Në këmbë mbi kuvertën e një destrojeri të goditur nga spërkatjet e detit, vajza e re, e veshur me kostum me pantallona, me krahun e shtrirë drejt detit, duket sikur po i tregon diçka në horizont të atit të saj, Kim Jong-un. Fotografia, e publikuar nga agjencia zyrtare KCNA në fillim të qershorit, është bërë gjatë testimit të anijes së re kryesore të flotës koreano-veriore. Mesazhi është i qartë: rreth 13 vjeçe, adoleshentja po luan një rol gjithnjë e më të rëndësishëm përkrah udhëheqësit të gjithëpushtetshëm të “Mbretërisë së Vetmuar”.
Askush nuk e di nëse Ju-ae ndan pasionin e të atit për çështjet ushtarake. Megjithatë, vajza me fytyrë fëmijërore e shoqëron atë në shumicën e “inspektimeve” të pajisjeve të mbrojtjes. Vëzhguesit shohin këtu një shenjë se ajo mund ta pasojë në krye të së vetmes dinasti komuniste në planet. Edhe shërbimet sekrete të Koresë së Jugut duket se janë bindur për këtë. Pasi për një kohë të gjatë besuan se Kim Jong-un kishte një djalë – të cilin mund ta përgatiste në fshehtësi – tani mendojnë se nuk është kështu.
Përtej çështjes qendrore të trashëgimisë së pushtetit, prania e kudogjendur e Ju-ae në media dëshmon për një feminizim të rrethit të një udhëheqësi më pak tradicionalist se paraardhësit e tij dhe, në një kuptim më të gjerë, të vetë regjimit. E vetëshpallur “parajsë për gratë”, Republika Popullore Demokratike e Koresë garanton që nga krijimi i saj në vitin 1948 barazinë politike dhe ekonomike mes burrave dhe grave.
“Por gruaja ideale socialiste duhej të ishte e përmbajtur, e gatshme për sakrificë dhe e bindur ndaj burrit të saj, si edhe ndaj regjimit komunist, i cili ishte thellësisht patriarkal”, shpjegon gazetarja koreano-jugore Jung Hawon.
Gratë në krye të tezgave të tregjeve
Por mentalitetet kanë ndryshuar. Sipas dëshmive të fundit të refugjatëve koreano-veriorë, gjithnjë e më shumë gra po arrijnë në nivelet më të larta të regjimit që nga ardhja në pushtet e Kim Jong-unit, në vitin 2011. Ky ndryshim pasqyron një evolucion të rolit të grave në shoqëri.
Gjatë urive të tmerrshme të viteve 1990, qindra tregje u shfaqën në mbarë një vend të rrënuar, ku shitej gjithçka, nga pjatat me makarona deri te telefonat celularë “made in China”. Në krye të tezgave ishin gratë, të cilat mbanin familjet, ndërsa burrat e tyre, të punësuar nga regjimi, nuk ishin më në gjendje të siguronin ushqimin e përditshëm të shtëpisë.
“Na trajtonin si qytetare të dorës së dytë, të padenja për pushtet, për status shoqëror apo për t’i shërbyer shtetit. Pikërisht për këtë arsye ne ishim në një pozitë më të mirë për të eksploruar mënyra të reja mbijetese kur sistemi shtetëror i shpërndarjes së ushqimit u shemb”, rrëfen sot Seol Song-ah, ish-tregtare që u arratis në Korenë e Jugut.
Dhe shton, me një dozë humori të zi: “Mund të mbijetosh vetëm nëse burrat i shërbejnë socializmit dhe gratë kapitalizmit”.
Me Kim Jong-unin ka ndryshuar edhe menaxhimi i kuadrove. Udhëheqësi “i ul në detyrë ose i shkarkon shpejt [kuadrot] nëse nuk arrijnë rezultatet e pritshme”, shkruan Cheong Seong-chang nga Instituti Sejong në Seul dhe autor i librit Fytyra e fshehtë e Kim Jong-unit (Ateliers des Cahiers, 2026), çka u ka hapur më shumë hapësirë grave.
Brenda Partisë së Punës, që është në pushtet, gratë po emërohen tashmë në poste drejtuese, siç konstatohet edhe në “Librin e Bardhë 2022 për të drejtat e njeriut në Korenë e Veriut”, të Institutit Korean për Bashkim.
Shumë gra po bëhen gjyqtare, agjente të sigurisë së shtetit dhe police, por gjithashtu, megjithëse në masë më të vogël, oficere në ushtri ose deputete në Asamblenë Popullore. Disa gra madje paraqiten si modele për shoqërinë.
Kim Jong-un, për shembull, i priti si heroina futbollistet e Naegohyang FC pas kthimit të tyre, pasi në fund të majit fituan Ligën e Kampioneve të Azisë për femra.
Bashkëshortja e tij i sjell imazhit një dozë glamour-i
Tendenca është e dukshme edhe në nivelet më të larta të pushtetit. Choe Son-hui, vajza e adoptuar e një ish-kryeministri, e cila ka studiuar në Kinë, Austri dhe Maltë dhe ka shërbyer dikur si përkthyese e Kim Jong-unit, drejton Ministrinë e Punëve të Jashtme.
Ndërsa Hyon Song-wol, një ish-këngëtare që thuhet se në vitet 2000 kishte pasur një lidhje me Kim Jong-unin, është ngritur në postin e zëvendësdrejtoreshës së Departamentit shumë strategjik të Propagandës dhe Agjitacionit.
Por ndryshimi më spektakolar ka ndodhur brenda familjes së vetë udhëheqësit. Babai i tij, Kim Jong-il, nuk ishte shfaqur kurrë publikisht me bashkëshortet e tij. Kim Jong-un, përkundrazi, nuk ngurron të shfaqet me gra, duke filluar nga bashkëshortja e tij, Ri Sol-ju, e cila i shton një dimension glamour imazhit të tij.
Pasi kishte studiuar këngë klasike në Kinë, ajo ishte pjesë në vitin 2005 e një skuadre tifozesh të quajtur “Ushtria e bukurosheve”, e dërguar në Jug për të mbështetur koreano-veriorët gjatë Kampionatit Aziatik të Atletikës.
Një reportazh i televizionit zyrtar zbuloi identitetin e saj dhe statusin e saj si bashkëshorte e udhëheqësit në vitin 2012. Ajo e mbante të shoqin për krahu – diçka e paparë më parë.
“Kjo Zonjë e Parë ka një model flokësh elegant dhe vesh rroba të ngushta të stilit perëndimor, me funde që përfundojnë mbi gju, çka bie në kontrast të fortë me normën. Ajo nuk paraqitet as me ‘hanbok’ [veshja tradicionale koreane], as me veshjet e zymta socialiste”, vërejti atë vit Darcie Draudt, studiuese e shkencave politike në Carnegie Endowment for International Peace.
Ri Sol-ju më pas mori përsipër rolin e Zonjës së Parë edhe në skenën diplomatike. Në Kinë, në vitin 2019, ajo bëri përshtypje me stilin e saj. Përdorues kinezë të internetit e përshkruan si “po aq të bukur” sa një aktore koreano-jugore që në atë kohë ishte shumë e njohur në Kinë.
Një tjetër figurë e rëndësishme femërore pranë Kim Jong-unit, e cila ka edhe përgjegjësi reale politike, është motra e tij, Yo-jong.
E lindur në vitin 1987, ajo ka përjetuar një ngritje të rrufeshme në aparatin koreano-verior. Pas shkollimit në Zvicër ndërmjet viteve 1996 dhe 2000, ajo ndoqi mësime në Universitetin Ushtarak Kim Il-sung.
Që në vitin 2002, “Kim Jong-il u thoshte me krenari bashkëbiseduesve të huaj se vajza e tij më e vogël interesohej për politikën dhe dëshironte të bënte karrierë brenda regjimit”, shkruan faqja e specializuar North Korea Leadership Watch.
Në shkurt 2018, Kim Yo-jong u gjend në qendër të vëmendjes kur mori pjesë në ceremoninë e hapjes së Lojërave Olimpike Dimërore në Pyeongchang të Koresë së Jugut.
“Praktikisht e panjohur për mediat ndërkombëtare, ajo u bë atëherë po aq e famshme, madje ndoshta më e famshme se Zonja e Parë”, vëren Elizabeth Campbell nga Universiteti Korea.
E emëruar në shkurtin e kaluar drejtoreshë e Departamentit të Çështjeve të Përgjithshme të Partisë, ajo ka shtuar deklaratat e ashpra politike. Në qershor, ajo e cilësoi synimin amerikan për çarmatimin bërthamor të Veriut si një “ëndërr anakronike”.
Përpjekjet e Japonisë për të forcuar mbrojtjen, sipas saj, përfaqësojnë kalimin e një “shteti kriminal lufte” drejt një “shteti militarist”.
Ndikimi i saj është aq i madh sa disa e shohin si një pasardhëse të mundshme të vëllait të saj, shëndeti i të cilit konsiderohet i brishtë.
Kjo ishte deri në shpërthimin mediatik të Kim Ju-ae.
Që nga paraqitja e saj e parë publike në vitin 2022, me rastin e testimit të një rakete balistike ndërkontinentale, ajo është kudo. Duke shoqëruar të atin, vajza madje mori pjesë në paradën ushtarake të organizuar më 3 shtator 2025 në Pekin, ku u takua me presidentin kinez Xi Jinping.
Sot, “Kim Ju-ae gëzon një trajtim të privilegjuar krahasuar me nënën e saj”, vëren Cheong Sang-cheon nga Instituti Sejong.
Ky ekspozim i madh publik nuk i pëlqen të gjithëve. Thuhet se ai kishte ndikuar edhe në vendimin e diplomatit koreano-verior Ri Il-gyu për t’u arratisur në Seul në vitin 2024.
“Ideja që fëmijët e mi mund të detyrohen të përkulen përpara kësaj vajze të vogël është e padurueshme për mua”, kishte thënë ai në atë kohë./L’Express.fr
