Kina përdori mbikapacitetin për të dominuar tregun e paneleve diellore dhe të makinave elektrike. Tani radha i ka ardhur inteligjencës artificiale. Pekini po mobilizon tregjet e kapitalit të vendit për të ndërtuar një industri të IA-së që mund të përhapë modele të lira të inteligjencës artificiale në mbarë botën.
Kina përdori mbikapacitetin për të dominuar tregun e paneleve diellore dhe të makinave elektrike. Tani radha i ka ardhur inteligjencës artificiale. Në foto, kompania Moonshot AI, e cila mori pjesë në Konferencën Botërore të Inteligjencës Artificiale (WAIC) në Shangai në korrik. Kompania po përgatitet për dalje në bursë.
Përmbledhje e artikullit
- Kina po ndryshon strategjinë për inteligjencën artificiale dhe po përdor tregjet e kapitalit, në vend të subvencioneve tradicionale, për të financuar kompanitë teknologjike.
- Autoritetet po krijojnë kushtet për dalje rekord në bursë dhe emetime obligacionesh, me procedura më të shpejta dhe norma jashtëzakonisht të ulëta interesi për kompanitë e IA-së dhe gjysmëpërçuesve.
- Oxford Economics vlerëson se Kina po përsërit strategjinë e mbikapacitetit të përdorur më parë për panelet diellore dhe makinat elektrike dhe synon ta vërshojë botën me modele të lira të IA-së, të cilat mund të përhapen në mënyrë digjitale pa barriera doganore.
- Shtetet e Bashkuara ruajnë epërsinë në fuqinë e avancuar kompjuterike dhe në çipat për IA, ndërsa Kina po ndërton ekosistemin e vet me modele shumë më të lira dhe me çmime të shërbimeve të IA-së që po bien me shpejtësi.
- Analistët paralajmërojnë se rënia e shpejtë e çmimeve të modeleve të IA-së mund të dobësojë të ardhurat dhe kthimin nga investimet, veçanërisht për kompanitë teknologjike amerikane, megjithëse nuk presin një kolaps të plotë të IA-së.
Për të ngushtuar hendekun me Shtetet e Bashkuara në garën për inteligjencën artificiale, Kina ka ndryshuar strategjinë e saj, me shtetin që merr një rol aktiv mbështetës.
Në sfond qëndron nevoja jashtëzakonisht e madhe e industrisë së IA-së për kapital, e kombinuar me faktin se ngadalësimi i rritjes ekonomike, kriza e pasurive të paluajtshme dhe rritja e borxhit të pushteteve lokale kanë kufizuar hapësirën financiare të shtetit.
Prandaj, paratë duhet të vijnë nga një burim tjetër.
Në vend që të mbështetet vetëm te subvencionet tradicionale dhe lehtësimet tatimore, Pekini tani po mobilizon edhe tregjet kineze të aksioneve dhe obligacioneve, me një vlerë prej rreth 28 trilionë dollarësh, për të financuar kompanitë strategjike të teknologjisë.
Sipas Bloomberg, kompanitë kineze të teknologjisë kanë siguruar rreth 217 miliardë dollarë në tregjet e aksioneve dhe të borxhit gjatë dy viteve të fundit.
Në të njëjtën periudhë, kompanitë amerikane të teknologjisë kanë siguruar rreth 1,4 trilionë dollarë.
Një nga shembujt më të qartë të strategjisë së re është ChangXin Memory Technologies (CXMT).
Prodhuesi kryesor kinez i çipave të memories siguroi në total 57,9 miliardë juanë, rreth 8,6 miliardë dollarë, duke realizuar emetimin më të madh të aksioneve të bërë ndonjëherë nga një kompani kineze e gjysmëpërçuesve.
Aksioni u rrit me gati 470 për qind në ditën e parë të tregtimit, duke e çuar kapitalizimin e kompanisë në 3,3 trilionë juanë, ose rreth 488 miliardë dollarë.
Në këtë mënyrë, CXMT e kaloi Industrial and Commercial Bank of China dhe u bë kompania me vlerën më të lartë e listuar në bursat e Kinës kontinentale.
Kina intensifikon ofensivën e IA-së – sfidon SHBA-në me teknologji të hapur dhe ambicie globale
Listimi në bursë u mundësua përmes një skeme të re të vlerësimit paraprak, sipas së cilës autoritetet qartësojnë çështjet kryesore përpara se të paraqitet kërkesa formale.
Si rezultat, koha nga paraqitja e kërkesës deri te dalja në bursë u shkurtua në më pak se tetë muaj – në një proces që zakonisht zgjat shumë më tepër, shpesh disa vite.
“Në Kinë, kapitali në fund të fundit duhet të vijë nga tregu, nëse nuk vjen nga shteti”, tha për Bloomberg Hong Hao, drejtor investimesh në Lotus Asset Management.
Daljet në bursë po presin në radhë
Po përdoret gjithashtu edhe tregu i obligacioneve.
Kompanitë kineze të teknologjisë kanë shitur të paktën 38 miliardë dollarë obligacione këtë vit, niveli më i lartë për të njëjtën periudhë që nga viti 2016.
Kompanitë paguajnë mesatarisht një normë kuponi prej 1,9 për qind – më shumë se tre pikë përqindjeje më pak sesa konkurrentët amerikanë.
Tregu kinez ndryshon nga ai amerikan edhe sepse institucionet financiare shtetërore mund të mobilizohen drejtpërdrejt për të mbështetur tregun.
Sipas Nikkei Asia, dy kompani shtetërore ndërhynë me 60 miliardë juanë për të qetësuar tregun në ditët përpara listimit të CXMT-së.
Dalje të reja në bursë po presin në radhë.
Z.AI dhe MiniMax po punojnë për listime në bursat e Kinës kontinentale pasi debutuan në Hong-Kong, ndërsa zhvilluesi i Kimi-t, Moonshot AI, u ka thënë investitorëve se kompania po përgatit një dalje në bursë brenda gjashtë muajve.
Një model i mirë IA-je nuk është domosdoshmërisht një minierë ari
DeepSeek, kompania që shkaktoi panik ndërkombëtar në tregje kur lançoi për herë të parë modelin e saj, ka nisur gjithashtu përgatitjet për procesin e vet të daljes në bursë.
Strategjia e njohur e mbikapacitetit
Kompania analitike Oxford Economics vlerëson se Kina po përdor për inteligjencën artificiale një strategji të njohur të mbikapacitetit dhe se modelet më të lira kineze mund t’i ulin të ardhurat dhe vlerësimet e kompanive më shpejt sesa po e parashikon tregu.
Në një raport të ri, të hartuar nga kryeekonomisti Ryan Sweet dhe ekonomistja për Azinë Louise Loo, bëhen krahasime ndërmjet paneleve diellore rreth vitit 2010, makinave elektrike rreth një dekadë më vonë dhe modeleve të sotme të IA-së.
Modeli është i njohur:
Mbështetja politike ndërton me shpejtësi kapacitete të mëdha në një industri strategjike, konkurrenca e brendshme i shtyn çmimet drejt kostos marxhinale dhe kapaciteti i tepërt më pas përfundon në tregun botëror.
Një vend që nuk mund të mendojë vetë, nuk është i lirë
“Kina po përdor metodën e saj të njohur të mbikapacitetit për modelet e IA-së, pikërisht siç ka bërë më parë me infrastrukturën, panelet diellore dhe makinat elektrike”, thuhet në raport.
Por mbikapaciteti në inteligjencën artificiale funksionon si më shpejt, ashtu edhe më brutalisht sesa në përpjekjet e mëparshme industriale të Kinës.
Kur Kina prodhon shumë makina elektrike ose shumë panele diellore, ato duhet të transportohen me anije përmes oqeaneve dhe po përballen gjithnjë e më shumë me tarifa të larta doganore në Perëndim.
Modelet digjitale të IA-së nuk kanë kufizime të tilla.
“Duke qenë se modelet e IA-së kalojnë kufijtë në mënyrë digjitale me kosto marxhinale zero, ndikimi konkurrues i zgjerimit të IA-së kineze mund të jetë dukshëm më i madh sesa në ciklet e mëparshme industriale”, shkruajnë ekonomistët.
Modelet e hapura të IA-së mund të kopjohen dhe të zhvillohen më tej në mbarë botën me një kosto marxhinale thuajse të papërfillshme.
Sipas Oxford Economics, kjo mund të çojë pothuajse menjëherë në krijimin e mijëra modeleve të derivuara.
Epërsia amerikane po zvogëlohet
Sweet dhe Loo vlerësojnë se epërsia teknologjike e Shteteve të Bashkuara po zvogëlohet me shpejtësi në nivelin e modeleve, ndërsa vendi vazhdon të ketë një avantazh të konsiderueshëm në fuqinë e avancuar kompjuterike dhe çipat e IA-së.
Rezultati është krijimi i dy ekosistemeve gjithnjë e më të dallueshme të inteligjencës artificiale:
një ekosistem të udhëhequr nga SHBA-ja, të ndërtuar mbi fuqinë superiore kompjuterike,
dhe një ekosistem të udhëhequr nga Kina, që konkurron me modele më të lira dhe më të lehta për t’u përdorur.
Sipas Oxford Economics, kostot e inferencës së IA-së – pra përdorimit të një modeli tashmë të trajnuar për të gjeneruar përgjigje dhe për të kryer detyra – kanë rënë ndjeshëm që nga depërtimi i DeepSeek-ut.
A është IA-ja e hapur rruga drejt një ferri komunist?
Në të njëjtën kohë, ofruesit kinezë po përcaktojnë gjithnjë e më shumë nivelin më të ulët të çmimeve në disa kategori performance.
Po shkurtohet gjithashtu edhe koha përpara se modelet e reja t’i nënshtrohen presionit të fortë për uljen e çmimeve.
Më parë duheshin më shumë se gjashtë muaj që çmimi i modeleve në kategoritë më pak të avancuara të binte nën 0,10 dollarë për një milion tokenë – njësitë e tekstit dhe shenjave që përpunojnë modelet e IA-së.
Për gjeneratat më të reja, kjo ka ndodhur vetëm brenda tre deri në katër muajsh, sipas Oxford Economics.
Mund të godasë Shtetet e Bashkuara
Sipas Oxford Economics, një rrezik që tregjet ende nuk e kanë përfshirë plotësisht në çmime është mundësia që konkurrenca kineze t’i ulë çmimet e modeleve të IA-së dhe inferencës më shpejt sesa amortizohet infrastruktura e ndërtuar për to.
Në një situatë të tillë, të ardhurat dhe marzhet e fitimit mund të dobësohen, ndërsa kostot e investimeve të mëparshme mbeten.
Oxford Economics thekson se tregu tashmë pret që kthimi mbi kapitalin e vet (ROE) te kompanitë më të mëdha amerikane të teknologjisë të bjerë me disa pikë përqindjeje vitin e ardhshëm.
Një nga arsyet kryesore është rritja e amortizimit pas investimeve masive në infrastrukturën e IA-së.
Sipas Oxford Economics, amortizimet dhe zhvlerësimet si përqindje e të ardhurave pritet të jenë 5 deri në 6 pikë përqindjeje më të larta vitin e ardhshëm sesa në vitin 2022.
Rreziku është që çmimet e shërbimeve të IA-së të bien edhe më shpejt.
Në këtë rast, kompanitë teknologjike mund të mbeten me të ardhura më të ulëta nga modelet, ndërkohë që amortizimi i qendrave të të dhënave dhe infrastrukturës tjetër të IA-së vazhdon të rritet.
Megjithatë, kompania analitike thekson se skenari i saj bazë nuk parashikon një kolaps të inteligjencës artificiale.
“Nuk mendojmë se bumi aktual i IA-së është afër shndërrimit në një rënie, por po rritet rreziku që pritshmëritë për kthimin mbi kapitalin e vet (ROE) dhe vlerësimet e kompanive të mos realizohen”, shkruajnë ekonomistët.
Më shumë se 20 për qind e kompanive të përfshira në anketën globale të rrezikut të Oxford Economics e konsiderojnë një rënie të sektorit teknologjik si një rrezik të rëndësishëm në periudhën afatshkurtër./dn.no
