Mbështetësit thonë se droga mund të ndihmojë me gjumin dhe dhimbjen, por ka pak hulumtime rreth efekteve të mundshme afatgjata të përdorimit të përditshëm.
Monica Romano ishte 13 vjeçe kur provoi për herë të parë kanabis në vitet 1980. Fillimisht ishte një mënyrë shoqërore për të kaluar një mbrëmje të premteje pas tribunave në ndeshjet e futbollit, tha ajo, por shpejt u bë zakon i përditshëm.
“Po e kërkoja për të qetësuar ankthin”, tha Romano, tani 59 vjeçe, gazetare për shëndetin dhe stilin e jetës dhe ish-infermiere në Coeur d’Alene, Idaho. “Isha një adoleshente e pasigurt, që kurrë nuk ndihesha mjaftueshëm e mirë.” Kanabisi ia zvogëlonte ankthin social dhe e ndihmonte të përpunonte atë që ajo e quan “jetë familjare të paqëndrueshme”.
Ajo vazhdoi të pinte marihuanë çdo ditë deri në moshën 30-vjeçare. Kjo nuk e pengoi të merrte dy diploma universitare dhe ta rriste kryesisht vetë djalin e saj, tha ajo. “Fillova të kthehesha pas dhe të pyesja veten: Si ia dola? Punova, studiova, isha e pranishme, e rrita djalin tim, por bari ishte gjithmonë aty.”
Marihuana është bërë e përhershme për një numër në rritje të të rinjve dhe të rriturve të moshës së mesme, 8 deri në 11 për qind e të cilëve tani përdorin kanabis çdo ditë, sipas Monitoring the Future, një projekt kërkimor i vazhdueshëm nga Universiteti i Michiganit. Përdorimi i përditshëm te të rriturit më të moshuar, 55 vjeç e lart, është ulur.
Të rinjtë nga 19 deri në 30 vjeç kanë gati tri herë më shumë gjasa të përdorin kanabis çdo ditë sesa të pinë alkool çdo ditë, ndërsa të rriturit nga 35 deri në 50 vjeç i përdorin të dyja pothuajse në mënyrë të barabartë, sipas të dhënave në revistën Addiction në vitin 2024. Dhe ndërsa përdorimi i përditshëm i kanabisit bëhet më i zakonshëm, është e natyrshme të pyesësh se çfarë mund t’i bëjë ose jo shëndetit tonë një konsum kaq i shpeshtë.
Disa njerëz pëlqejnë ta krahasojnë kanabisin me substanca të tjera të përdorura gjerësisht, si kafeina.
“Nëse pi shumë kafe çdo ditë, ka një pikë kthese, por hulumtimet kanë treguar se rreth dy deri në tre filxhanë kafeinë në ditë për shumicën e amerikanëve janë në rregull”, tha Rebecca Abraham, infermiere e kujdesit intensiv, e cila ka punuar me politikat e kanabisit dhe është themeluese dhe drejtoreshë ekzekutive e Plesio Health, një platformë softuerike dhe telemjekësie për kujdesin me kanabis, me seli në Çikago. “Te kanabisi, ne nuk e dimë çfarë është përdorim i sigurt ditor për personin mesatar dhe në cilën pikë ai kalon kufirin.”
Pse përdorimi i përditshëm i kanabisit është i vështirë për t’u studiuar
Ka shumë gjëra që ende nuk i dimë për përdorimin e përditshëm të kanabisit, pjesërisht sepse përdorimi i marihuanës ka qenë famshëm i vështirë për t’u hulumtuar.
“Ka qenë ilegal, me kaq shumë stigmë, për kaq gjatë”, tha Abraham.
Në studimet vëzhguese që shikojnë përdorimin e mëparshëm të kanabisit, nuk ka mënyrë për të kontrolluar se çfarë llojesh produktesh kanabisi janë përdorur ose si janë përdorur, tha Peter Grinspoon, mjek i kujdesit parësor dhe specialist i certifikuar për varësitë në Massachusetts General Hospital, instruktor i mjekësisë në Harvard Medical School dhe autor i librit “Aging Well With Cannabis”. Thjesht nuk kemi ende të dhëna për efektet afatgjata shëndetësore të përdorimit të përditshëm, për shembull, të karameleve me dozë të ulët, tha ai.
Përveç kësaj, jo çdo përdorim i përditshëm është i njëjtë. “Nëse po thith nga pena jote e avullimit 60 herë në ditë, kjo është shumë ndryshe nga një pacient me kanabis mjekësor që merr 2.5 miligramë të një karameleje në mbrëmje për të fjetur kur ka dhimbje kronike”, tha Grinspoon.
Ja disa nga efektet anësore që kërkimet kanë identifikuar deri tani dhe ku duhet të dimë më shumë.
Sindroma e hiperemezës nga kanabisi
Kur përdoruesit e përditshëm të kanabisit përfundojnë në urgjencë, shpesh ndodh për shkak të sindromës së hiperemezës nga kanabisi, një gjendje që shkakton cikle të përzierash dhe të vjellash, ndonjëherë me dhimbje të forta stomaku. Ajo lidhet me përdorimin e përditshëm ose të shpeshtë afatgjatë të kanabisit.
“Nuk e dimë vërtet çfarë e shkakton, por shohim se popullata më e madhe që e pëson këtë janë përdoruesit afatgjatë dhe të rëndë të THC-së”, tha Abraham, e cila gjithashtu ka certifikim në infermierinë e kanabisit. THC është përbërësi kryesor psikoaktiv në kanabis.
“Nëse flas me një pacient me sindromë hiperemeze nga kanabisi dhe e pyes sa pinte, ata pinin gjithë ditën, çdo ditë, shpesh me THC me përqendrim të lartë”, tha Troy Alexander-El, mjek i certifikuar i mjekësisë interne dhe edukator për kanabisin në Portland, Oregon.
Ndryshime në shëndetin mendor
Lauren Mundell, 53 vjeçe, në Berthoud, Colorado, përdor kanabis çdo ditë për ta qetësuar mendjen.
“Pa kanabis, truri im është si një zorrë zjarrfikëse mendimesh, ankthi, shqetësimesh”, tha ajo. “Por kur përdor kanabis, ajo zorrë zjarrfikëse kthehet në një rrëke të vogël dhe mund të përqendrohem te gjërat që janë të rëndësishme.”
Kur filloi të përdorte doza të vogla çdo ditë në moshën 43-vjeçare, tha ajo, “më ndikoi si suplementi i mirëqenies që nuk e dija se më duhej.” Ajo tani këshillon marka dhe influencues për marketingun dhe marrëdhëniet publike të kanabisit.
Ankthi është një nga arsyet kryesore që njerëzit thonë se përdorin kanabis. Hulumtimet kanë treguar se kanabisi mund ta lehtësojë dhe ta përkeqësojë ankthin, shpesh në varësi të dozës, tha Grinspoon. Por deri tani nuk ka studime gjithëpërfshirëse mbi efektet e përdorimit të përditshëm të kanabisit te ankthi dhe stresi.
Mund të jetë e vështirë të kuptohet se çfarë i bën përdorimi i përditshëm i kanabisit ankthit ose depresionit në afat të gjatë.
“A përmirësohet apo përkeqësohet, apo thjesht po i mpin simptomat?” tha Grinspoon. “Natyrisht, të njëjtën gjë mund ta thuash edhe për SSRI-të”, shtoi ai, duke iu referuar inhibitorëve selektivë të rimarrjes së serotoninës, një lloj antidepresantësh.
Nëse ke përdorur kanabis çdo ditë dhe pastaj ndalon papritur, mund të përjetosh simptoma të tërheqjes, përfshirë probleme me gjumin dhe ankth më të keq, tha Grinspoon. Disa njerëz e ngatërrojnë këtë me vetë kanabisin që e përkeqëson ankthin, tha ai.
Përdorimi i shpeshtë i kanabisit lidhet gjithashtu me gjasa më të larta për zhvillimin e skizofrenisë ose psikozës, sidomos nëse njerëzit fillojnë ta përdorin si adoleshentë. Megjithatë, ende është e paqartë nëse përdorimi i kanabisit po i shkakton realisht këto sëmundje mendore apo nëse “e hapi portën shumë më shpejt për diçka që gjithsesi do të ndodhte”, tha Alexander-El.
Rreziqe për shëndetin kardiovaskular
Në një studim të vitit 2024 në Journal of the American Heart Association, përdorimi i përditshëm i kanabisit u lidh me një rrezik më të madh për sëmundje të zemrës dhe goditje në tru. Nevojiten më shumë kërkime për ta kuptuar plotësisht këtë lidhje të mundshme, por ajo mund të jetë për shkak të faktit se pirja mbetet ende forma mbizotëruese e përdorimit të kanabisit, tha Grinspoon.
Nëse kryesisht e pi kanabisin në vend që ta konsumosh në forma të tjera, po e ekspozon veten ndaj shumë prej produkteve të njëjta të dëmshme të djegies që gjenden në tymin e cigareve dhe që mund t’i dëmtojnë arteriet, tha ai. Prandaj mjekët që punojnë me kanabis zakonisht rekomandojnë produkte ushqimore, tinktura ose produkte lokale për lëkurë, shtoi ai.
Ndryshime në dhimbje
Një studim i vitit 2023 zbuloi se përdorimi i përditshëm i kanabisit mund të ndihmojë me dhimbjen në afat të shkurtër, por ta përkeqësojë atë në afat të gjatë duke ulur tolerancën ndaj dhimbjes. Kjo është e zakonshme me qetësuesit opioidë, por më pak e vërtetuar në lidhje me kanabisin, tha Grinspoon.
Në fakt, përdorimi i përditshëm i kanabisit shpesh i ndihmon njerëzit të shmangin ose të heqin dorë nga ilaçe të tjera kundër dhimbjes, të cilat zakonisht shkaktojnë më shumë efekte anësore, si opioidët, që kanë rrezik të lartë varësie, ose barnat anti-inflamatore josteroide, NSAID, që mund të shkaktojnë ulçera ose gjakderdhje gastrointestinale.
“Ata po e përdorin në vend të farmaceutikëve të tjerë që ka shumë gjasa janë po aq të rrezikshëm, në mos më të rrezikshëm”, tha ai.
Nëse do të bëni operacion, tregojini anesteziologut për përdorimin tuaj. Përdoruesit e përditshëm të kanabisit mund të kenë nevojë deri në 30 për qind më shumë anestezi dhe doza më të larta opioidësh për kontrollin e dhimbjes pas operacionit.
Efektet në gjumë
Alexander-El punon me një numër pacientësh që përdorin kanabis çdo natë për t’i ndihmuar të bien në gjumë ose të qëndrojnë në gjumë, dhe për këta njerëz ajo zakonisht rekomandon produkte ushqimore për shkak të fillimit më të ngadalshëm të efektit, tha ajo.
Përdorimi i përditshëm i kanabisit është lidhur me cilësi më të mirë gjumi, por në kërkime të tjera edhe me kohëzgjatje më të shkurtër ose më të gjatë se normalja të gjumit. Nevojiten më shumë studime për të identifikuar se cilët kanabinoidë ose përbërës mund të jenë më efektivë për gjumin, tha Abraham.
Kur filloni të përdorni kanabis ka rëndësi
Ashtu si me shumë substanca, mosha në të cilën filloni të përdorni kanabis bën ndryshim në efektet që ai mund të ketë në shëndetin tuaj.
Romano, e cila po shkruan një kujtim mbi varësinë, ishte adoleshente kur filloi për herë të parë të pinte.
“Që atëherë ka dalë shumë informacion për mënyrën se si ndikon në trurin e ri”, tha ajo. “Shpesh kam menduar — dhe tani jam disi e bindur — se edhe pse e kam lënë kaq shumë vite më parë, ende kam jehona paranoje ose mjegull mendore apo harresë si efekte afatgjata.”
Ky shqetësim mbështetet në shkencë.
“Nëse adoleshentët përdorin kanabis çdo ditë, ka shqetësim se po dëmtojnë zhvillimin e trurit të tyre”, tha Grinspoon, ashtu si përdorimi i alkoolit është më i rrezikshëm në moshat më të reja.
Në kulmin e përdorimit të kanabisit, Romano ndonjëherë pinte gjashtë ose shtatë herë në ditë, përfshirë edhe kur zgjohej. Para se më në fund ta linte, ajo përjetonte shpesh bronkit dhe madje nxirrte gjak me pështymë.
Më në fund ajo filloi të merrte ilaçe me recetë për ankthin. Kanabisi e kishte ndihmuar të flinte, dhe pas lënies së tij ajo u përball me pagjumësi për vite me radhë. Tani merr karamele CBD për ta ndihmuar të flejë, por nuk përdor produkte kanabisi që përmbajnë THC.
Çfarë ende nuk dimë
Mundell nuk është naive për mungesën e hulumtimeve mbi efektet e përdorimit afatgjatë dhe të përditshëm të kanabisit.
“Padyshim jam pajtuar me faktin se jam një kavie në këtë”, tha gruaja nga Colorado. “Por besoj fuqishëm se është një bimë që mund ta rris në oborrin tim dhe pastaj ta përdor, dhe ajo më bën të ndihem mirë, prandaj si mund të jetë e keqe?”
Na duhen më shumë hulumtime rreth ndërveprimeve të mundshme të barnave me kanabisin, tha Grinspoon, sidomos te të moshuarit, të cilët kanë më shumë gjasa të marrin ilaçe të tjera.
Ekspertët me të cilët folëm shpresojnë se kërkimet një ditë do të ndihmojnë t’u jepet përgjigje edhe pyetjeve të tjera të mëdha, përfshirë:
Cilat janë mënyrat më të sigurta për të konsumuar kanabis?
Cila është doza minimale më efektive?
Cila është doza maksimale ditore pas së cilës efektet anësore bëhen më të zakonshme ose më të dëmshme?
Si krahasohet përdorimi i përditshëm i kanabisit me përdorimin e përditshëm të ilaçeve të tjera, si NSAID ose pilulat e gjumit?
Riklasifikimi i fundit i kanabisit mjekësor nga një drogë e Listës I në Listën III do të heqë disa nga pengesat burokratike që më parë kishin penguar një pjesë të këtyre kërkimeve, tha Grinspoon.
Abraham është optimiste për potencialin e përdorimit të kanabisit mjekësor. Por derisa të kemi hulumtime që përcaktojnë disa nga informacionet që mungojnë rreth dozimit të kanabisit, “përpiquni të përdorni sa më pak që mundeni për të marrë efektin maksimal”, tha ajo./WP/TN
