Emisioni “Top Story”, i drejtuar nga Grida Duma, kishte në qendër protestën shumëditore në Tiranë, të nisur nga çështja e Zvërnecit, por tashmë të zgjeruar në një krizë më të gjerë besimi ndaj qeverisë, institucioneve, politikës tradicionale dhe vetë mekanizmave përfaqësues në Shqipëri. Në studio ishin Albana Shehu, Dash Shehi, Anila Hoxha, Ervis Iljazaj dhe Arian Curri, ndërsa boshti kryesor i debatit ishte sondazhi i realizuar nga Top Channel/Top Story mbi protestën, arsyet e saj, raportin e qytetarëve me projektin në Zvërnec dhe nivelin e besimit te aktorët publikë.

Ky emision nuk ishte thjesht një diskutim televiziv mbi një protestë të radhës. Ai u ndërtua si përpjekje për të lexuar shifrat pas një lëvizjeje qytetare që, sipas vetë panelit, ka kaluar kufijtë e një kauze mjedisore dhe është kthyer në simptomë të një krize politike e shoqërore më të thellë.

1. Emisioni si kthesë nga emocioni te matja

Grida Duma e hapi emisionin duke e vendosur sondazhin si instrument për ta zhvendosur diskutimin nga përplasja emocionale në leximin e të dhënave. Ajo theksoi se numrat nuk synojnë të vendosin “vulën përfundimtare” mbi protestën, por të ndihmojnë për të dëgjuar më thellë atë që qytetarët po thonë. Ky pozicionim ishte i rëndësishëm sepse protesta, deri në atë moment, ishte trajtuar kryesisht përmes pamjeve, tensioneve, thirrjeve, reagimeve politike dhe interpretimeve të palëve.

Në këtë kuptim, “Top Story” tentoi të bëjë diçka më të strukturuar: të shohë nëse protesta është realisht për Zvërnecin, për mjedisin, për investimin e huaj, për pronat, për qeverinë, apo për një krizë më të thellë të rendit politik.

Nga të dhënat e sondazhit doli se 57.8% e të pyeturve mbështesin protestat, 35.5% nuk i mbështesin dhe 6.6% janë të pavendosur. Por shifra më domethënëse nuk ishte vetëm mbështetja numerike; ishte arsyeja që qëndron pas saj: mosbesimi ndaj institucioneve, mungesa e transparencës dhe kundërshtimi ndaj qeverisë përbëjnë bllokun kryesor të pakënaqësisë.

2. Zvërneci si shkëndijë, jo si thelb i vetëm

Një nga përfundimet më të forta të emisionit është se Zvërneci ka shërbyer si shkëndijë, por jo më si arsye e vetme apo kryesore e protestës. Sondazhi tregoi se mbrojtja e mjedisit zë vetëm 9.19% si arsye kryesore për mbështetjen e protestës, ndërsa kundërshtimi ndaj projektit vetëm 3.94%. Këto shifra e rrëzojnë tezën se protesta është vetëm “për flamingot”, vetëm për peizazhin, vetëm për një resort apo vetëm për një projekt konkret.

Në interpretimin e panelit, flamingot, mjedisi dhe Zvërneci ishin “pika që derdhi gotën”. Dash Shehi e përshkroi protestën si një grumbullim të mllefit të akumuluar, ku kauza fillestare u bë sebep për të shprehur një pakënaqësi më të madhe. Ervis Iljazaj e lexoi protestën si kundërshti ndaj sistemit politik të ndërtuar prej dekadash rreth binomit Rama-Berisha. Arian Curri shkoi edhe më tej, duke e parë mosbesimin jo vetëm ndaj qeverisë, por ndaj shtetit dhe establishmentit në kuptimin më të gjerë: gjykata, bashki, kadastër, institucione fetare, opozitë dhe gjithë arkitektura publike.

Ky është një dallim thelbësor: protesta nuk është thjesht anti-projekt; ajo është anti-mënyrë qeverisjeje. Nuk është vetëm refuzim i një investimi; është refuzim i vendimmarrjes pa konsultim, pa transparencë dhe pa besim publik.

3. Shqiptarët nuk dalin kundër investimit, por kundër mungesës së transparencës

Një nga të dhënat më interesante të sondazhit është raporti i qytetarëve me projektin e propozuar në Zvërnec. Pyetjes nëse e mbështesin projektin, 43.9% i janë përgjigjur “po”, 43.2% “jo” dhe 12.1% janë shprehur të pavendosur. Kjo tregon një ndarje pothuajse simetrike të opinionit publik.

Por pyetja pasuese e ndryshon krejt leximin: nëse do të kishte transparencë, 63% do ta mbështesnin projektin, 26.2% do të ishin kundër dhe 10.8% nuk do të kishin opinion të qartë. Kjo shifër është ndoshta një nga mesazhet më të forta të emisionit: shqiptarët nuk janë domosdoshmërisht kundër investimeve të huaja, as kundër zhvillimit turistik, por janë kundër investimeve që perceptohen si të imponuara, të paqarta, të panegociuara dhe të vendosura pa besim publik.

Albana Shehu e lexoi këtë si rrëzim të narrativës se protestuesit janë anti-investim. Sipas saj, qytetarët kërkojnë informacion, qartësi, njohje të të drejtave të pronës, përfshirje të banorëve dhe proces vendimmarrës të besueshëm. Pra kriza nuk qëndron te ideja e investimit, por te mungesa e garancive institucionale.

Ky është një element shumë i rëndësishëm për çdo analizë të mëtejshme politike: qeveria nuk përballet me një refuzim ideologjik të zhvillimit, por me refuzim të mënyrës se si ajo e administron zhvillimin.

4. Kriza e besimit: shifra më dramatike e emisionit

Pjesa më e rëndë e sondazhit lidhet me pyetjen: kujt i besohet më shumë në këtë debat? Përgjigjja më e madhe është “askujt”, me 27.73%. Ekspertët marrin 21.4%, aktivistët 20.8%, qeveria 16.9%, banorët e zonës 12.2%, ndërsa media vetëm 0.77%. Kjo shifër për median u cilësua në studio si dramatike, sepse tregon rënien ekstreme të besimit te një nga mekanizmat kryesorë të ndërmjetësimit demokratik.

Në këtë pikë, debati u zhvendos nga protesta si ngjarje në protestën si simptomë. Kur qytetarët nuk i besojnë qeverisë, nuk i besojnë mediave, nuk i besojnë plotësisht as aktivistëve, as ekspertëve, as banorëve të zonës, atëherë problemi nuk është më vetëm politik; është krizë e legjitimitetit shoqëror.

Arian Curri e përshkroi këtë si një shoqëri “të depresionuar”, që nuk gjen dot autoritet të besueshëm. Ervis Iljazaj e lidhi me rrezikun e populizmit: nëse bien partitë, mediat, ekspertiza dhe institucionet ndërmjetëse, krijohet terren për marrëdhënie direkte, emocionale dhe jo racionale mes turmës dhe një lideri të mundshëm.

Në këtë kuptim, protesta paraqitet si energji qytetare pozitive, por edhe si hapësirë rreziku: ajo mund të prodhojë reformë, por mund të rrëshqasë edhe në populizëm, radikalizëm ose manipulim nga aktorë të papërgjegjshëm.

5. Protesta horizontale: forcë dhe dobësi njëkohësisht

Dash Shehi e vlerësoi protestën si një nga më të fisniket dhe më qytetaret e viteve të fundit. Ai theksoi se nuk ka pasur furgonë, drejtorë, militantë të sjellë me detyrim apo akte të dhunshme tipike të protestave të mëparshme. Sipas tij, protestuesit janë mbledhur vullnetarisht, kanë ruajtur paqen, madje kanë pastruar edhe mbeturinat.

Kjo horizontale e protestës është forca e saj kryesore: ajo nuk identifikohet me një parti, nuk ka një kryetar tradicional, nuk duket e komanduar nga një seli politike dhe përfshin qytetarë me bindje të ndryshme. Por pikërisht kjo është edhe dobësia e saj: mungesa e strukturës krijon paqartësi strategjike.

Pyetja që u ngrit vazhdimisht në studio ishte: çfarë kërkon konkretisht protesta? A kërkon qeveri teknike? Ligj të ri zgjedhor? Zgjedhje të parakohshme? Reformë kushtetuese? Rrëzim qeverie? Krijim partie? Platformë qytetare? Negociim politik?

Dash Shehi u shpreh se protesta ka kaluar fazën e parë të mllefit dhe tani duhet të kalojë te faza e organizimit dhe e produktit politik. Pa këtë kalim, rreziku është që energjia të shterojë ose të manipulohet.

6. Episodi i Rinasit: sinjal i mungesës së komandës

Një pjesë e rëndësishme e debatit iu kushtua episodit kur protestuesit marshuan drejt aeroportit të Rinasit përmes autostradës Tiranë-Durrës. Sipas hyrjes së emisionit, kjo ndodhi në ditën e 15-të të protestës dhe u shoqërua me bllokim të lëvizjes, por pa përplasje fizike me policinë. Rama e cilësoi këtë si degradim të protestës në turmë të drejtuar nga “mendje të liga”.

Anila Hoxha raportoi se protesta në përgjithësi kishte pasur qasje paqësore, me polici në distancë dhe madje me gjeste pro policisë nga protestuesit. Por marshimi drejt Rinasit u pa si moment devijimi dhe përçarjeje. Arian Curri e përdori këtë episod për të argumentuar nevojën për organizim, duke thënë se një turmë pa strukturë mund të çohet në veprime të paplanifikuara nga një thirrje spontane.

Ai përmendi distancën 18.5 kilometra dhe faktin se disa protestues, sipas tij, më pas nuk e kuptonin si përfunduan atje. Po ashtu, në debat u përmend se 19 persona ishin proceduar nga policia lidhur me këtë episod.

Ky episod është shumë domethënës: ai tregon se protesta ka energji të madhe, por edhe se energjia e pakanalizuar mund ta dëmtojë kauzën. Një protestë që kërkon legjitimitet publik duhet të ruajë jo vetëm paqen, por edhe racionalitetin strategjik.

7. A është protesta kundër Ramës, kundër Berishës apo kundër sistemit?

Një nga debatet më të rëndësishme ishte raporti i protestës me dy figurat dominuese të politikës shqiptare: Edi Rama dhe Sali Berisha. Ervis Iljazaj argumentoi se protesta është kundër sistemit të ndërtuar për 30 vjet rreth këtyre dy figurave. Sipas tij, dy partitë kryesore nuk funksionojnë më si parti klasike, por si struktura të përqendruara rreth interesave të liderëve.

Dash Shehi, nga ana tjetër, e pa protestën si fillim të një trajektoreje të re politike. Sipas tij, për herë të parë në bulevard nuk ka dalë PD kundër PS-së apo PS kundër PD-së, por një pjesë e shoqërisë kundër “shefave të politikës”. Kjo e bën protestën më të rëndësishme se një konflikt i zakonshëm partiak.

Në këtë kuptim, protesta mund të lexohet si shenjë e lodhjes së shoqërisë nga duopoli politik. Ajo nuk i drejtohet vetëm qeverisë aktuale, por mënyrës si është mbyllur sistemi politik, si janë përjashtuar qytetarët nga vendimmarrja dhe si partitë janë kthyer në mekanizma të ngurtë kontrolli.

8. Rreziku i populizmit dhe nacionalizmit

Ervis Iljazaj ngriti një paralajmërim serioz: nëse protesta rritet pa strukturë, pa alternativë dhe pa kanal institucional, ajo mund të rrëshqasë drejt populizmit ose nacionalizmit simbolik. Ai përmendi uljen e besimit te institucionet, mediat dhe ekspertiza si kushte klasike për lindjen e populizmit.

Sipas tij, kur një lëvizje e madhe nuk ka plan konkret, por vetëm kërkesën “të bjerë qeveria dhe pastaj shohim”, rreziku është që energjia të kanalizohet nga aktorë emocionalë, nacionalistë apo radikalë. Në Ballkanin Perëndimor, kjo është veçanërisht delikate, sepse mobilizimi patriotik dhe simbolika kombëtare mund të shndërrohen shpejt në instrument politik.

Albana Shehu e kundërshtoi idenë se Shqipërisë i duhet një parti populiste. Sipas saj, një zhvillim i tillë do ta diskreditonte qëllimin e protestës. Kjo është një pikë shumë e rëndësishme: protesta mund të fitojë legjitimitet vetëm nëse prodhon reformim demokratik, jo një autoritarizëm të ri me gjuhë anti-establishment.

9. Nevoja për strukturë politike

Pjesa përmbyllëse e debatit u përqendrua te nevoja që protesta të vendosë çfarë do të bëhet: lëvizje qytetare, parti politike, presion institucional, platformë reformuese apo protestë e pafundme. Ervis Iljazaj tha qartë se protesta është realitet politik dhe si e tillë duhet të integrohet në sistemin politik shqiptar.

Ai kujtoi se rendi kushtetues shqiptar bazohet mbi përfaqësimin përmes partive politike. Kjo do të thotë se një lëvizje që kërkon ndryshim real duhet të gjejë mënyrë për t’u përfaqësuar, për të negociuar, për të formuluar kërkesa dhe për të prodhuar alternativë.

Arian Curri propozoi nevojën për zgjedhje të brendshme, përfaqësues dhe strukturim, duke sjellë si shembull përdorimin e platformave online. Dash Shehi kërkoi platformë politike të tretshme për publikun: çfarë kërkon protesta, çfarë ndryshimesh kërkon, cilat janë hapat afatshkurtër dhe afatmesëm.

Përfundimi i panelit ishte i qartë: pa strukturë, protesta mbetet energji; me strukturë, mund të kthehet në faktor politik.

10. Përfundimi analitik

Emisioni “Sondazhi Top Story” nxori në pah katër të vërteta kryesore.

E para, protesta për Zvërnecin nuk është më vetëm protestë për Zvërnecin. Ajo është bërë shprehje e mosbesimit të akumuluar ndaj institucioneve, qeverisë dhe sistemit politik.

E dyta, shqiptarët nuk janë domosdoshmërisht kundër investimeve. Ata kërkojnë transparencë, përfshirje, respektim të pronës, mbrojtje të mjedisit dhe vendimmarrje demokratike.

E treta, shoqëria shqiptare po përjeton një krizë të thellë besimi. Shifra 0.77% besim te media dhe 27.73% “askujt” janë sinjale alarmi për demokracinë.

E katërta, protesta ka potencial të madh politik, por edhe rrezik të madh nëse nuk strukturohet. Ajo mund të hapë një kapitull të ri qytetar, por mund edhe të devijohet në populizëm, kaos ose lodhje kolektive.

Sondazhi i “Top Story”: Protesta e Zvërnecit nuk është më vetëm për mjedisin, por për besimin e humbur te shteti

Protesta e nisur për Zvërnecin ka hyrë në një fazë të re politike dhe shoqërore. Këtë e tregoi emisioni “Top Story” në Top Channel, ku u publikuan dhe u analizuan të dhënat e një sondazhi të zhvilluar me qytetarë nga Shqipëria, diaspora dhe vende të tjera ku jetojnë shqiptarë.

Në studio, Grida Duma, Albana Shehu, Dash Shehi, Anila Hoxha, Ervis Iljazaj dhe Arian Curri diskutuan jo vetëm mbi shifrat e sondazhit, por edhe mbi kuptimin më të gjerë të protestës, e cila ka nisur nga çështja e Zvërnecit, por duket se është shndërruar në një lëvizje kundër mungesës së transparencës, mosbesimit ndaj institucioneve dhe sistemit politik të dominuar prej dekadash nga të njëjtat figura.

Sipas sondazhit të prezantuar në emision, 57.8% e të pyeturve e mbështesin protestën, 35.5% nuk e mbështesin, ndërsa 6.6% janë të pavendosur. Por të dhënat më domethënëse lidhen me arsyet e protestës. Vetëm 9.19% e të pyeturve e shohin mbrojtjen e mjedisit si arsye kryesore, ndërsa vetëm 3.94% përmendin kundërshtimin ndaj projektit. Ndërkohë, 30.41% përmendin mosbesimin ndaj institucioneve, 29% mungesën e transparencës dhe 27.46% kundërshtimin ndaj qeverisë.

Këto shifra tregojnë se protesta e ka tejkaluar kauzën fillestare mjedisore. Zvërneci, sipas analizës në studio, ka qenë “pika që derdhi gotën”, ndërsa pakënaqësia reale lidhet me mënyrën se si merren vendimet publike në Shqipëri.

Një tjetër e dhënë e rëndësishme ishte qëndrimi ndaj projektit. Pyetjes nëse e mbështesin projektin e propozuar, 43.9% i janë përgjigjur “po”, 43.2% “jo”, ndërsa 12.1% janë të pavendosur. Por kur pyetja lidhet me transparencën, 63% shprehen pro projektit nëse do të kishte qartësi, konsultim dhe informacion të plotë. Kjo tregon se shqiptarët nuk janë kundër investimeve të huaja në vetvete, por kundër mënyrës së errët dhe të pakonsultuar të vendimmarrjes.

Në studio u theksua se protesta nuk duhet lexuar si refuzim i zhvillimit ekonomik. Përkundrazi, ajo është kërkesë për zhvillim me rregulla, me transparencë, me respekt për pronën, me garanci mjedisore dhe me përfshirje të komunitetit.

Pjesa më dramatike e sondazhit lidhej me besimin. Pyetjes se kujt i besohet më shumë në këtë debat, 27.73% janë përgjigjur “askujt”. Ekspertëve u besojnë 21.4%, aktivistëve 20.8%, qeverisë 16.9%, banorëve të zonës 12.2%, ndërsa mediave vetëm 0.77%.

Kjo shifër u cilësua në studio si tregues i një krize të thellë të legjitimitetit publik. Kur qytetarët nuk besojnë as te qeveria, as te mediat, as te partitë, as plotësisht te ekspertët apo aktivistët, shoqëria hyn në një fazë ku çdo vendimmarrje bëhet e kontestueshme.

Debati u ndal edhe te episodi i marshimit drejt Rinasit, kur një pjesë e protestuesve u nisën përmes autostradës Tiranë-Durrës drejt aeroportit. Sipas emisionit, protestuesit u përballën me kordonin policor, por u tërhoqën pa përplasje fizike. Megjithatë, ky episod u interpretua si sinjal se protesta ka nevojë për organizim, drejtim dhe përgjegjësi.

Dash Shehi e cilësoi protestën si një nga më qytetaret dhe më të fisniket e viteve të fundit, duke vlerësuar faktin se ajo është horizontale, vullnetare, pa dhunë dhe jashtë kontrollit të partive tradicionale. Por ai paralajmëroi se pas fazës së mllefit duhet të vijë faza e organizimit dhe e produktit politik.

Ervis Iljazaj e lexoi protestën si kundërshti ndaj sistemit politik të ndërtuar prej 30 vitesh rreth binomit Rama-Berisha. Sipas tij, beteja politike në Shqipëri nuk është më vetëm mes Ramës dhe Berishës, por mes këtij sistemi dhe protestës si realitet i ri politik.

Arian Curri këmbënguli se protesta pa strukturë rrezikon të kthehet në turmë të komanduar nga impulse spontane. Ai kërkoi që protestuesit të zgjedhin përfaqësues, të ndërtojnë organizim dhe të shmangin veprimet që mund ta dëmtojnë kauzën.

Në fund, mesazhi kryesor i emisionit ishte i qartë: protesta ka krijuar një moment të ri politik në Shqipëri, por mbetet për t’u parë nëse do të prodhojë reformë, përfaqësim dhe alternativë, apo do të mbetet një shpërthim i fuqishëm pakënaqësie pa produkt institucional.

PËRMBLEDHJE KRONOLOGJIKE ME PIKAT KRYESORE

1. Emisioni hapet me përshkrimin e ditës së 15-të të protestës në bulevardin “Dëshmorët e Kombit”.
2. Theksohet kthesa e papritur e protestës, kur një pjesë e protestuesve vendosën të marshojnë drejt aeroportit të Rinasit përmes autostradës Tiranë-Durrës.
3. Protestuesit arritën deri pranë Rinasit, ku u përballën me kordonin e Policisë së Shtetit.
4. Nuk pati përplasje fizike mes protestuesve dhe policisë.
5. Kryeministri Edi Rama e cilësoi episodin e Rinasit si degradim të protestës në turmë të drejtuar nga “mendje të liga”.
6. Sali Berisha reagoi duke thënë se opozita nuk duhet të bëjë opozitën e opozitës.
7. Grida Duma prezanton qëllimin e emisionit: të lexojë përmes shifrave se çfarë mendojnë qytetarët për protestën.
8. Ajo thekson se sondazhi nuk pretendon të vendosë të vërtetën përfundimtare mbi protestën.
9. Në studio prezantohen të ftuarit: Albana Shehu, Dash Shehi, Anila Hoxha, Ervis Iljazaj dhe Arian Curri.
10. Albana Shehu shpjegon se sondazhi kishte 3172 përgjigje të përpunuara në momentin e prezantimit.
11. Përmendet se në total kishin marrë pjesë rreth 3495 persona nga 42 vende të botës.
12. Shqipëria përbënte 54% të përgjigjeve, Italia 10%, SHBA 9%, Gjermania 7% dhe Mbretëria e Bashkuar 7%.
13. Në sondazh, 57.8% e të pyeturve shprehen pro protestave për Zvërnecin.
14. 35.5% shprehen kundër protestave.
15. 6.6% deklarohen të pavendosur.
16. Arsyeja kryesore për mbështetjen e protestës rezulton mosbesimi ndaj institucioneve, me 30.41%.
17. Mungesa e transparencës renditet e dyta, me 29%.
18. Kundërshtimi ndaj qeverisë renditet i treti, me 27.46%.
19. Mbrojtja e mjedisit del vetëm me 9.19%.
20. Kundërshtimi ndaj projektit del me vetëm 3.94%.
21. Albana Shehu e cilëson këtë rezultat si alarmues për institucionet.
22. Në studio argumentohet se protesta ka kaluar nga kauza mjedisore te kriza e besimit ndaj shtetit.
23. Arian Curri thotë se tri arsyet e para janë në thelb kundër shtetit dhe establishmentit.
24. Ervis Iljazaj thotë se flamingot ishin vetëm justifikimi fillestar, ndërsa problemi real është më i gjerë.
25. Dash Shehi thotë se Zvërneci ishte “pika që derdhi vazon”.
26. Ervis Iljazaj e sheh protestën si kundërshti ndaj sistemit Rama-Berisha.
27. Ai argumenton se politika shqiptare është përqendruar prej dekadash në dy njerëz.
28. Dash Shehi e cilëson protestën si një nga më të mirat dhe më të fisniket e viteve të fundit.
29. Ai vlerëson karakterin horizontal të protestës.
30. Ai thekson se protestuesit nuk janë sjellë me furgonë apo me urdhra partie.
31. Ai vlerëson faktin se protesta ka ruajtur paqen dhe qytetarinë.
32. Më pas diskutohet mbështetja për projektin e propozuar në Zvërnec.
33. 43.9% e të pyeturve thonë se e mbështesin projektin.
34. 43.2% thonë se nuk e mbështesin.
35. 12.1% janë të pavendosur.
36. Në studio interpretohet se shqiptarët nuk janë qartësisht kundër investimit.
37. Kur pyetja lidhet me transparencën, 63% thonë se do ta mbështesnin projektin nëse do të kishte transparencë.
38. 26.2% do të ishin kundër edhe në rast transparence.
39. 10.8% nuk kanë opinion.
40. Kjo shifër lexohet si mesazh se problemi nuk është investimi, por procesi i errët vendimmarrës.
41. Në pjesën për besimin, 27.73% thonë se nuk i besojnë askujt.
42. 21.4% u besojnë ekspertëve.
43. 20.8% u besojnë aktivistëve.
44. 16.9% i besojnë qeverisë.
45. 12.2% u besojnë banorëve të zonës.
46. Vetëm 0.77% u besojnë mediave.
47. Arian Curri e quan këtë një shenjë të rëndë depresioni shoqëror.
48. Ervis Iljazaj e lidh mungesën e besimit me rrezikun e populizmit.
49. Albana Shehu thekson se përgjegjësia për humbjen e besimit nuk është e protestuesve, por e institucioneve.
50. Anila Hoxha raporton se protesta deri në atë moment ka qenë paqësore dhe me polici në distancë.
51. Ajo përmend gjeste pro policisë nga protestuesit.
52. Ajo përshkruan devijimin e marshimit drejt Rinasit.
53. Arian Curri e sheh marshimin drejt Rinasit si provë të rrezikut të mosorganizimit.
54. Ai kërkon që protesta të mos funksionojë si turmë pa kokë.
55. Albana Shehu kundërshton gjuhën që i quan protestuesit “dele” dhe i sheh si të rinj shumë të motivuar.
56. Ajo pranon se protesta ka nevojë për orientim dhe lidership.
57. Në fund diskutohet se çfarë duhet të prodhojë protesta politikisht.
58. Dash Shehi kërkon platformë politike, ligj të ri zgjedhor, qeveri tranzitore ose kërkesa të qarta.
59. Ervis Iljazaj thotë se protesta është realitet politik.
60. Ai thekson se rendi kushtetues shqiptar bazohet te përfaqësimi përmes partive.
61. Arian Curri kërkon strukturë politike për ta bërë të realizueshme dëshirën e protestuesve.
62. Paneli paralajmëron rrezikun e populizmit dhe nacionalizmit nëse protesta mbetet pa alternativë.
63. Emisioni mbyllet me idenë se protesta ka zgjuar nervin politik të shoqërisë shqiptare, por ende nuk ka prodhuar formë institucionale.

100 FAKTE NGA EMISIONI

1. Emisioni “Top Story” iu kushtua protestës për Zvërnecin dhe sondazhit të zhvilluar nga Top Channel.
2. Prezantuesja e emisionit ishte Grida Duma.
3. Në studio ishin Albana Shehu, Dash Shehi, Anila Hoxha, Ervis Iljazaj dhe Arian Curri.
4. Protesta ishte në ditën e 15-të kur u diskutua në emision.
5. Protesta zhvillohej në bulevardin “Dëshmorët e Kombit”.
6. Një ditë para emisionit, një pjesë e protestuesve u nisën drejt aeroportit të Rinasit.
7. Marshimi drejt Rinasit u bë përmes autostradës Tiranë-Durrës.
8. Protestuesit u përballën me kordon policor pranë aeroportit.
9. Nuk pati përplasje fizike me policinë.
10. Rama e cilësoi episodin e Rinasit si degradim të protestës.
11. Rama foli për “mendje të liga” dhe “duar të këqija” që sipas tij drejtonin turmën.
12. Sali Berisha tha se opozita nuk duhet të bëjë opozitën e opozitës.
13. Grida Duma e paraqiti sondazhin si përpjekje për të dëgjuar çfarë thonë shqiptarët për protestën.
14. Ajo theksoi se sondazhi nuk është e vërteta përfundimtare mbi protestën.
15. Në sondazh ishin përpunuar 3172 përgjigje.
16. U përmend se në total kishin marrë pjesë rreth 3495 persona.
17. Pjesëmarrësit vinin nga 42 vende të botës.
18. Shqipëria përbënte 54% të përgjigjeve.
19. Italia përbënte 10% të përgjigjeve.
20. Shtetet e Bashkuara përbënin 9% të përgjigjeve.
21. Gjermania përbënte 7% të përgjigjeve.
22. Mbretëria e Bashkuar përbënte 7% të përgjigjeve.
23. U përmendën gjithashtu Greqia, Kanadaja, Franca, Austria, Belgjika, Zvicra dhe Suedia.
24. Përgjigjet nga vende me më pak se 30 respondentë nuk u ndanë veçmas si sample statistikor.
25. Albana Shehu tha se një analizë bazike statistikore kërkon të paktën 500 përgjigje.
26. Ajo tha se 1000 deri 1500 përgjigje janë një sample i mirë.
27. Ajo e krahasoi madhësinë e sondazhit me anketa të mëdha ndërkombëtare.
28. Pyetja kryesore ishte nëse qytetarët i mbështesin protestat për Zvërnecin.
29. 57.8% thanë se i mbështesin protestat.
30. 35.5% thanë se nuk i mbështesin.
31. 6.6% ishin të pavendosur.
32. Albana Shehu tha se pothuajse 60% e të pyeturve mbështesin protestën.
33. Pyetja tjetër lidhej me arsyen kryesore të mbështetjes së protestës.
34. 30.41% përmendën mosbesimin ndaj institucioneve.
35. 29% përmendën mungesën e transparencës.
36. 27.46% përmendën kundërshtimin ndaj qeverisë.
37. 9.19% përmendën mbrojtjen e mjedisit.
38. 3.94% përmendën kundërshtimin ndaj projektit.
39. Albana Shehu e quajti rezultatin të frikshëm për qeverinë.
40. Ajo tha se tri arsyet e para afrohen te 90%.
41. Në studio u tha se protesta e ka kaluar kauzën fillestare mjedisore.
42. U tha se flamingot ishin shkëndija e parë.
43. U tha se tashmë protesta është referendum ndaj shtetit.
44. Arian Curri tha se mosbesimi prek shtetin në tërësi.
45. Ai përfshiu në këtë lexim gjykatat, bashkitë, kadastrën dhe opozitën.
46. Ervis Iljazaj tha se autoritetet duhet ta marrin seriozisht këtë pakënaqësi.
47. Dash Shehi tha se Zvërneci ishte pika që derdhi vazon.
48. Ai tha se protesta ka kaluar në qëllime politike.
49. Ervis Iljazaj e pa protestën si kundërshti ndaj sistemit Rama-Berisha.
50. Ai tha se politika shqiptare prej dekadash vendoset nga dy njerëz.
51. Ai kritikoi përqendrimin e pushtetit brenda PS-së dhe PD-së.
52. Dash Shehi tha se protesta është ndër më të mirat dhe më të fisniket e viteve të fundit.
53. Ai tha se protestuesit kanë identifikuar kundërshtarët politikë.
54. Ai tha se protesta nuk është më PD kundër PS-së apo PS kundër PD-së.
55. Ai e quajti protestën fillim të një trajektoreje të re politike.
56. Ai vlerësoi karakterin horizontal të protestës.
57. Ai tha se protesta nuk ka piramidë vertikale komanduese.
58. Ai tha se protesta përfshin qëndrime dhe besime të ndryshme.
59. Ai tha se elementi bashkues është kundërshtimi ndaj pushtetit.
60. Ai tha se protesta nuk është organizuar me furgonë apo drejtorë.
61. Ai vlerësoi faktin se protestuesit janë mbledhur vullnetarisht.
62. Ai tha se protesta ka ruajtur qytetarinë.
63. Ai përmendi se për 15 ditë nuk kishte ndodhur dhunë apo thyerje.
64. Ai tha se protestuesit madje kanë pastruar mbeturinat.
65. Dash Shehi tha se protesta duhet të prodhojë dokument politik.
66. Ai përmendi si kërkesa të mundshme qeverinë tranzitore dhe ligjin e ri elektoral.
67. Ai tha se slogani “Shqipëria e re” është i bukur, por jo i mjaftueshëm pa përmbajtje.
68. Pyetja për projektin tregoi ndarje pothuajse të barabartë.
69. 43.9% e mbështesin projektin e propozuar.
70. 43.2% nuk e mbështesin projektin.
71. 12.1% janë të pavendosur.
72. Albana Shehu tha se kjo tregon se shqiptarët nuk janë kundër investimeve të huaja.
73. Ajo tha se problemi është mungesa e transparencës dhe besimit.
74. Nëse projekti do të rishikohej me transparencë, 63% do ta mbështesnin.
75. Në atë rast, 26.2% do të ishin kundër.
76. 10.8% nuk do të kishin opinion.
77. Grida Duma tha se shqiptarët nuk janë kundër investimit, por kundër përjashtimit nga vendimmarrja.
78. Pjesa për besimin tregoi se 27.73% nuk i besojnë askujt.
79. 21.4% u besojnë ekspertëve.
80. 20.8% u besojnë aktivistëve.
81. 16.9% i besojnë qeverisë.
82. 12.2% u besojnë banorëve të zonës.
83. Vetëm 0.77% u besojnë mediave.
84. Arian Curri e quajti këtë slajdin më dramatik.
85. Ai tha se shoqëria duket thellësisht e depresionuar.
86. Ervis Iljazaj e lidhi rënien e besimit me rrezikun e populizmit.
87. Ai tha se populizmi lind kur bien trupat ndërmjetësues si media, ekspertiza dhe partitë.
88. Albana Shehu tha se përgjegjësia për krizën e besimit është e institucioneve, jo e protestuesve.
89. Anila Hoxha raportoi se policia kishte qëndruar kryesisht në distancë.
90. Ajo tha se në protestë kishte pasur mesazhe pro policisë.
91. Ajo përmendi raste kur protestuesit u kishin dhënë lule efektivëve.
92. Ajo përshkroi marshimin nga bulevardi drejt rrugës së Durrësit dhe Laprakës.
93. Ajo tha se pranë Casa Italia pati devijim të protestës.
94. Një pjesë e protestuesve vijuan drejt autostradës.
95. Arian Curri tha se marshimi drejt Rinasit tregoi mungesë organizimi.
96. Ai tha se protestuesit rrezikojnë të sillen si turmë pa kokë nëse nuk strukturohen.
97. Në emision u përmend se 19 persona ishin proceduar nga policia pas episodit të Rinasit.
98. Albana Shehu tha se protestuesit janë shumë të motivuar dhe kanë nevojë për orientim.
99. Ervis Iljazaj tha se protesta është realitet politik dhe duhet të integrohet në sistemin politik shqiptar.
100. Përfundimi i emisionit ishte se protesta ka zgjuar nervin politik të shoqërisë, por duhet të prodhojë strukturë, platformë dhe alternativë për të pasur sukses.