Fundi i korrikut dhe ditët e para të gushtit do të sjellin mot kryesisht të kthjellët, të thatë dhe shumë të nxehtë në pjesën më të madhe të Ballkanit. Temperaturat më të larta priten në jug të Bosnjë-Hercegovinës, në Serbi, në ultësirat e Shqipërisë dhe Malit të Zi, si dhe në pjesë të Kosovës e Greqisë kontinentale. Maqedonia e Veriut gjithashtu do të përfshihet nga të nxehtit, por sipas parashikimeve aktuale, temperaturat këtu pritet të jenë disi më të ulëta se në zonat më të nxehta të rajonit.
Një masë e ngrohtë dhe e thatë ajrore po shtrihet mbi Ballkan, duke sjellë rritje të temperaturave nga 30 korriku dhe gjatë ditëve të para të gushtit.
Megjithatë, nuk bëhet fjalë për një valë të njëtrajtshme në të gjithë rajonin. Ndërsa në Hercegovinë temperaturat maksimale mund të arrijnë lokalisht 40–41 gradë Celsius dhe në Serbi rreth 40 gradë, në Maqedoninë e Veriut priten kryesisht 34–35 gradë. Në Greqi, temperaturat do të ndryshojnë ndjeshëm ndërmjet pjesës perëndimore të kontinentit, Athinës dhe ishujve të Egjeut.
Vlerat më të larta të përmendura në parashikime janë maksimumet e mundshme lokale dhe nuk nënkuptojnë se e gjithë sipërfaqja e një vendi do të ketë të njëjtën temperaturë.
MAQEDONIA E VERIUT: MOT I QËNDRUESHËM, DERI NË 34–35 GRADË NË SHKUP
Në Maqedoninë e Veriut pritet mot kryesisht me diell, i thatë dhe i qëndrueshëm.
Parashikimet për Aeroportin Ndërkombëtar të Shkupit tregojnë temperatura maksimale rreth 34 gradë Celsius më 30 dhe 31 korrik, si dhe më 1 dhe 2 gusht. Më 3 gusht temperatura mund të arrijë rreth 35 gradë.
Temperaturat minimale në zonën e Shkupit pritet të jenë rreth 17–18 gradë gjatë netëve të para, ndërsa më 3 gusht mund të arrijnë rreth 22 gradë. Mundësia për reshje paraqitet shumë e ulët, ndërsa indeksi ultravjollcë do të jetë shumë i lartë.
Edhe në Tetovë, Kumanovë, Veles, Demir Kapi dhe Gjevgjeli pritet mot i nxehtë, por temperaturat konkrete do të varen nga relievi, lartësia mbidetare dhe qarkullimi lokal i ajrit.
Zonat e luginës së Vardarit dhe juglindja e vendit zakonisht janë më të ekspozuara ndaj temperaturave të larta, ndërsa në viset malore dhe në rajonet e Ohrit e Mavrovës pritet të jetë më freskët.
Sipas parashikimeve aktuale, Maqedonia e Veriut do të ketë një periudhë të fortë të të nxehtit veror, por jo domosdoshmërisht temperatura prej 40 gradësh gjatë ditëve të para të kësaj vale.
KOSOVA: RRITJE DERI NË 38 GRADË SIPAS IHMK-SË
Instituti Hidrometeorologjik i Kosovës ka paralajmëruar rritje graduale të temperaturave gjatë fundit të korrikut.
Për 30 korrikun parashikohen temperatura minimale nga 12 deri në 15 gradë dhe maksimale nga 29 deri në 36 gradë Celsius. Më 31 korrik temperaturat minimale pritet të lëvizin nga 13 deri në 16 gradë, ndërsa ato maksimale nga 30 deri në 38 gradë.
Moti pritet të jetë kryesisht me diell dhe i nxehtë, me erë të dobët deri mesatare nga perëndimi dhe veriperëndimi.
Megjithatë, parashikimet ndërkombëtare për vetë Prishtinën paraqesin vlera më të ulëta, rreth 29 gradë deri më 2 gusht dhe rritje në rreth 32 gradë më 3 gusht. Ky ndryshim tregon se vlera prej 38 gradësh duhet kuptuar si maksimum i mundshëm në zonat më të ngrohta të Kosovës dhe jo domosdoshmërisht si temperaturë për Prishtinën.
Zonat e Dukagjinit, përfshirë rrethinat e Prizrenit, Gjakovës dhe Klinës, mund të jenë më të nxehta se pjesët më të larta dhe rajonet malore.
SHQIPËRIA: 36–37 GRADË NË TIRANË, DERI NË 38 NË ULTËSIRËN PERËNDIMORE
Shqipëria do të mbetet nën ndikimin e motit të kthjellët dhe shumë të nxehtë, me mundësi shumë të vogël për reshje në zonat e ulëta dhe bregdetare.
Për zonën e Tiranës parashikohen temperatura maksimale rreth 36 gradë më 30 korrik dhe 37 gradë më 31 korrik. Temperaturat minimale do të mbeten rreth 22–23 gradë, duke krijuar kushte për net të nxehta dhe vështirësi në freskimin e banesave.
Në Durrës, parashikimet tregojnë rreth 37 gradë më 30 korrik dhe deri në 38 gradë më 31 korrik. Indeksi ultravjollcë do të jetë shumë i lartë dhe mundësia për reshje pothuajse e papërfillshme.
Temperaturat më të larta priten në ultësirën perëndimore dhe në zonat e brendshme të qarqeve Tiranë, Durrës, Elbasan, Fier e Berat. Në bregdet, flladi detar mund ta ulë përkohësisht temperaturën, por lagështia e lartë mund ta bëjë të nxehtin të ndihet më rëndë.
Në zonat malore të veriut dhe juglindjes temperaturat do të jenë më të ulëta, por ekspozimi ndaj rrezatimit ultravjollcë do të mbetet i fortë.
SERBIA: 34–38 GRADË, LOKALISHT RRETH 40 NË FILLIM TË GUSHTIT
Serbia do të jetë ndër vendet e prekura më fuqishëm nga rritja e temperaturave.
Instituti Hidrometeorologjik i Serbisë ka paralajmëruar se nga 30 korriku moti do të jetë me diell dhe gjithnjë e më i nxehtë, me temperatura maksimale nga 34 deri në 38 gradë Celsius. Në fillim të gushtit, në disa zona temperatura mund të arrijë rreth 40 gradë.
Në Beograd, parashikimet e publikuara nga RHMZ-ja tregonin rritje nga 36 gradë më 30 korrik në 37 gradë më 31 korrik dhe 38 gradë më 1 gusht. Temperaturat minimale mund të arrijnë 23–24 gradë, duke sjellë net tropikale në kryeqytet.
Në Novi Sad priteshin temperatura deri në 38 gradë, ndërsa në Nish dhe Kragujevc rreth 36–37 gradë. Zonat e Vojvodinës, Beogradit dhe pjesëve qendrore e jugore të vendit do të jenë veçanërisht të ekspozuara ndaj vapës.
Megjithatë, parashikimi zyrtar aktual nuk e mbështet si vlerë të konfirmuar temperaturën prej 42 gradësh. Ajo mund të paraqitet vetëm si skenar i disa modeleve dhe jo si temperaturë zyrtarisht e parashikuar.
BOSNJË-HERCEGOVINA: JUGU MUND TË ARRIJË 40–41 GRADË
Dallimet brenda Bosnjë-Hercegovinës do të jenë shumë të mëdha.
Sipas parashikimit tre-ditor të Institutit Federal Hidrometeorologjik, më 30 korrik temperaturat maksimale do të lëvizin përgjithësisht nga 30 deri në 36 gradë, ndërsa në jug të vendit mund të arrijnë deri në 40 gradë.
Për 31 korrikun parashikohen temperatura nga 31 deri në 37 gradë në pjesën më të madhe të vendit dhe lokalisht deri në 41 gradë në jug. Temperaturat minimale në Hercegovinë mund të mbeten deri në 27 gradë.
Kjo do të thotë se Mostari dhe pjesët e ulëta të Hercegovinës mund të përballen me kushtet më të rënda termike në rajon. Vlera prej 41 gradësh është maksimumi i parashikuar për jugun dhe nuk vlen për gjithë Bosnjë-Hercegovinën.
Në Sarajevë priten temperatura dukshëm më të ulëta, rreth 30–31 gradë, për shkak të lartësisë mbidetare dhe pozitës gjeografike.
Në Banja Lukë, Tuzllë, Zenicë, Bihaq dhe qytetet e tjera të Bosnjës priten kryesisht 31–35 gradë, ndërsa viset malore do të jenë më të freskëta.
MALI I ZI: DERI NË 38 GRADË, PODGORICA RRETH 37
Në Mal të Zi pritet mot kryesisht me diell dhe shumë i nxehtë.
Instituti Hidrometeorologjik i Malit të Zi parashikoi për 30 korrikun temperatura minimale nga 12 deri në 25 gradë dhe maksimale nga 28 deri në 38 gradë Celsius.
Në Podgoricë pritet mot me diell dhe temperaturë maksimale rreth 37 gradë, ndërsa temperatura minimale do të jetë rreth 24 gradë.
Podgorica, Danillovgradi dhe pjesët e ulëta të brendshme do të jenë zonat më të nxehta. Në bregdetin e Ulqinit, Tivarit, Budvës dhe Kotorrit temperaturat mund të jenë disi më të ulëta, por lagështia e lartë do ta shtojë ndjesinë e vapës.
Në Cetinë, Nikshiq dhe sidomos në zonat malore të Zhablakut e Kollashinit, temperaturat do të jenë më të përballueshme.
GREQIA: DERI NË 39 GRADË NË PERËNDIM, POR ERËRA SHUMË TË FORTA NË EGJE
Në Greqi situata do të jetë më komplekse. Vendi do të ketë temperatura të larta, por erërat e forta veriore do ta kufizojnë vapën në Athinë, në pjesën lindore dhe në ishujt e Egjeut.
Shërbimi Kombëtar Meteorologjik i Greqisë parashikon temperatura nga 36 deri në 38 gradë në pjesën kontinentale dhe lokalisht deri në 39 gradë në perëndim. Në ishujt e detit Jon, në Egjeun lindor dhe në jug të Kretës priten 35–36 gradë, ndërsa në pjesën tjetër të ishujve rreth 30–32 gradë.
Në Athinë priten rreth 31–32 gradë më 30 korrik dhe afërsisht 30–31 gradë më 31 korrik. Temperaturat më të ulëta në kryeqytet lidhen me erërat e forta veriore.
Erërat veriore dhe verilindore do të arrijnë 5–7 ballë të shkallës Beaufort, ndërsa në Egje lokalisht deri në 8 ballë. Këto erëra do ta ulin temperaturën e ndier në disa zona, por njëkohësisht mund ta bëjnë shumë më të vështirë kontrollimin e çdo zjarri që mund të shpërthejë.
Rreziku do të jetë veçanërisht i lartë në zonat me bimësi të tharë, ku kombinimi i erës së fuqishme, lagështisë së ulët dhe temperaturave të larta mund të shkaktojë përhapje shumë të shpejtë të flakëve.
KU PRITEN KUSHTET MË TË RËNDA?
Në bazë të parashikimeve të disponueshme, temperaturat më të larta të kësaj periudhe priten:
- në Hercegovinë, lokalisht deri në 40–41 gradë;
- në Serbi, lokalisht rreth 40 gradë në fillim të gushtit;
- në Greqinë kontinentale perëndimore, deri në 39 gradë;
- në ultësirat e Shqipërisë, Kosovës dhe Malit të Zi, deri në rreth 37–38 gradë;
- në Maqedoninë e Veriut, kryesisht deri në 34–35 gradë gjatë ditëve të para të gushtit.
Temperatura e matur në hije nuk e tregon gjithmonë ngarkesën reale termike. Në sipërfaqe të ekspozuara drejtpërdrejt ndaj diellit, në asfalt, në automjete dhe në qendra të dendura urbane, temperatura mund të jetë dukshëm më e lartë.
RRITET RREZIKU NGA ZJARRET
Rreziku nga zjarret do të jetë i shtuar në pjesën më të madhe të rajonit, por veçanërisht në Greqi, Shqipëri, Mal të Zi, Hercegovinë dhe pjesët e thata të Serbisë e Maqedonisë së Veriut.
Në Greqi, erërat deri në tetë ballë të shkallës Beaufort përbëjnë problem të veçantë, pasi mund t’i përhapin flakët me shpejtësi të madhe. Në vendet e tjera, bimësia e tharë, temperaturat e larta dhe mungesa e reshjeve krijojnë kushte të favorshme për shpërthimin e zjarreve.
Një bisht cigareje, djegia e mbeturinave, zjarri i pashuar në natyrë ose shkëndijat nga makineritë mund të shkaktojnë zjarr me përmasa të mëdha.
RREZIKU PËR SHËNDETIN
Të moshuarit, foshnjat dhe fëmijët e vegjël, gratë shtatzëna, personat me sëmundje kronike dhe punëtorët në ambiente të hapura janë më të rrezikuarit.
Organizata Botërore e Shëndetësisë paralajmëron se të nxehtit mund të shkaktojë rraskapitje dhe goditje nga nxehtësia, si dhe të përkeqësojë sëmundjet kardiovaskulare, respiratore, të veshkave, diabetin dhe probleme të tjera kronike.
Qytetarët këshillohen të shmangin aktivitetet e rënda gjatë pjesës më të nxehtë të ditës, të qëndrojnë në hije ose në ambiente të freskëta, të pinë ujë rregullisht dhe të shmangin alkoolin, pijet me shumë sheqer dhe sasitë e tepërta të kafeinës.
Banesat duhet të ajrosen gjatë natës, ndërsa gjatë ditës dritaret, perdet dhe grilat duhet të mbahen të mbyllura në anën e ekspozuar ndaj diellit. Fëmijët, personat e varur nga kujdesi i të tjerëve dhe kafshët nuk duhet të lihen asnjëherë në automjete të parkuara.
Nëse një person ka lëkurë shumë të nxehtë dhe të thatë, hutim, konvulsione ose humbje të vetëdijes, duhet të thirret menjëherë ndihma mjekësore.
SA DO TË ZGJASË VALA?
Me siguri të lartë mund të thuhet se moti i nxehtë dhe kryesisht i thatë do të vazhdojë nga 30 korriku deri të paktën në ditët e para të gushtit.
Në Serbi, RHMZ-ja paralajmëron temperatura lokalisht rreth 40 gradë në fillim të gushtit, ndërsa parashikimet për Shkupin tregojnë vazhdim të temperaturave rreth 34–35 gradë deri më 3 gusht.
Nuk ka ende bazë të mjaftueshme për të deklaruar se të shtatë vendet do të kenë dhjetë ditë të pandërprera me temperatura rreth 40 gradë. Sa më i largët të jetë afati i parashikimit, aq më e madhe është mundësia e ndryshimeve në intensitetin, kohëzgjatjen dhe shtrirjen e valës.
Për këtë arsye, paralajmërimet e institucioneve meteorologjike kombëtare duhet të kontrollohen dhe të përditësohen çdo ditë.
Artikulli është hartuar sipas parashikimeve meteorologjike të disponueshme deri më 30 korrik 2026./Tetova News
