“Ju lutem lejoni që kjo Letër të shërbejë për të përfaqësuar se Bordi i Paqes po tërheq ftesën e tij drejtuar jush në lidhje me anëtarësimin e Kanadasë, i cili do të jetë Bordi më prestigjioz i Udhëheqësve i mbledhur ndonjëherë, në çdo kohë”, shkroi Trump në një postim në Truth Social drejtuar kryeministrit kanadez, Mark Carney .
Kanadaja nuk lejohet më të marrë pjesë në Këshillin e Paqes të presidentit amerikan Donald Trump. Përmes një postimi në rrjetet sociale, Trump njoftoi se ia ka tërhequr Kanadasë ftesën për këtë organ.
Ai nuk dha një arsye konkrete, por me shumë gjasë kjo lidhet me fjalimin e mirëpritur të kryeministrit kanadez Mark Carney në Forumin Ekonomik Botëror (World Economic Forum) në Davos, të martën. Aty, Carney tha se rendi botëror i bazuar në ligjin ndërkombëtar ka marrë fund përgjithmonë për shkak të udhëheqësve autoritarë. “Të fortët bëjnë çfarë munden dhe të dobëtit duhet ta pranojnë,” u shpreh ai.
Carney u bëri thirrje vendeve të mesme të bashkohen për të pasur peshë së bashku, edhe pse mund të tundohen të sillen me bindje për të garantuar sigurinë e tyre. “Ajo marrëveshje e heshtur nuk vlen më,” paralajmëroi ai. Edhe pse nuk dha shembuj konkretë, në një javë të mbushur me tensione rreth Grenlandës, fjalimi u interpretua si kritikë e drejtpërdrejtë ndaj politikës së jashtme të Trump-it.
Synimi për t’ia zënë vendin OKB-së
Trump reagoi më herët me tone thumbuese ndaj fjalëve të Carney-t, duke thënë se Kanadaja “ia detyron ekzistencën” SHBA-së dhe se duhet të tregojë më shumë mirënjohje për mbështetjen ushtarake dhe ekonomike që ka marrë ndër vite. Tani, vendi përjashtohet edhe nga Këshilli i Paqes — projekti kryesor i politikës ndërkombëtare të Trump-it.
Organizata ndërkombëtare ishte krijuar fillimisht për të mbikëqyrur paqen në Gaza, por Trump shpreson ta përdorë për të zgjidhur edhe konflikte të tjera ndërkombëtare. Ai madje ka sugjeruar se Këshilli i Paqes mund ta bëjë të panevojshme United Nations.
Vendet e tjera ende nuk janë të bindura. Aleatë perëndimorë si Mbretëria e Bashkuar dhe Franca kanë bërë të ditur se nuk duan të marrin pjesë; vende si Polonia dhe Italia duan fillimisht ta paraqesin propozimin në parlament. Edhe Spanja u tërhoq sot në mëngjes. “Faleminderit, por jo faleminderit,” njoftoi kryeministri Pedro Sánchez.
Kanadaja deri tani kishte treguar gatishmëri ndaj propozimit. Ende nuk ka një reagim të ri nga Carney për tërheqjen e ftesës.
Edhe pse ka ende shumë paqartësi rreth statuteve të organit të ri, Trump e prezantoi dje zyrtarisht Këshillin e Paqes në Davos, së bashku me nëntëmbëdhjetë krerë shtetesh ose qeverish. Ai tha se pret që në fund rreth pesëdhjetë vende të marrin pjesë.
Të pranishëm në nënshkrimin e dokumentit themelues ishin, ndër të tjerë, udhëheqës miqësorë ndaj Trump-it si kryeministri hungarez Viktor Orbán dhe presidenti argjentinas Javier Milei, si dhe përfaqësues nga vende si Pakistani, Paraguai dhe Armenia. Edhe Rusia ka marrë ftesë për t’u bashkuar, por ka njoftuar se dëshiron fillimisht të “koordinohet me partnerët strategjikë”.
Në momentin e themelimit, Trump u emërua kryetar i këshillit. I pyetur nëse do ta mbante këtë post edhe nëse nuk do të ishte më president, 79-vjeçari u përgjigj se kjo varet nga zgjedhja e tij. “Në teori është përjetë, por nuk e di nëse e dua këtë,” tha ai.
