Industria e inteligjencës artificiale (IA) po nxiton ta paraqesë në një mënyrë të re programin e ndërtimit të infrastrukturës me vlerë 10 trilionë dollarë, në përpjekje për të zbutur kundërshtimin e votuesve, të cilët me shumicë dërrmuese votuan për kufizimin e ndërtimit të qendrave të të dhënave në votimet e zhvilluara në mbarë Shtetet e Bashkuara.
Nuk bëhet fjalë vetëm për ndryshimin e emërtimit të qendrave të të dhënave në “kampuse të kapaciteteve kompjuterike”, por edhe për ofrimin e përfitimeve konkrete financiare për komunitetet, përfshirë pagesa në formë dividendësh, mbështetje për shkollat ose qytetet, masa për mbrojtjen e mjedisit dhe garanci për të drejtat e punëtorëve.
Pse ka rëndësi?
Zgjedhjet e së martës dëshmuan se votuesit nuk janë të gatshëm të tolerojnë zgjerimin e pakontrolluar të qendrave të të dhënave. Megjithatë, tregjet financiare dhe shumë analistë vlerësojnë se vala e fitoreve të demokratëve do ta ngadalësojë, por nuk do ta ndalojë, ndërtimin e këtyre qendrave në SHBA. Për të shmangur një kërcënim ndaj vetë ekzistencës së këtij modeli zhvillimi, kompanitë më të mëdha në botë po përpiqen të ndryshojnë mënyrën se si e paraqesin industrinë para publikut.
Shkalla në të cilën kompanitë do t’i përmbushin premtimet e tyre do të përcaktojë ritmin e garës globale për inteligjencën artificiale.
Çfarë thonë përfaqësuesit e industrisë?
Chris Lehane, drejtuesi i çështjeve globale në OpenAI, e krahasoi ndryshimin e kursit që duhet të bëjë industria e inteligjencës artificiale me zgjedhjet e vitit 1996, të cilat u mbajtën jo shumë kohë pasi republikanët kishin shkaktuar një humbje historike të demokratëve në zgjedhjet e mesmandatit.
“Shumë gjëra mund të ndodhin brenda dy vjetësh”, tha ai në një intervistë për Axios. “Njerëzit e zgjuar dhe të talentuar i marrin mesazhet e votuesve dhe reagojnë e u përgjigjen atyre.”
Sipas tij, sigurimi i mbështetjes së komuniteteve për ndërtimin e qendrave të të dhënave do të kërkojë “të bëhet vërtet e qartë se këto mund të jenë projekte afatgjata, të qëndrueshme dhe që mund të transformojnë ekonomikisht komunitetet”.
Çfarë treguan rezultatet e zgjedhjeve?
Pas ditës së zgjedhjeve, nuk ka më dyshime për qëndrimin e votuesve ndaj qendrave të të dhënave. Në 10 shtete amerikane, propozimet për vendosjen e kufizimeve u miratuan në 43 votime dhe u refuzuan vetëm në një.
Rezultatet ishin bindëse: mesatarisht 75% e votuesve mbështetën vendosjen e kufizimeve.
Në Teksas, guvernatori i ri demokrat ka premtuar ta mbajë në fuqi moratoriumin për ndërtimin e qendrave të të dhënave derisa organi ligjvënës i shtetit të miratojë reforma gjithëpërfshirëse.
Edhe kandidatët fitues në shtete të tjera, ku sektori i qendrave të të dhënave është në zhvillim, mbështesin kufizime të ngjashme.
Sipas analistëve, rreth 60% e kapacitetit të qendrave të të dhënave që planifikohet të ndërtohet në SHBA deri në vitin 2028 rrezikon të përballet me vonesa.
Çfarë nënkuptojnë këto zhvillime?
Demokratët që do të marrin detyrat e reja nuk synojnë t’i japin fund ndërtimit të qendrave të të dhënave.
Virginia, e cila drejtohet tërësisht nga demokratët, është qendra më e madhe e industrisë së qendrave të të dhënave në Shtetet e Bashkuara. Edhe sindikatat janë ndër mbështetëset më të mëdha të zgjerimit të kësaj infrastrukture.
Megjithatë, shumë prej kandidatëve të sapozgjedhur paraqesin kërkesa të ngjashme.
Kompanitë teknologjike duhet t’i paguajnë vetë kostot e infrastrukturës dhe të sigurojnë burimet e nevojshme të energjisë elektrike, në mënyrë që ngarkesa shtesë mbi rrjetin energjetik, e shkaktuar nga zhvillimi i vrullshëm i sektorit, të mos rëndojë mbi faturat e konsumatorëve.
Lehtësimet tatimore nuk konsiderohen më të pranueshme dhe rrezikojnë të shfuqizohen, ndërsa kompanitë do të duhet të dëshmojnë se do të garantojnë respektimin e standardeve mjedisore dhe mbrojtjen e të drejtave të punëtorëve.
Votuesit gjithashtu nuk janë të gatshëm të tolerojnë më marrëveshje për moszbulimin e informacionit apo marrëveshje që krijojnë përshtypjen se janë lidhur në fshehtësi.
Çfarë po përgatisin kompanitë teknologjike?
Amazon, Google, Microsoft, OpenAI dhe kompani të tjera të mëdha që zhvillojnë qendra të të dhënave kishin filluar të paraqisnin një qasje të re për sigurimin e mbështetjes publike që përpara asaj që u cilësua si “tërmeti i IA-së” në zgjedhjet e së martës.
Shumë prej propozimeve të tyre tashmë përfshijnë masa që synojnë t’u përgjigjen këtyre kërkesave, përfshirë angazhimet që kompanitë zhvilluese të mbulojnë vetë kostot e infrastrukturës dhe të furnizimit me energji elektrike.
Këto lëshime mund ta rrisin koston e ndërtimit dhe funksionimit të qendrave të të dhënave, por një ritëm më i ngadaltë i zgjerimit mund ta bëjë më të lehtë përballimin e shpenzimeve më të larta.
Përfitimet për komunitetet: Vetëm vendet e punës nuk mjaftojnë
Premtimet për krijimin e vendeve të punës nuk do të jenë të mjaftueshme, pasi këto vende pune janë të përkohshme.
Pritet të shfaqen më shumë forma të mbështetjes financiare të ngjashme me bonuset prej 50.000 dollarësh për mësuesit, të cilat u dhanë pas ndërtimit të një qendre gjigante të të dhënave të kompanisë Meta në Louisiana.
Amazon ka ndarë 1 miliard dollarë për investime në komunitetet ku ndërtohen qendrat e saj të të dhënave, gjatë një periudhe pesëvjeçare.
Edhe Microsoft ka ndërmarrë nismën e quajtur “Datacenter Community Pledge”, një angazhim ndaj komuniteteve ku zhvillohen qendrat e të dhënave.
Të enjten, OpenAI prezantoi dokumentin “Compute Campus Policy Blueprint”, një plan politikash për kampuset e kapaciteteve kompjuterike, ku parashikohen angazhime financiare në vlerë prej dhjetëra milionë dollarësh për ushqime falas në shkolla, parqe, shërbimet e reagimit të parë ndaj emergjencave dhe prioritete të tjera të komuniteteve.
Lehane shtoi se ndryshimi i emërtimit të qendrave të të dhënave në “kampuse të kapaciteteve kompjuterike”, të cilin disa politikëbërës dhe mbrojtës të të drejtave të konsumatorëve e konsiderojnë një manovër publicitare, ishte një përpjekje e qëllimshme për të “nxitur atë diskutim”.
A do t’i bindin këto premtime demokratët?
Ende nuk është aspak e qartë nëse demokratët, të cilët pritet të marrin drejtimin e komisioneve me ndikim të madh në Kongresin amerikan në Uashington, do t’i pranojnë argumentet e kompanive teknologjike.
Disa prej drejtuesve të rinj të zgjedhur në nivel shtetëror e kanë mbështetur fushatën e tyre pikërisht te rëndësia e marrëveshjeve me detyrime ligjore.
Një raport i publikuar muajin e kaluar nga senatorja demokrate e Massachusettsit, Elizabeth Warren, konstatoi se kompanitë e mëdha teknologjike nuk po mbulojnë plotësisht kostot infrastrukturore të qendrave të tyre të të dhënave.
Sipas raportit, kompanitë vazhdojnë gjithashtu të kërkojnë lehtësime tatimore me vlerë miliarda dollarë dhe të përdorin marrëveshje për moszbulimin e informacionit.
Përfundimi
Ndërtimi i qendrave të të dhënave pritet të ngadalësohet, por jo të ndalet.
Tashmë ka nisur gara për të parë nëse demokratët do të arrijnë ta shndërrojnë mbështetjen e fituar në zgjedhje në kufizime me fuqi detyruese ligjore, apo nëse industria do të përpiqet t’u paraprijë rregullave më të ashpra./Axios
