Çmimet e karburanteve dhe lubrifikantëve për transportin e udhëtarëve në Bashkimin Evropian vazhdojnë të rriten me ritme të forta, ndërsa të dhënat më të fundit tregojnë se shtrenjtimi po bëhet gjithnjë e më i theksuar nga muaji në muaj. Në shtator 2026, çmimet ishin 31,4 për qind më të larta krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar, sipas të dhënave të Eurostatit.
Ky është muaji i tretë radhazi në të cilin regjistrohet rritje e çmimeve, duke krijuar presion financiar shtesë mbi qytetarët, por edhe mbi kompanitë që varen nga transporti dhe karburantet në veprimtarinë e tyre të përditshme.
Të dhënat tregojnë se shtrenjtimi është përshpejtuar ndjeshëm. Në korrik 2026, rritja vjetore e çmimeve ishte 16,9 për qind, në gusht u rrit në 23,8 për qind, ndërsa në shtator arriti deri në 31,4 për qind.
Për më tepër, në 26 vende anëtare të Bashkimit Evropian, rritja vjetore e çmimeve në shtator ishte më e madhe sesa në dy muajt paraprakë. Kjo tregon se shtrenjtimi nuk kufizohet vetëm në disa tregje, por përbën një prirje më të gjerë në mbarë Evropën.
Bullgaria, Estonia dhe Lituania me rritjen më të madhe të çmimeve
Rritja më e madhe vjetore e çmimeve të karburanteve dhe lubrifikantëve për transportin e udhëtarëve në shtator u regjistrua në Bullgari, ku çmimet u rritën me 42,2 për qind.
Në vendin e dytë është Estonia me një rritje prej 40,6 për qind, ndërsa Lituania regjistroi një rritje prej 40,2 për qind.
Në 12 vende të tjera anëtare të BE-së, shtrenjtimi vjetor tejkaloi 30 për qind. Në këtë grup, rritja e çmimeve varionte nga 37,5 për qind në Çeki deri në 30,3 për qind në Portugali.
Në anën tjetër është Hungaria, ku u regjistrua rritja më e ulët vjetore e çmimeve, prej 6,9 për qind. Pas saj vijnë Irlanda, me një shtrenjtim prej 17,7 për qind, dhe Suedia me 19,9 për qind.
Nafta dhe benzina u shtrenjtuan sërish në shtator
Rritja vërehet edhe në krahasimin mujor të çmimeve. Në shtator 2026, nafta në Bashkimin Evropian u shtrenjtua mesatarisht me 5,9 për qind krahasuar me gushtin, ndërsa çmimi i benzinës u rrit me 6,7 për qind.
Për krahasim, në gusht nafta ishte 8,3 për qind më e shtrenjtë se në korrik, ndërsa benzina regjistroi një rritje mujore prej 3,3 për qind.
Çmimet e naftës në shtator u rritën në 26 vende anëtare të Unionit. Rritja më e madhe mujore u regjistrua në Suedi, ku çmimi u rrit me 12,8 për qind. Pas saj vijnë Letonia me një rritje prej 10,3 për qind dhe Polonia me 9,7 për qind.
Rritjet më të vogla të çmimeve të naftës u regjistruan në Spanjë, ku shtrenjtimi ishte 2,4 për qind, në Kroaci me 2,5 për qind dhe në Rumani me 3 për qind.
Gjendje e ngjashme paraqitet edhe te benzina. Në 26 vende anëtare të BE-së u regjistrua rritje mujore e çmimit të saj, ndërsa rritja më e madhe u shënua sërish në Suedi, me 13,8 për qind.
Polonia renditet e dyta me një shtrenjtim prej 9,7 për qind, ndërsa në Estoni çmimi i benzinës u rrit me 9,5 për qind.
Rritja më e vogël mujore e çmimit të benzinës u regjistrua në Qipro, ku ishte 3,8 për qind. Pas saj vijnë Rumania me 4,2 për qind dhe Sllovenia me 4,6 për qind.
Karburanti më i shtrenjtë mund të sjellë rritje të reja të çmimeve
Rritja e vazhdueshme e çmimeve të karburanteve përbën një barrë shtesë për qytetarët evropianë, por pasojat nuk kufizohen vetëm te kostot e mbushjes së rezervuarëve. Shtrenjtimi ndikon drejtpërdrejt edhe në sektorin e transportit, industrinë dhe tregtinë, funksionimi i të cilave varet në masë të madhe nga kostot e energjisë dhe transportit.
Kur rriten kostot e transportit, kompanitë përballen me shpenzime më të larta për dërgimin e mallrave, furnizimin dhe funksionimin e përditshëm. Një pjesë e këtyre kostove shtesë mund t’u kalojë edhe konsumatorëve përfundimtarë, përmes rritjes së çmimeve të produkteve dhe shërbimeve.
Kjo do të thotë se vazhdimi i shtrenjtimit të karburanteve mund të ushtrojë presion shtesë mbi buxhetet familjare, veçanërisht te qytetarët që përdorin çdo ditë automjetin për të shkuar në punë dhe për detyrime të tjera të domosdoshme.
Në rrethana të tilla, vendet anëtare të Bashkimit Evropian përballen me sfidën që të mbrojnë standardin e jetesës dhe fuqinë blerëse të qytetarëve, duke ruajtur njëkohësisht stabilitetin e tregut energjetik.
Të dhënat për shtatorin tregojnë se rritja e çmimeve vazhdon të përshpejtohet, ndërsa shtrenjtimi i naftës dhe benzinës e rëndon edhe më tej presionin financiar mbi familjet dhe bizneset në mbarë Evropën.
