saj ishte zhdukur.
Pas denoncimit, makina e çiftit u gjet në parkingun e Rifugio Pordenone. Kjo e përqendroi kërkimin në zonat malore ndërmjet Friulit dhe Venetos.
Fotografitë dhe sinjali i fundit telefonik
Për lokalizimin e çiftit, ekipet përdorën disa të dhëna.
Telefonat e tyre ishin lidhur për herë të fundit me një antenë në zonën e Domegges më 2 korrik, rreth orës 17:46.
Shpëtimtarët analizuan gjithashtu disa fotografi që Chiara i kishte dërguar një kolegeje. Në to dallohej zona e ngjitjes drejt Bivacco Perugini, përgjatë itinerarit të Val Montanaia.
Makina pranë Rifugio Pordenone, sinjali i fundit telefonik, fotografitë dhe të dhënat mbi itinerarin e planifikuar ndihmuan në kufizimin e zonës së kërkimit.
Vëmendja u përqendrua ndërmjet Forcella Montanaia, Forcella Spe, Cadin degli Elmi dhe shtegut Arturo Marini.
Një operacion i gjerë kërkimi
Në kërkime morën pjesë ekipet e Shpëtimit Alpin, karabinierët, Guardia di Finanza, zjarrfikësit, Mbrojtja Civile dhe shërbimet shëndetësore.
Operacioni u zhvillua në të dyja anët e kufirit ndërmjet provincave Pordenone dhe Belluno.
Ekipet tokësore kontrolluan shtigjet dhe grykat, ndërsa disa helikopterë vëzhguan nga ajri pyjet dhe zonat e paarritshme. Raportimet e para folën për katër helikopterë dhe për angazhimin e qindra personave.
Kërkimet nisën pasditen e 6 korrikut dhe vazhduan deri sa drita e ditës e lejoi. Ato rifilluan në agimin e 7 korrikut.
Helikopteri kaloi mbi ta pa i parë
Pasditen para shpëtimit, Davide dhe Chiara dëgjuan një helikopter që kaloi drejtpërdrejt mbi zonën ku ishin strehuar.
Ata nuk u dalluan, sepse ndodheshin nën kurorat e dendura të pemëve dhe pranë strehës së improvizuar.
Për çiftin, kalimi i helikopterit pa u parë ishte një moment zhgënjimi. Por njëkohësisht u dha sigurinë se autoritetet i kërkonin.
Davide vuri re se helikopteri zbriste përgjatë një gryke të hapur jo shumë larg tyre. Mendoi se në atë pjesë do të ishte shumë më i dukshëm nga ajri.
Vendosi që të nesërmen, sapo të dëgjonte përsëri helikat, të vraponte drejt asaj pike.
Chiara do të qëndronte pranë strehës, në mënyrë që të dy të mbulonin pozicione të ndryshme dhe të shtonin mundësinë që të paktën njëri të dallohej.
Shpëtimi në agim
Në agimin e 7 korrikut, ekipet vendosën të kryenin një kontroll tjetër përgjatë shtegut Arturo Marini, si nga ajri, ashtu edhe nga toka.
Kur Davide dëgjoi zhurmën e helikopterit, vrapoi drejt zonës së hapur që kishte identifikuar një ditë më parë.
Nga ajri, shpëtimtarët dalluan një person në një segment më të pastër të shtegut, pranë rrënojave të Casera Col Cadorin.
Alessandro Valmassoni, zëvendësshef i stacionit të Shpëtimit Alpin në Centro Cadore, zbriti nga helikopteri dhe iu afrua.
Kur e pyeti nëse kishte nevojë për ndihmë, Davide iu përgjigj se do të shkonte të thërriste gruan e tij.
Chiara ndodhej vetëm pak metra më larg, pranë strehës.
Sipas Davides, shpëtimtarët e pyetën nëse ishte “Davide nga Ankona” dhe ku ndodhej bashkëshortja e tij. Në atë çast, të dy e kuptuan se makthi kishte marrë fund.
Të rraskapitur, por pa dëmtime serioze
Davide dhe Chiara u evakuuan me helikopter nga zona e Col Cadorin.
Fillimisht u dërguan në Rifugio Pordenone dhe më pas në Cimolais për kontrolle më të hollësishme shëndetësore dhe për t’u takuar me familjarët.
Të dy ishin shumë të lodhur, të dobësuar dhe të sprovuar nga netët e kaluara jashtë, mungesa e ushqimit dhe ekspozimi ndaj të ftohtit.
Megjithatë, nuk kishin pësuar dëmtime serioze dhe gjendja e tyre shëndetësore u konsiderua e mirë.
Shpëtimi solli lehtësim të madh te familjarët, miqtë, kolegët dhe sportistët që stërviteshin nga Davide.
Pesë apo gjashtë ditë?
Mediat italiane përdorën formulime të ndryshme për kohëzgjatjen e zhdukjes.
Disa shkruan se çifti ishte i humbur prej pesë ditësh, ndërsa të tjera përdorën formulimin “gjashtë ditë”.
Mospërputhja lidhet me mënyrën e numërimit dhe me paqartësinë për datën e saktë të nisjes.
Nëse çifti u nis në agimin e 2 korrikut dhe u shpëtua në mëngjesin e 7 korrikut, bëhet fjalë për rreth pesë ditë. Duke numëruar datat 2, 3, 4, 5, 6 dhe 7 korrik, ata u shpëtuan në ditën e gjashtë.
Disa raportime e lidhën nisjen me 1 korrikun, duke përdorur formulimin “pothuajse gjashtë ditë”.
Formulimi më i saktë është se Davide dhe Chiara mbetën të humbur për rreth pesë ditë dhe u shpëtuan në mëngjesin e ditës së gjashtë.
Kërkimet zyrtare, ndërkaq, nuk zgjatën pesë apo gjashtë ditë. Ato nisën pas denoncimit të bërë më 6 korrik dhe përfunduan me gjetjen e çiftit në agimin e 7 korrikut.
Vendimet që u shpëtuan jetën
Historia e Davides dhe Chiarës ishte rezultat i ndërthurjes së fatit, qëndrueshmërisë psikologjike dhe disa vendimeve të kujdesshme.
Ata nuk vazhduan verbërisht në një shteg të rrezikshëm, nuk u larguan pa orientim, ndërtuan një strehë, gjetën ujë, kufizuan lëvizjet dhe kursyen energjitë.
Kur kuptuan se helikopterët po kërkonin në zonë, analizuan drejtimin e fluturimeve dhe përgatitën një mënyrë për t’u bërë më të dukshëm.
Nga ana tjetër, makina e gjetur pranë Rifugio Pordenone, sinjali i fundit telefonik, fotografitë e Chiarës dhe rikonstruksioni i itinerarit i drejtuan ekipet drejt zonës së duhur.
Davide falënderoi karabinierët, Mbrojtjen Civile dhe Shërbimin e Shpëtimit Alpin, duke e përshkruar operacionin si një shembull të bashkëpunimit dhe solidaritetit në një situatë ku çdo vendim mund të ishte vendimtar./Tetova News
