Udhëtimi ka të gjitha shenjat e një oguri të keq. Këtë javë, drejtori i CIA-s, John Ratcliffe, zhvilloi një vizitë të papritur në Moskë. Sipas informacioneve të Wall Street Journal, ky udhëtim, i pari i drejtorit që prej marrjes së detyrës, do të ketë ndodhur pas disa analizave alarmante të agjencisë.
Sipas këtyre vlerësimeve, Vladimir Putin mund të jetë duke shqyrtuar mundësinë e një sulmi të kufizuar kundër NATO-s gjatë viteve të ardhshme. Qeveria amerikane druhet se Kremlini, i cili po përballet me vështirësi në Ukrainë dhe me presion ekonomik në planin e brendshëm, mund të zgjedhë përshkallëzimin.
Një sulm rus mund të marrë forma të ndryshme, nga një sulm kibernetik deri te një inkursion në shtetet baltike. Shterimi i një pjese të rezervave amerikane të municioneve gjatë konfliktit me Iranin mund të shihet gjithashtu nga Putini si një mundësi.
Kjo rritje e tensioneve po ndodh në një kohë kur Shtetet e Bashkuara dhe CIA janë dobësuar në skenën ndërkombëtare.
L’Express bisedoi me gazetarin Tim Weiner, një nga specialistët më të njohur të CIA-s dhe autor i librit La Mission, l’enquête choc sur la CIA.
L’Express: A është e pazakontë kjo vizitë e John Ratcliffe në Moskë?
Tim Weiner: Le të kthehemi pas. Hera e fundit kur një drejtor i CIA-s shkoi në Moskë ishte në nëntor 2021. Ishte William Burns, pak kohë përpara pushtimit të Ukrainës.
Ai shkoi për t’i përcjellë një mesazh shumë të prerë Putinit dhe shërbimeve ruse të inteligjencës. Misioni i tij ishte t’u thoshte: “Ne e dimë se çfarë po përgatitni”.
Putini ndodhej në atë kohë në rezidencën e tij dimërore dhe nuk u paraqit në takim. Por ai mori një paralajmërim të drejtpërdrejtë dhe të qartë: “Mos e bëni këtë, përndryshe do të përballeni me pasoja”.
Megjithatë, Putini e pushtoi Ukrainën.
Çfarë rezultatesh kanë dhënë në të kaluarën përpjekjet për bashkëpunim ndërmjet CIA-s dhe shërbimeve ruse?
Në La Mission kam intervistuar disa veteranë të CIA-s që kishin marrë pjesë në këto takime.
Njëri prej tyre tha se rusët i tradhtonin vazhdimisht. Ata premtonin se do të bashkëpunonin, por në të vërtetë i shihnin këto takime si mundësi për ta mashtruar CIA-n: me njërën dorë u shtrëngonin dorën amerikanëve, ndërsa me tjetrën u kontrollonin xhepat.
Një oficer i CIA-s që kishte marrë pjesë në këto takime i krahasonte amerikanët me një njeri që blen një babuin si kafshë shtëpiake. Babuini ia shqyen fytyrën, por kjo nuk e pengon njeriun të blejë një tjetër.
Në vitet 1990, gjatë kohës së Boris Jelcinit, një oficer i inteligjencës ruse i kishte thënë një oficeri të CIA-s: “Ju mendoni se ne duam të jemi si ju? Se duam të jemi Amerika? Se duam të jemi demokraci? Gaboheni. A ua thoni të njëjtën gjë edhe kinezëve kur takoheni me ta?”
Ekzistonte një shkallë e qartë përçmimi nga ana e oficerëve të inteligjencës ruse ndaj homologëve të tyre amerikanë. Dhe ky përçmim vetëm sa është rritur deri në ditët e sotme.
Wall Street Journal raportoi më 27 gusht se Ratcliffe shkoi në Moskë për të parandaluar një pushtim të ri rus, këtë herë kundër NATO-s. A është ai në gjendje ta frenojë Putinin?
Uashingtoni nuk ndodhet më në të njëjtën pozitë si pesë vjet më parë.
Ndryshe nga atëherë, Shtetet e Bashkuara e kanë tradhtuar Ukrainën. Ndihma ushtarake dhe mbështetja e inteligjencës janë reduktuar nga Donald Trump. Prandaj, mesazhi i Ratcliffe është thelbësisht, në mos tërësisht, i ndryshëm nga ai i fundit të vitit 2021.
Situata e tanishme buron pjesërisht nga kjo tradhti.
Shërbimet amerikane të inteligjencës vlerësojnë se Putini po përgatit diçka më spektakolare se çdo gjë që kemi parë deri më tani.
Nëse është kështu, kjo ndodh sepse ai është bërë më i guximshëm: mendon se po fiton epërsi në Ukrainë. Dhe nëse mendon kështu, kjo ndodh sepse amerikanët i kanë tradhtuar ukrainasit dhe i kanë privuar nga pajisjet mbrojtëse që u nevojiten për të ndalur sulmet ruse me raketa.
E kam thënë prej kohësh dhe e kam përsëritur edhe në La Mission: nëse Putinit i lejohet të mbajë qoftë edhe një hektar të Ukrainës, ai nuk do të ndalet aty.
Ëndrra e tij është të rivendosë Perandorinë Ruse të kohës para Revolucionit Rus.
Duhet theksuar: Vladimir Putin është në luftë me NATO-n në Evropë. Thjesht kjo luftë nuk i ngjan luftës së fundit.
Është një konflikt i padukshëm, që në masë të madhe kalon pa u vënë re. Megjithatë, ai mbështetet në të gjitha instrumentet e luftës politike: sabotazh, subversion, mbështetje për grupe të djathta legale dhe klandestine, nxitje të frikës dhe urrejtjes ndaj emigrantëve dhe hedhje kripe mbi plagët e shoqërive evropiane.
A mund të jenë diskutuar edhe çështje të tjera gjatë këtij takimi?
Ratcliffe mund të ketë përcjellë mesazhin se Shtetet e Bashkuara do të preferonin fuqishëm që Rusia të mos e ndihmonte Iranin.
Rusët i kanë dhënë Teheranit mbështetje të rëndësishme në fushën e inteligjencës ushtarake. Të dhënat e tyre për përcaktimin e objektivave e kanë ndihmuar regjimin të lokalizojë me saktësi baza ushtarake dhe të inteligjencës amerikane në të gjithë Lindjen e Mesme, të cilat janë dëmtuar rëndë ose janë shkatërruar.
Rusia e ka ndihmuar Iranin gjithashtu në fushën e dronëve.
Një mesazh tjetër i mundshëm — që do të ishte në përputhje me traditën, edhe pse, Zoti e di, administrata Trump e ka copëtuar traditën në një mijë pjesë — do të ishte kërkimi i bashkëpunimit në fushën e inteligjencës, veçanërisht përballë kërcënimeve të mundshme terroriste që vijnë nga Irani dhe nga degët e ndryshme të Al-Kaedës, të cilat janë përhapur gjatë viteve të fundit.
Bërthama qendrore e organizatës është dobësuar shumë, por degët dhe strukturat e saj të dala prej saj janë ende aktive dhe përbëjnë një kërcënim të rëndësishëm.
A kanë vërtet nevojë Shtetet e Bashkuara për ndihmën e rusëve në këtë fushë?
Mos harroni se 25-vjetori i sulmeve të 11 Shtatorit tashmë është përpara nesh.
Duke përdorur, në njëfarë mënyre, një top shkatërrues kundër aparatit amerikan të sigurisë kombëtare, Trump ka dobësuar ndjeshëm fuqinë ushtarake dhe shërbimet amerikane të inteligjencës.
CIA ka kaluar nëpër një spastrim ideologjik. Nëse nuk je MAGA — “Make America Great Again”, emri i lëvizjes së Donald Trumpit — të largojnë. Nuk mund të mbash një post drejtues.
Mijëra njerëz kanë kërkuar të dalin në pension. CIA sot ndodhet në vështirësi.
Departamenti i Shtetit është shndërruar në një anije fantazmë. Afërsisht 100 nga 200 postet e ambasadorëve në mbarë botën janë të zbrazëta. Edhe aty, mijëra njerëz kanë dhënë dorëheqje në heshtje në shenjë proteste.
Divizionet e sigurisë kombëtare dhe të kundërzbulimit të FBI-së janë shkatërruar plotësisht nga drejtori i ri i saj, Kash Patel, i cili ka shkarkuar mijëra njerëz me arsyetimin e deklaruar se ata punonin në kundërzbulim, hetonin persona të afërt me Trumpin dhe rrethin e tij dhe përpiqeshin të kufizonin ndikimin rus në Shtetet e Bashkuara.
Sa i përket ushtrisë, Pete Hegseth ka goditur rëndë strukturën e saj komanduese, duke shkarkuar gjeneralë njëri pas tjetrit.
Në prag të përvjetorit të 11 Shtatorit, “stoli me tri këmbë” mbi të cilin mbështetet siguria kombëtare amerikane — inteligjenca, ushtria dhe diplomacia — është dobësuar ndjeshëm.
Vlerësimi im personal është se niveli i rrezikut është po aq i lartë sa në muajt që i paraprinë 11 Shtatorit 2001.
Ne jemi të pambrojtur përballë armiqve tanë.
Mendoni se zhvillimi i këtij takimi në Moskë lidhet drejtpërdrejt me këtë situatë dhe me cenueshmërinë e Shteteve të Bashkuara në prag të këtij përvjetori?
Këto janë vetëm spekulime të informuara, sepse nuk kam përpara meje rendin e ditës së Ratcliffe.
Por kur drejtuesit e shërbimeve amerikane të inteligjencës kanë udhëtuar në Moskë në të kaluarën, ata e kanë bërë këtë për të kërkuar bashkëpunim mbi çështje me interes të përbashkët.
I vetmi interes i përbashkët që Shtetet e Bashkuara dhe Rusia ndajnë sot do të ishte lufta kundër terrorizmit.
