Si e shkatërroi Jensen Huang veprën e jetës së tij për 315 ditë

Për 33 vjet, themeluesi i Nvidia-s ndërtoi kompaninë më të vlefshme në botë. Në më pak se një vit, ai e humbi atë. Një rindërtim i ngjarjeve – dhe roli që luajti dhëndri i tij.

Nga Felix Holtermann

Frankfurt, Las Vegas, San Francisco. Një ditë vere në fund të gushtit, në një restorant në Ferry Building të San Franciscos. Ish-menaxherja e Nvidia-s psherëtin ndërsa takohet me Handelsblatt për drekë. «I dëshiroj Nvidia-s vetëm më të mirën», thotë ajo, duke ngacmuar me pirun pjatën e saj me peshk. «Por diçka ka filluar të dalë jashtë kontrollit.»

Aty ishin shpërthimet e zemërimit të Jensen Huang, themeluesit dhe drejtorit ekzekutiv prej 33 vjetësh, të cilat thuhej se po bëheshin gjithnjë e më të shpeshta. Aty ishte sjellja e tij e paparashikueshme, që po largonte gjithnjë e më shumë punonjës, së fundmi edhe atë vetë. Dhe aty ishin «ngritjet rrufe në detyrë», veçanërisht ato të një personi: dhëndrit të Huang, Nico Caprez.

Bashkëshorti i vajzës së tij, Madison, mori tri poste në kompani në më pak se tre vjet, secili më i lartë se i mëparshmi. Së fundmi, ai u emërua drejtues i rritjes së infrastrukturës së inteligjencës artificiale. «Kjo është ngritja më e shpejtë në karrierë që ka parë ndonjëherë Silicon Valley», thotë ish-menaxherja, e cila nuk dëshiron që emri i saj të shfaqet në media. Dhe nuk e thotë si kompliment.

Shqetësimet për të ardhmen e Nvidia-s, për përmasat gjithnjë e më të mëdha të operacioneve që Huang dhe ekipi i tij po vinin në lëvizje, ishin tashmë të pranishme në verën e vitit 2026. Megjithatë, vështirë se dikush do ta kishte besuar se themeluesi i Nvidia-s do ta humbiste postin që në vjeshtë dhe se kompania do të zhytej në skandalin më të madh të historisë së saj.

Në fakt, kishte pasur shenja paralajmëruese, si të dukshme, ashtu edhe të fshehta. Edhe pse shumë pyetje mbeten ende pa përgjigje, bisedat me persona të brendshëm, raportimet mediatike dhe dokumentet e disponueshme publikisht mundësojnë një rindërtim të parë të ngjarjeve. Ai tregon se sa shumë ishte përkeqësuar situata e Nvidia-s gjatë vitit 2026, deri në pikën kur bordi drejtues nuk pa më rrugëdalje tjetër përveç shkarkimit të Huang.

1 janar

Viti në të cilin hyn Jen-Hsun «Jensen» Huang pritet të jetë një vit i mirë. Në vitin 2026 ai mbush 63 vjeç, por duket të paktën dhjetë vjet më i ri. Para 33 vjetësh, ai themeloi Nvidia-n si një kompani që zhvillonte çipa grafikë (GPU) për lojtarët e videolojërave. Ndërkohë, GPU-të e kompanisë së tij po vënë në lëvizje revolucionin e inteligjencës artificiale (IA). Falë kësaj, Nvidia është bërë kompania më e vlefshme në botë dhe Huang është pasuruar jashtëzakonisht shumë. Që nga themelimi, aksionet e kompanisë janë rritur me 700.000 për qind.

Edhe dikush tjetër ka arsye për të festuar: Nico Caprez. Ish-sportisti zviceran i skive, 35 vjeç, ka studiuar në Shangai dhe ka qenë konsulent në Boston Consulting Group. Ai punon në Nvidia prej më pak se dy vjetësh dhe tashmë mund të krenohet me një karrierë të vrullshme. Pasi iu bashkua kompanisë në shkurt 2024 si specialist i administrimit të biznesit, në tetor 2025 u ngrit në postin e drejtorit të infrastrukturës së IA-së për partnerët e shërbimeve cloud. Me fillimin e vitit të ri, ai promovohet sërish, këtë herë në postin e nënkryetarit për rritjen globale të infrastrukturës së IA-së.

Kështu, Caprez merr përgjegjësinë për një nga sektorët më të rëndësishëm: financimin e shitjeve, pra mbështetjen e klientëve të Nvidia-s për blerjen e çipave të kompanisë. Në shtator, ai do të martohet me vajzën e Huang, Madison, në Hawaii. Ajo punon në një nivel më të ulët të hierarkisë së kompanisë, ashtu si edhe djali i Huang, Spencer. Asnjëri prej tyre nuk konsiderohet një figurë me aftësi të lindura drejtuese.

5 janar

Las Vegas, Nevada. Në qytetin e kazinove nis CES, panairi më i madh i teknologjisë në botë. Huang prezanton platformën e tij të re Rubin, e cila synon të mbështesë superkompjuterët e inteligjencës artificiale. Ai gjithashtu mban konferencën e tij globale për shtyp në sallën e ballove të një hoteli.

Gazetarët shpesh e përshkruajnë burrin 1,70 metra të gjatë, me origjinë nga Tajvani dhe me buzëqeshjen e tij të butë, si një figurë simpatike. Por sot ata shohin anën tjetër të tij. Për një gjë të parëndësishme – pyetjen se cili gazetar do ta merrte fjalën i radhës – Huang e qorton ashpër drejtoreshën e tij të komunikimit prej shumë vjetësh, Mylene Mangalindan.

«Mjaft me këto budallallëqe!», i bërtet ai përpara qindra gazetarëve.

Në sallë njerëzit tundin kokën me mosbesim. «Nën çfarë presioni qenka ky njeri?», i pëshpërit një koleg gazetarit të Handelsblatt.

23 janar

Huang niset për një udhëtim të madh në Kinë. Përveç Shangait dhe Shenzhenit, ai viziton edhe Pekinin, ku merr pjesë në festimet shtetërore të Vitit të Ri Kinez.

Një javë më parë, Departamenti amerikan i Tregtisë kishte hequr kufizimet e eksportit që Trump kishte vendosur në vitin 2025 për çipat e dytë më të fuqishëm të Nvidia-s. Huang kishte lobuar për muaj të tërë te Trump për këtë çështje.

Në Washington, ai konsiderohet mbështetësi më i madh i bashkëpunimit më të ngushtë me Pekinin, gjë që zemëron përfaqësuesit e linjës së ashpër ndaj Kinës brenda administratës amerikane.

26 janar

Nvidia dhe operatori i qendrave të të dhënave Coreweave njoftojnë zgjerimin e partneritetit të tyre. Nvidia investon dy miliardë dollarë. Në këmbim, Coreweave angazhohet të blejë çipa të Nvidia-s.

Sipas burimeve të brendshme, ndër personat që kishin mbështetur këtë marrëveshje ishte edhe Caprez.

25 shkurt

Nvidia publikon rezultate rekord. Të ardhurat rriten me 73 për qind, ndërsa fitimi pothuajse dyfishohet.

Siç vërejnë me habi analistët, as sanksionet ndaj Kinës nuk arrijnë ta pengojnë rritjen shpërthyese të kompanisë. Aksionet rriten në tregtimin pas mbylljes së bursës.

16 mars

Në San José, pranë selisë qendrore, Nvidia organizon konferencën e saj vjetore GTC. Rreth 25.000 pjesëmarrës vijnë në atë që quhet «Woodstock-u i inteligjencës artificiale».

Por ata nuk janë në dijeni të një skene që zhvillohet në hotelin e konferencës, pranë Plaza de San José. Një vizitor filmon Huang duke shkëmbyer përkëdhelje me Kimberly Powell, drejtuese e sektorit të shëndetësisë në Nvidia, e cila i raporton drejtpërdrejt atij.

Punonjësit e sigurisë së Huang përpiqen ta detyrojnë vizitorin të nënshkruajë një deklaratë për t’u përmbajtur nga publikimi. Por nuk arrijnë ta fshijnë regjistrimin.

13 maj

Kompania njujorkeze e shitjeve në pozicion të shkurtër (short selling), Culper Research, publikon një raport me titullin «Nvidia: Problemi me Kinën».

Në 40 faqe, ajo akuzon Nvidia-n se vazhdon të realizojë një të pestën e të ardhurave të saj nga Kina. Sipas raportit, kufizimet e eksportit po anashkalohen përmes ndërmjetësve në Azinë Juglindore, mes tyre kompania Megaspeed nga Singapori, e cila pretendohet se kontrollohet fshehurazi nga Kina.

Një rol qendror, sipas raportit, luan drejtuesja e Megaspeed, Alice Huang. Ajo nuk ka lidhje familjare me Jensen Huang, por ai mban me të një «marrëdhënie shqetësuese të afërt».

Ajo që nuk di kompania që ka publikuar raportin është se edhe shërbimet amerikane të inteligjencës kanë vënë re lidhjen.

Ato shqetësohen se Alice Huang mund të jetë një spiune kineze. Që në vjeshtën e vitit 2025, shërbimet e inteligjencës paralajmërojnë presidentin Donald Trump, dhe më pas e përsërisin paralajmërimin në pranverën e vitit 2026.

Por Trump i shpërfill paralajmërimet. Ai beson se «legjenda Huang», siç e quan, garanton rritjen ekonomike. Në momentin e fundit, e fton Huang të marrë pjesë në vizitën e tij shtetërore në Kinë.

23 qershor

Nvidia përfshihet nga vala e shitjeve masive të aksioneve të teknologjisë, pasi shfaqen dyshime për hovin e inteligjencës artificiale.

Kapitalizimi i saj në bursë bie nën pesë trilionë dollarë.

29 qershor

Autoritetet tajvaneze zgjerojnë hetimet për kontrabandën e çipave të Nvidia-s drejt Kinës.

Në Taipei kryhen bastisje në zyrat e partnerit të Nvidia-s, Super Micro Computer.

Korrik

OpenAI dhe Nvidia nisin negociata për një mekanizëm garancish financiare. Ai synon të mundësojë ndërtimin e një qendre të dhënash me kapacitet dhjetë gigavat në Ohio, pavarësisht dyshimeve të tregut.

Caprez thekson publikisht se marrëveshje të tilla mbështesin kompanitë e inteligjencës artificiale dhe partnerët që kanë aftësi të kufizuara kreditore.

Ai e quan këtë «mekanizmi vetëpërforcues i financimit të bazuar në asete».

«Ne u përpoqëm të kuptonim se çfarë donte të thoshte kjo», shprehet një burim i brendshëm.

Gusht

Huang thërret ekipin e tij financiar në zyrën e vet në Santa Clara. Atje ai sulmon verbalisht drejtoreshën financiare Colette Kress.

Ajo ka qenë drejtoreshë financiare (CFO) prej 13 vjetësh dhe gëzon respektin e investitorëve, por drejtori ekzekutiv e poshtëron.

Kress është si një «dre e ngrirë përpara fenerëve të makinës», ankohet Huang. Sipas tij, 58-vjeçarja është një «drejtoreshë financiare që merret me raportime», jo dikush që mund ta ndihmojë në strategji apo në marrjen e vendimeve.

Shkaku i takimit është një problem në rritje: Nvidia po negocionte garanci miliardëshe për klientë që në të vërtetë nuk kishin mundësi financiare t’i blinin çipat.

Shumë prej këtyre marrëveshjeve ishin ndërmjetësuar nga Caprez.

Nga ana tjetër, Kress kishte shprehur vazhdimisht dyshime për përzgjedhjen dhe vlerësimin e këtyre marrëveshjeve dhe ishte përpjekur ta kufizonte ndikimin e Caprez.

Pasi Nvidia fillimisht kishte shqyrtuar mundësinë e një garancie prej 250 miliardë dollarësh për OpenAI, Kress e përgjysmoi angazhimin.

Marrëveshja nënshkruhet më 17 gusht.

«Ne e dimë se disa do ta quajnë këtë financim qarkor», thotë publikisht Kress.

Brenda kompanisë, Huang ushtron presion. Angazhimet e Nvidia-s për blerjen e pllakave gjysmëpërçuese (wafer) dhe të memorieve po i afroheshin kompanisë si një «ortek», ndërkohë që ofruesit e mëdhenj të shërbimeve cloud mund të kalonin te çipat alternativë.

Shtator

Disa punonjës aktualë dhe ish-punonjës i tregojnë Handelsblatt se sa shumë është përkeqësuar atmosfera brenda kompanisë.

Huang po sillej gjithnjë e më shumë në mënyrë autoritare.

«Jensen ka qenë gjithmonë kërkues. Por ndërkohë, tekat e tij kanë arritur përmasa që po i largojnë njerëzit», shprehet një menaxher me përvojë shumëvjeçare.

Sipas një numërimi të kryer nga Handelsblatt, vetëm gjatë muajve të fundit, një numër dyshifror punonjësish është larguar nga departamenti i komunikimit të kompanisë.

Anna Soellner, e emëruar së fundmi në pozicionin e dytë më të lartë të hierarkisë së marrëdhënieve me publikun, qëndron në detyrë më pak se tre muaj.

24 shtator

Huang është i ftuar nderi në banketin shtetëror në Shtëpinë e Bardhë për presidentin kinez Xi Jinping.

Në krah të tij ndodhet bashkëshortja Lori, e cila në vitin 1995 kishte lënë peng bizhuteritë e saj, madje sipas thashethemeve edhe unazën e martesës, në mënyrë që kompania e sapokrijuar e Huang të mund të paguante punonjësit.

Inxhinierja elektrike kishte hequr dorë nga karriera e saj për t’u kujdesur për dy fëmijët.

28 shtator

Nvidia njofton se do të investojë edhe 150 miliardë dollarë në programin ekzistues të riblerjes së aksioneve.

Ndërkohë, Huang vazhdon të ankohet brenda kompanisë. Pavarësisht përpjekjeve për të mbështetur çmimin e aksioneve, ai është i pakënaqur me vlerësimin e Nvidia-s në bursë.

Raporti çmim/fitim ka rënë mesatarisht në vetëm 16, nga 23 që ishte në maj. Gjigantët e tjerë të teknologjisë kanë tregues dukshëm më të mirë.

30 shtator

Dhëndri Caprez shprehet në LinkedIn.

Në një postim, ai nuk i përkufizon çipat e kompanisë si produkte harduerike, por si «vlerë kolaterali», si një «klasë të re aktivesh» me funksione të ngjashme, për shembull, me pasuritë e paluajtshme.

«Një ndërtesë banimi e ndërtuar mirë, e dhënë me qira, mund të gjenerojë të ardhura nga qiraja, të përdoret nga qiramarrës të ndryshëm dhe të rishitet. Vlera e saj shkon përtej kontratës aktuale të qirasë», shkruan Caprez.

«E njëjta logjikë vlen edhe për Nvidia-n.»

Sipas tij, çipat e kompanisë janë: «Produktivë. Jetëgjatë. Të këmbyeshëm.»

Është një narrativë që kritikët e njohin nga raste të tjera.

Në qarqet e investitorëve që shesin aksione në pozicion të shkurtër, rreth investitorit Michael Burry, qarkullon një krahasim i rëndë: ai me kompaninë e falimentuar pas skandaleve, Enron.

Edhe kjo kompani kishte mbështetur treguesit e saj financiarë përmes strukturave të jashtme dhe kishte premtuar krijimin e klasave të reja të aktiveve.

Ekspertët e pavarur e konsiderojnë krahasimin të ekzagjeruar, sepse Nvidia, ndryshe nga Enron, është shumë fitimprurëse.

Megjithatë, edhe ata shqetësohen nga një pyetje: Për sa kohë Huang mund të vazhdojë t’i tejkalojë pritshmëritë?

6 tetor

Aksionet e Nvidia-s arrijnë nivelin e tyre rekord prej 239,24 dollarësh.

Kompania vlerësohet me 5,84 trilionë dollarë – një shifër historike.

Paralelisht, kriza te partneri Coreweave thellohet: aksionet e tij bien me 38 për qind brenda një muaji, ndërsa kostot e huamarrjes rriten ndjeshëm për shkak të borxhit të lartë.

Kritikët e inteligjencës artificiale, si Ed Zitron dhe Gary Marcus, presin një kolaps të rrjetit të ndërtuar rreth Nvidia-s.

21 tetor

Huang viziton Berlinin dhe, në një intervistë për Handelsblatt, promovon Republikën Popullore të Kinës.

«Jo vetëm politikanet dhe politikanët duhet të udhëtojnë çdo vit në Kinë, por edhe drejtorët ekzekutivë. Të gjithë duhet të udhëtojnë në Kinë», shprehet ai me entuziazëm.

Njëkohësisht, ai mbron Coreweave:

«Bazat ekonomike të biznesit të Coreweave janë të shëndosha.»

29 tetor

The New York Times (NYT) publikon një raport sipas të cilit shërbimet amerikane të inteligjencës dyshojnë se Alice Huang është një spiune kineze e caktuar për të depërtuar te Jensen Huang.

«Kontaktet e Jensen me zonjën Huang nuk janë as të pazakonta dhe as të papritura», deklaron një zëdhënës i Nvidia-s.

6 nëntor

NYT publikon zbulime të tjera: sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, kishte kërkuar në pranverë një memorandum sekret që përmbante hollësi të mëtejshme për operacionin e spiunazhit.

Dhoma e Përfaqësuesve shpreh «shqetësime serioze lidhur me sigurinë kombëtare».

Financial Times raporton për dyshimet se mes tyre kishte pasur një marrëdhënie romantike.

8 nëntor

Huang pranon në një letër drejtuar punonjësve se ka pasur një lidhje jashtëmartesore.

Bordi drejtues nis një hetim të pavarur dhe deklaron se Huang vazhdon të gëzojë «besimin» e tij.

9 nëntor

Trump e mbron Huang duke e quajtur një «burrë të ndershëm».

Drejtori ekzekutiv anulon paraqitjet publike.

Aksionarët e Nvidia-s paraqesin një padi kolektive, duke pretenduar se Huang i kishte mashtruar.

Në ditët që pasojnë, aksionet e Nvidia-s vazhdojnë të bien.

10 nëntor

Artikujt mediatikë zbulojnë rrjetin e lidhur me Alice Huang.

Sipas dyshimeve, ky rrjet kishte dërguar në Kinë çipa me vlerë 7,5 miliardë dollarë, pjesërisht në mënyrë të paligjshme.

Një hetim i qeverisë amerikane pretendohet se ishte ndalur në nivelin më të lartë drejtues në vitin 2025.

11 nëntor

Një raport i NYT akuzon Huang për një lidhje të dytë jashtëmartesore, këtë herë me Kimberly Powell, e cila i raporton drejtpërdrejt atij.

Në mbrëmje, bordi drejtues mblidhet përmes një videokonference.

12 nëntor

Në orët e para të mëngjesit, Nvidia njofton se Huang ka dhënë dorëheqjen me efekt të menjëhershëm nga të gjitha postet.

Drejtoresha financiare Colette Kress emërohet drejtoreshë ekzekutive e përkohshme.

Aksionet bien deri në 16 për qind.

Reuters raporton për një lidhje të tretë jashtëmartesore të Huang.

Alice Huang thuhet se është larguar nga Singapori drejt Pekinit.

Tri komisione të Dhomës së Përfaqësuesve synojnë ta thërrasin Huang për të dëshmuar.

Një ish-menaxher i Nvidia-s i thotë Handelsblatt se nuk do të habitej nëse do të dilnin në dritë edhe më shumë raste.

«Kam vënë re se si ai ua hidhte sytë edhe grave të tjera», thotë ai.

Dhe pyet: «Kur e gjente ky njeri kohën për të gjitha këto gra?»

13 nëntor

Huang zhduket nga vëmendja publike.

Sipas njerëzve të tij të afërt, ai e quan veten «maskara».

Mediat spekulojnë për një divorc të mundshëm.

Huang e shkatërroi veprën e jetës së tij «për shkak të arrogancës dhe vetëbesimit të tij të tepruar e të pashëndetshëm», vlerëson biografi i tij Stephen Witt.

Tani, sipas Witt, ai lë pas «një boshllëk që ndoshta është e pamundur të mbushet».

Ndryshe e vlerëson situatën Peter Fintl, nga kompania konsulente Capgemini.

Ai e sheh Huang si «një sipërmarrës të jashtëzakonshëm, që ndërthur njohuritë e thella teknike me një intuitë të jashtëzakonshme për të kuptuar se cilat aplikime dhe tregje të reja mund të lindin nga një teknologji».

Dhe beson se Nvidia, edhe pa themeluesin e saj, «duhet të mbetet e aftë për të vepruar».

Në mbyllje të tregtimit të së premtes, aksionet stabilizohen.

Kress takohet me rrethin drejtues të kompanisë.

Të martën, ajo planifikon të prezantojë rezultatet tremujore.

Gjithçka sipas planit.

/Handelsblatt