Çfarë do të bëjnë votuesit republikanë të pakënaqur?
Analizë nga Amber Phillips
Këto janë pesë pyetjet që me gjasë do të përcaktojnë rezultatin e zgjedhjeve të mesmandatit të së martës.
1. Çfarë do të bëjnë votuesit e pakënaqur?
Të gjitha të dhënat tregojnë se shumë votues demokratë anembanë vendit mezi presin të votojnë. Por, për të pasur sukses në zgjedhje, demokratëve u duhen edhe votuesit me prirje republikane dhe ata të pavarur. Votat e tyre do të jenë të nevojshme që demokratët të sigurojnë shumicën në Senat, një shumicë të konsiderueshme në Dhomën e Përfaqësuesve dhe shumicën e posteve të guvernatorëve.
Presidenti Donald Trump është thellësisht jopopullor, por analistët nuk e kanë të qartë nëse ish-votuesit e tij do të dalin të votojnë për kandidatin demokrat apo thjesht do të qëndrojnë në shtëpi. Pjesëmarrja e ulët e republikanëve mund të mos u mjaftojë demokratëve për të fituar në disa gara ku votuesit republikanë janë më të shumtë se demokratët, përfshirë garat për Senatin në Teksas dhe Kansas, si edhe garën për guvernator në Florida.
“Ka pak dyshime se kjo do të jetë një natë e madhe për demokratët, por është e pamundur të dihet se sa e madhe”, shkruan analisti politik i pavarur Charlie Cook. “Anketuesit nuk mund të përcaktojnë se cilët republikanë të pakënaqur do t’i kapërdijnë rezervat dhe do të votojnë për partinë e tyre, cilët do të qëndrojnë në shtëpi dhe cilët mund të ndërmarrin hapin relativisht radikal për të votuar vërtet për partinë kundërshtare.”
2. Si do të dalin demokratët progresistë?
Republikanët shpresojnë se, edhe nëse votuesit nuk e pëlqejnë drejtimin që ka marrë vendi nën qeverisjen e partisë së tyre, do ta konsiderojnë alternativën edhe më të keqe. Në disa gara të ngushta, kjo alternativë është një demokrat liberal — ose frika se demokratët liberalë do të rimarrin pushtetin në tërësi. Gara për Senatin në Michigan është në qendër të kësaj përballjeje: demokratët zgjodhën si kandidat liberalin Abdul El-Sayed, duke e parapëlqyer ndaj një kandidati më të moderuar, dhe sondazhet tregojnë se gara është shumë e ngushtë, ndërkohë që kandidatët demokratë po i bëjnë konkurruese garat edhe në shtete me prirje më të forta republikane, si Iowa dhe Alaska.
Në garën për Senatin në Florida, demokratët zgjodhën si kandidate socialisten demokratike Angie Nixon, dhe pak analistë e shohin këtë si një garë të hapur — megjithëse gara për guvernator është e tillë.
3. A mund ta mposhtin më në fund demokratët senatoren Susan Collins në Maine?
Për të siguruar shumicën në Senat, demokratëve pothuajse me siguri u duhet një fitore në Maine, ku sondazhet tregojnë një garë shumë të ngushtë, pavarësisht se viti 2026 paraqet një klimë politike jashtëzakonisht të pafavorshme për republikanët.
Senatorja republikane Susan Collins është një rast tepër i rrallë: ajo është ndër të paktat kandidate të mbetura për Senatin që përfaqësojnë një shtet i cili voton vazhdimisht për partinë tjetër. Këtë vit, ajo po përballet me një nga betejat më të vështira për rizgjedhje, kundër demokratit Troy Jackson, ish-kryetar i Senatit shtetëror. Republikanët thonë se ajo është një shembull model se si mund të gjendet gjuha e përbashkët dhe të krijohet një lidhje me votuesit që zakonisht mbështesin partinë tjetër, duke u qëndruar besnike vlerave të veta.
4. Sa ndikim kanë miliarderët?
Miliarderët kanë dominuar donacionet politike në këto zgjedhje të mesmandatit dhe po japin shuma marramendëse, veçanërisht për republikanët. Miliarderi i teknologjisë Elon Musk është përqendruar fort te gara për Senatin në Teksas, duke u përpjekur të ndihmojë kandidatin republikan Ken Paxton, të përfshirë në skandale. Miliarderë të tjerë po financojnë republikanët në Ohio dhe Florida.
Mbetet e paqartë se sa do të ndikojnë paratë e tyre te votuesit. Në një pikë të caktuar, reklamat televizive bëhen aq të shumta, sa votuesit nuk u kushtojnë më vëmendje. Ky financim mund të ketë edhe efekt negativ, për aq sa miliarderët dhe korrupsioni janë çështje të fushatës në disa gara: sektori i teknologjisë po përthith shuma të mëdha parash, punonjësi mesatar po merr një pjesë më të vogël të fitimeve dhe, për shumicën e amerikanëve në zonat zgjedhore ku gara është e hapur, kostot po rriten më shpejt se pagat.
5. Çfarë do të bëjë administrata Trump, nëse do të bëjë diçka, për të ndikuar në votim apo për të kundërshtuar më pas rezultatet?
Shumica e amerikanëve presin që Trumpi të pretendojë se ka pasur mashtrim nëse partia e tij humbet. Në ditët para zgjedhjeve, administrata e tij është përpjekur të ngrejë pretendime se shtetet e drejtuara nga demokratët po lejojnë të votojnë persona pa shtetësi amerikane — akuza që deri tani janë pritur me skepticizëm në gjykata. Departamenti i Drejtësisë është përpjekur gjithashtu të pengojë certifikimin e rezultateve të garës për Senatin në Alaska, nëse kandidati republikan humbet me diferencë të ngushtë.
Zyrtarët zgjedhorë anembanë vendit po përgatiten për mundësinë e pranisë së agjentëve të emigracionit pranë qendrave të votimit, për përpjekje të Trumpit apo aleatëve të tij për të krijuar konfuzion rreth votimit, apo edhe për një përpjekje të Trumpit për të sekuestruar pajisjet e votimit pas zgjedhjeve.
Zyrtarët dhe ekspertët zgjedhorë shprehin bindjen se zgjedhjet do të jenë të lira dhe të ndershme.
“Po punojmë për t’u përgatitur për këto zgjedhje që nga e mërkura pas zgjedhjeve të fundit”, tha në një intervistë sekretari demokrat i Shtetit i Nevadës, Cisco Aguilar. “Kemi fituar në gjykatë, kemi qenë dy herë në Gjykatën e Lartë dhe jemi të përgatitur, duke ruajtur njëkohësisht besimin te procesi dhe duke u siguruar që votuesit ta dinë se votat e tyre do të numërohen.”
(Burimi: The Washington Post)
