Duma, Bregu Perëndimor i pushtuar – Që kur Izraeli dhe Shtetet e Bashkuara filluan luftën e tyre kundër Iranit javën e kaluar, raketat hakmarrëse të lëshuara drejt objektivave izraelite kanë fluturuar në qiell mbi Bregun Perëndimor të pushtuar.
Por janë kolonët izraelitë në terren ata që kanë terrorizuar palestinezët në fshatrat e tyre të vegjël në zonat rurale të Bregut Perëndimor, më shumë sesa raketat iraniane apo sistemet izraelite të mbrojtjes që përpiqen t’i rrëzojnë ato.
Kështu, kur mbetjet e një rakete ranë rreth 20 metra nga shtëpia njëqindvjeçare e familjes Mosallam në fshatin Duma në veri të Bregut Perëndimor në fillim të kësaj jave, Thabet nuk u trondit nga kërcënimi.
“Raketat janë në qiell, por kolonët [izraelitë] janë te dera jonë,” tha 24-vjeçari. “Sigurisht, kolonët dhe ushtria janë ata që përbëjnë rrezik për ne. Ata janë ata nga të cilët kemi frikë tani.”
“Ushtria mbyll portën dhe koloni vjen e qëndron aty”
Ndërsa vendbanimet izraelite, të ndërtuara në tokat e pushtuara gjatë luftës së vitit 1967 në shkelje të së drejtës ndërkombëtare, janë të pajisura me sirena dhe strehimore kundër bombave, komunitetet palestineze pranë tyre në Bregun Perëndimor nuk gëzojnë asnjë mbrojtje të tillë. Sipas ligjit ndërkombëtar, Izraeli, si fuqi pushtuese, është i detyruar të sigurojë mbrojtjen e popullsisë nën pushtimin e tij.
Në vend të kësaj, që kur shpërtheu lufta kundër Iranit të shtunën, palestinezët në zonat rurale të Bregut Perëndimor e gjejnë veten të bllokuar, ndërsa kolonët lëvizin lirshëm. Autoritetet izraelite kanë shpërndarë fletëpalosje në komunitetet rurale duke ndaluar lëvizjen midis guvernorateve të Bregut Perëndimor, duke deklaruar se “terrorizmi dhe terroristët sjellin vetëm vdekje, shkatërrim dhe rrënim”.
Pas bllokimeve të ngjashme pas luftës së mëparshme kundër Iranit në qershor dhe pas sulmeve të 7 tetorit 2023 të udhëhequra nga Hamasi në jug të Izraelit, autoritetet izraelite kanë mbyllur portat ekzistuese në hyrjet e fshatrave dhe këtë herë kanë vendosur edhe të reja për të ndërprerë lëvizjen midis fshatrave.
Ndërkohë, grupet e bisedave të kolonëve izraelitë kanë shtuar në ditët e fundit nxitjen për qëllime edhe më ekstreme. “Mos e humbni këtë mundësi,” inkurajonte një postim i tillë. “Është koha të mposhtim armikun dhe ta dëbojmë nga vendi.”
Mes një morie sulmesh të kolonëve izraelitë në ditët e fundit, dy vëllezër palestinezë u vranë të hënën nga një grup kolonësh në Qaryut, 4 km në perëndim të Dumës, ku ata u filmuan duke qëlluar me armë zjarri drejt shtëpive palestineze.
Disa komunitete beduine, përfshirë ato të dëbuara me dhunë nga Khirbet Ein ar-Rashash pas sulmeve të tetorit 2023, jetojnë pranë familjes Mosallam në atë që ata e përshkruajnë si një krizë që po përshkallëzohet.
“Askush nuk lejohet të hyjë apo të dalë dhe njerëzit këtu janë pa ushqim dhe pa ujë,” tha Muhamedi, një burrë 35-vjeçar që refuzoi të jepte mbiemrin nga frika e hakmarrjes nga autoritetet ose kolonët izraelitë. “Që nga dita kur filloi lufta [kundër Iranit] … askush nuk mund të shkojë te doktori, askush nuk mund të shkojë në spital, askush nuk mund të marrë bukë, askush nuk mund të hajë.”
Mungesa të ngjashme po paralizojnë komunitetet në gjithë Bregun Perëndimor, pasi kufizimet e lëvizjes janë aq të forta sa edhe organizatat humanitare nuk mund të arrijnë tek ata.
“Ushtria mbyll portën dhe koloni vjen e qëndron aty,” shpjegoi Muhamedi, i cili është gjithashtu fqinj i familjes Mosallam.
Këta kolonë kërcënojnë njerëzit “me armë, me frikësim, me rrahje dhe me shkopinj”.
“Çdo ditë rrahin fëmijë të vegjël, trembin njerëzit, i terrorizojnë,” tha ai. “‘E ndaluar! Shko në shtëpi! E ndaluar të dalësh nga shtëpia! E ndaluar! E ndaluar! E ndaluar!’ Gjithçka është e ndaluar.”
“Si një orgji dhune”
Me bashkëpunim në rritje me ushtrinë, kolonët nuk i kanë vetëm të rrethuar këto komunitete të izoluara. Ata po i sulmojnë edhe drejtpërdrejt.
Sipas dëshmitarëve, disa kolonë izraelitë të dielën hynë në komunitetin e Muhamedit dhe sulmuan një burrë 70-vjeçar. Kur disa palestinezë rezistuan fizikisht dhe i çanë buzën njërit prej sulmuesve, një kolon qëlloi dy plumba në ajër.
Më pas pasoi një shpërthim dhune nga kolonët izraelitë që zgjati disa orë, thanë dëshmitarët, duke vazhduar edhe pasi mbërritën ushtarët. Të bashkuar me disa kolonë të tjerë të armatosur, ata përshkuan komunitetin duke goditur, rrahur dhe spërkatur vazhdimisht banorët me sprej piper. Një kolon zbrazte rezervuarët e ujit të komunitetit.
Burrat palestinezë pësuan plagë në kokë nga rrahjet. Në një rast, një kolon spërkati me sprej piper një dhomë ku një grua e moshuar me sëmundje zemre ishte strehuar. Kolonët shkatërruan makina dhe vandalizuan prona të tjera.
“Nuk i kam parë kurrë [kolonët] kështu,” tha Yael Rosmarin, një aktiviste izraelite e solidaritetit në adoleshencë, e cila u spërkat gjithashtu me sprej piper gjatë sulmit bashkë me disa aktivistë të tjerë.
Siç tha Yotam, një tjetër aktivist izraelit i sulmuar disa herë atë ditë: “Ishte si një orgji dhune.”
Dëshmitarët thanë se kur mbërritën ushtarët, ata qëndruan duke parë ndërsa dhuna vazhdonte – një dëshmi që mbështetet edhe nga video.
Adele Shoko, një tjetër aktiviste izraelite që u spërkat me sprej piper, tha se pa një ushtar “duke shënjestruar dhe qëlluar… duke qëlluar drejtpërdrejt ndaj palestinezëve”.
“Ushtria po i mbronte ata që të mund të shkonin të thyenin gjëra dhe të sulmonin njerëzit,” tha Muhamedi.
Aktivistët dhe dëshmitarët palestinezë thanë se kolonët vazhduan të përdornin sprej piper në fytyrat e njerëzve edhe në prani të ushtrisë.
“Ata më spërkatën me sprej piper në sy më shumë se një herë, mua, nënën time të moshuar, gratë e moshuara dhe fëmijët,” tha Muhamedi.
Kolonët gjithashtu u përpoqën të vidhnin dhitë e fshatarëve, por u penguan nga aktivistët e solidaritetit.
Ushtarët më vonë ndaluan katër persona, përfshirë një djalë 14-vjeçar dhe Shoko-n, sipas dëshmive dhe pamjeve video, me udhëzime të drejtpërdrejta nga një influencer izraelit i krahut të djathtë i identifikuar si Benyahu Ben Shabbat.
Muhamedi tha se një ushtar i tha: “Shko në Jordani” dhe “Kjo është tokë izraelite! Kjo ushtri është këtu për të mbrojtur kolonët. Kjo është politikë e qeverisë.”
Allegra Pacheco, drejtuese e Konsorciumit për Mbrojtjen e Bregut Perëndimor, një partneritet mes disa OJQ-ve ndërkombëtare dhe 14 vendeve donatore perëndimore, vuri në dukje se sulmet ndaj komuniteteve palestineze ndjekin një model.
“Ajo që shohim është se gjatë sulmeve, kur palestinezët mbrojnë familjet dhe pronën e tyre në vetëmbrojtje, palestinezët arrestohen në vend, ndërsa asnjë kolon jo.”
Ky mendim u përsërit edhe nga Rosmarin, e cila u përball me një ushtar gjatë sulmit.
“E pyeta një nga ushtarët: ‘Ju i patë [kolonët] duke goditur dhe ne kemi video. Pse nuk po bëni asgjë?’”
“Ai tha: ‘sepse ne jemi këtu për të mbrojtur hebrenjtë nga arabët’.”
“Flemë duke folur për kolonët. Zgjohemi duke folur për kolonët”
Të hënën, një komunitet beduin fqinj i udhëhequr nga Bassam Aarara, 35 vjeç, përjetoi një sulm të ngjashëm.
Komuniteti, i përbërë kryesisht nga gra dhe fëmijë, është terrorizuar vazhdimisht nga kolonët për tetë muajt e fundit që kur pranë tyre u ngrit një post i ri kolonësh. Kolonët kanë shkatërruar vazhdimisht tubacionet e ujit dhe linjat elektrike të komunitetit.
Disa orë pas sulmit në komunitetin e Muhamedit, kolonët përplasën portën prej hekuri të komunitetit të Aarara-s me automjete të furnizuara nga qeveria e kryeministrit Benjamin Netanyahu për postet rurale të kolonëve. Porta goditi në dorë një djalë 11-vjeçar kur u hap, duke e plagosur.
Të nesërmen, kolonë adoleshentë u kthyen duke vjedhur kamerat e sigurisë dhe televizorët. Kur banorët mbërritën, kolonët i goditën palestinezët dhe aktivistët me shkopinj dhe i spërkatën me sprej piper. Ata çanë kokën e vëllait të Aarara-s. Kur nipi i Mustafa Rizik u përpoq të filmonte skenën, ata e sulmuan, i morën telefonin dhe u larguan me një mjet terreni.
“Ky sulm ishte ndryshe sepse rrahën fëmijët,” tha Aarara. “Ne kemi frikë për fëmijët dhe gjithashtu sepse na kanë prerë energjinë elektrike.”
Mes pushtimeve të përditshme, Aarara u thotë fëmijëve të komunitetit të qëndrojnë të qetë kur raketat fluturojnë mbi kokat e tyre, duke e quajtur “bubullimë në shi”, edhe pse pranon se barakat e tyre prej llamarine ofrojnë shumë pak mbrojtje.
Por në të vërtetë për familjet, “Ne flemë duke folur për kolonët. Zgjohemi duke folur për kolonët,” tha Aarara.
Pas sulmit të së hënës, Aarara mori vendimin e vështirë për të evakuuar gratë dhe fëmijët nga komuniteti.
“Raketa? Një në një milion [shans] të bjerë mbi ty,” tha Rizik, të cilin një kolon ishte përpjekur ta godiste në kokë gjatë sulmit të së hënës. “Por koloni? Jo, ai po vjen.”
“Një efekt domino” i zhvendosjes
Ndërsa lufta rajonale zgjerohet, Pacheco shqetësohet për një valë dhune dhe zhvendosjeje të detyruar në Bregun Perëndimor.
“Shqetësimi im më i madh është që të arrijmë një situatë të ngjashme me atë në fillim të luftës në Gaza … kur Bregu Perëndimor ishte jashtë vëmendjes,” paralajmëroi ajo. “Atëherë kolonët izraelitë e përshkallëzuan këtë dhunë ekstreme që çoi në zhvendosje masive të detyruar.”
Që nga lufta e qershorit kundër Iranit, kushtet në terren janë përkeqësuar ndjeshëm. Pas dëbimit të detyruar të të gjithë komunitetit të Ras Ein el-Auja, ka pasur një seri zhvendosjesh të dhunshme në të gjithë Bregun Perëndimor.
Komunitetet në Bregun Perëndimor, përfshirë disa në Zonën B (nën kontroll të përbashkët izraelito-palestinez) dhe në Zonën A (nën administrimin e Autoritetit Palestinez), janë përballur me sulme të intensifikuara të kolonëve.
Më shumë se 4,000 palestinezë janë zhvendosur me forcë nga më shumë se 80 komunitete palestineze që nga sulmet e 7 tetorit 2023, sipas Zyrës së Kombeve të Bashkuara për Koordinimin e Çështjeve Humanitare.
“Sylmet e pandërprera të dhunshme ndaj familjeve dhe komuniteteve palestineze, që kërcënojnë sigurinë e tyre, të kombinuara me kufizime detyruese, ndikojnë në qëndrueshmërinë e palestinezëve,” shpjegoi Pacheco. “Në shumë raste, kur një komunitet në një zonë largohet, krijohet një efekt domino, sepse komunitetet mbështeten te njëri-tjetri për mbrojtje dhe ndihmë.”
Pasi u detyrua të largohej nga Ein al-Rashash pas spastrimit etnik të fshatit të tij në tetor 2023, kasollja modeste prej llamarine e Ra’id Zawahra është shtëpia e vetme që ka mbetur në majë të një kreshtë të bukur mali pranë Dumës me pamje nga Lugina e Jordanit.
Fushat përreth janë mbuluar me lule të egra dhe të shpërndara me sende të rastësishme nga shtëpitë palestineze të braktisura që janë plaçkitur nga kolonët. Peizazhi është njëkohësisht mahnitës dhe i frikshëm – një zbrazëti ogurzezë ku shihen vetëm kolonë të armatosur që patrullojnë të veshur me të zeza.
Pasi dërgoi gruan dhe foshnjën e tij larg për siguri, Zawahra, 22 vjeç, duroi sulme të vazhdueshme me sprej piper dhe bastisje natën nga kolonët që përpiqeshin të shkatërronin shtëpinë e tij.
“Ata vijnë natën me gurë. Godasin me llastiqe. Përpiqen të hyjnë në shtëpi. Thyejnë muret. Përpiqen të hapin derën,” tha Zawahra ndërsa ende jetonte në shtëpinë e tij të vetmuar dhe të dëmtuar./ Përktheu Piranja News, marrë nga AlJazeera
