Pekin, 14 maj – Presidenti amerikan Donald Trump mbërriti në Pekin për një vizitë shtetërore triditore në Kinë, e para e një presidenti amerikan pas gati nëntë vjetësh dhe e dyta e tij që nga vizita e vitit 2017. Në shtypin kinez, vizita po paraqitet si një moment me rëndësi të veçantë strategjike, jo vetëm për marrëdhëniet dypalëshe, por edhe për stabilitetin global në një periudhë trazirash gjeopolitike, rivaliteti ekonomik dhe pasigurie ndërkombëtare.
Trump mbërriti në kryeqytetin kinez mbrëmjen e 13 majit, ku u prit në aeroport nga nënpresidenti Han Zheng. Presidenti Xi Jinping do të zhvillojë të enjten një ceremoni zyrtare mirëseardhjeje në sheshin jashtë Portës Lindore të Pallatit të Madh të Popullit, përpara bisedimeve të nivelit të lartë mes dy liderëve.
Sipas Ministrisë së Jashtme të Kinës, Xi dhe Trump do të zhvillojnë një shkëmbim të thelluar pikëpamjesh mbi marrëdhëniet Kinë-SHBA, paqen dhe zhvillimin botëror, bashkëpunimin ekonomik, teknologjinë, sigurinë rajonale dhe çështjet ndërkombëtare.
Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme kineze, Guo Jiakun, deklaroi se Kina është e gatshme të punojë me SHBA-në “në frymën e barazisë, respektit dhe përfitimit të ndërsjellë”, duke zgjeruar bashkëpunimin dhe menaxhuar dallimet për të sjellë më shumë stabilitet në një botë gjithnjë e më të paqëndrueshme.
Diplomacia e liderëve si “spirancë” e marrëdhënieve
Në raportimet e Xinhua, People’s Daily, China Daily dhe Global Times, një nga temat qendrore është roli i diplomacisë së nivelit të lartë në stabilizimin e marrëdhënieve Kinë-SHBA.
Media shtetërore kineze e paraqet takimin Xi-Trump si vazhdimësi të dialogut të nisur në Busan të Koresë së Jugut në tetor 2025, takim që sipas Pekinit ndihmoi në uljen e tensioneve dhe rivendosjen e një komunikimi më të qëndrueshëm mes dy vendeve.
Që nga atëherë, sipas shtypit kinez, dy liderët kanë zhvilluar gjashtë telefonata dhe një takim të drejtpërdrejtë, ndërsa marrëdhëniet kanë ruajtur një vrull “pozitiv dhe të qëndrueshëm”, pavarësisht mosmarrëveshjeve.
Presidenti Xi Jinping ka përdorur vazhdimisht metaforën e “anijes gjigante” për marrëdhëniet Kinë-SHBA, duke theksuar se dy liderët duhet të qëndrojnë “në timon” dhe ta drejtojnë marrëdhënien përmes “erërave dhe dallgëve”, pa lejuar që tensionet apo krizat e përkohshme ta nxjerrin atë nga kursi.
Komentatorët kinezë argumentojnë se marrëdhëniet mes Pekinit dhe Uashingtonit nuk janë më vetëm një çështje dypalëshe, por një faktor që ndikon drejtpërdrejt në paqen botërore, tregtinë ndërkombëtare, zinxhirët e furnizimit, energjinë, teknologjinë dhe qeverisjen globale.
Biznesi amerikan në qendër të vizitës
Një nga aspektet më të theksuara në shtypin kinez është delegacioni i madh i biznesit që shoqëron Trumpin në Pekin.
Në mesin e drejtuesve të korporatave amerikane ndodhen Elon Musk i Tesla-s, Tim Cook i Apple-it, Larry Fink i BlackRock, Stephen Schwarzman i Blackstone, drejtues të Boeing, Qualcomm, Micron, Citigroup, Goldman Sachs dhe kompani të tjera të mëdha.
Vëmendje të veçantë tërhoqi bashkimi i papritur me delegacionin i drejtorit ekzekutiv të Nvidia-s, Jensen Huang, i cili, sipas raportimeve, iu bashkua Air Force One gjatë një ndalese në Alaska.
Këshilli Kinez për Promovimin e Tregtisë Ndërkombëtare (CCPIT) deklaroi se prania e biznesit amerikan dëshmon se ekziston “hapësirë e gjerë dhe potencial i madh” për bashkëpunim pragmatik mes dy ekonomive më të mëdha në botë.
Shtypi kinez nënvizon se SHBA-ja dhe Kina kanë mundësi të mëdha bashkëpunimi në inteligjencën artificiale, gjysmëpërçuesit, energjinë, teknologjinë mjekësore, prodhimin e avancuar, shëndetësinë dhe zinxhirët e furnizimit.
Sipas të dhënave të publikuara në media, rreth 80.000 kompani amerikane investojnë aktualisht në Kinë, ndërsa rreth 80 për qind e furnizuesve kryesorë të Apple-it operojnë në territorin kinez. Gjigafabrika e Tesla-s në Shangai përfaqëson gati gjysmën e dërgesave globale të automjeteve elektrike të kompanisë.
Dhoma Amerikane e Tregtisë në Kinë raportoi se më shumë se gjysma e kompanive amerikane e rendisin ende Kinën ndër tre destinacionet kryesore globale për investime, ndërsa shumica presin rritje të biznesit në vitin 2026.
Konsultime ekonomike paralelisht me vizitën
Ndërkohë që Trump po udhëtonte drejt Pekinit, delegacionet ekonomike të Kinës dhe SHBA-së zhvilluan në Republikën e Koresë konsultime ekonomike dhe tregtare të cilat shtypi kinez i përshkroi si “të sinqerta, të thelluara dhe konstruktive”.
Bisedimet u drejtuan nga zëvendëskryeministri He Lifeng dhe sekretari amerikan i Thesarit Scott Bessent.
Ky ishte raundi i shtatë i konsultimeve ekonomike që nga maji i vitit 2025, pas takimeve në Gjenevë, Londër, Stokholm, Madrid, Kuala Lumpur dhe Paris.
Sipas mediave kineze, është arritur progres në fusha si tarifat, koordinimi i zinxhirëve të furnizimit, eksportet strategjike, qasja në treg dhe mekanizmat e dialogut të vazhdueshëm.
Çështjet e ndjeshme mbeten në tryezë
Megjithatë, media kineze pranon se vizita zhvillohet edhe në sfondin e mosmarrëveshjeve të rëndësishme.
Çështja e Tajvanit vazhdon të konsiderohet “thelb i interesave kombëtare të Kinës” dhe pengesa kryesore për marrëdhëniet Kinë-SHBA.
Ambasadori kinez në Uashington, Xie Feng, kërkoi nga SHBA-ja respektimin konkret të parimit të “një Kine” dhe tre komunikatave të përbashkëta Kinë-SHBA, duke paralajmëruar se Tajvani mund të bëhet faktor përplasjeje nëse nuk menaxhohet me kujdes.
Po ashtu, rivaliteti teknologjik mbetet burim tensioni, sidomos në inteligjencën artificiale dhe gjysmëpërçuesit. Megjithatë, Pekini argumenton se inteligjenca artificiale duhet të bëhet një fushë bashkëpunimi dhe jo “një Perde e Hekurt teknologjike”.
Në editorialet e publikuara gjatë vizitës, media kineze ka përsëritur se “Kina dhe SHBA-ja fitojnë nga bashkëpunimi dhe humbin nga konfrontimi”, ndërsa luftërat tregtare dhe tarifat përshkruhen si politika që dëmtojnë të dyja ekonomitë.
Pritshmëri të larta ndërkombëtare
Për shtypin kinez, rëndësia e vizitës shkon shumë përtej marrëdhënieve dypalëshe.
Komentatorët argumentojnë se, në një kohë të tensioneve në Lindjen e Mesme, ngadalësimit ekonomik global, fragmentimit gjeopolitik dhe sfidave teknologjike, bashkëpunimi Kinë-SHBA është i domosdoshëm për ruajtjen e stabilitetit botëror.
Në këtë kontekst, samiti Xi-Trump shihet si një mundësi për të zgjeruar dialogun, për të menaxhuar konkurrencën dhe për të shmangur përplasjen strategjike.
Mesazhi kryesor që përcjell shtypi kinez është i qartë: pavarësisht rivalitetit dhe dallimeve, Pekini dhe Uashingtoni duhet të gjejnë mënyrën e duhur për të bashkëjetuar në një “epokë të re”, duke zgjedhur dialogun përballë konfrontimit dhe stabilitetin përballë kaosit.
Për mediat kineze, takimi Xi-Trump në Pekin nuk është thjesht një vizitë diplomatike, por një moment që mund të përcaktojë drejtimin e marrëdhënieve Kinë-SHBA dhe, në një masë të madhe, edhe kursin e rendit ndërkombëtar në vitet që vijnë.
