Nga e diela, 2 gusht, kanë hyrë në zbatim rregullat e reja për inteligjencën artificiale. Një nga kërkesat kryesore është që përdoruesit të informohen kur komunikojnë me një chatbot ose me një sistem tjetër të inteligjencës artificiale. Po ashtu, duhet të bëhet e qartë kur një fotografi, video, material zanor apo pjesë muzikore është gjeneruar nga IA-ja. Në rast të kundërt, mund të shqiptohen gjoba të larta.
Të dielën filluan të zbatohen rregullat e transparencës të përcaktuara në nenin 50 të Aktit të Bashkimit Evropian për Inteligjencën Artificiale, i njohur si AI Act. Ky nen përcakton detyrimet e ofruesve të sistemeve të IA-së, por edhe rregullat për subjektet që i përdorin këto sisteme në veprimtari të ndryshme nga përdorimi personal dhe joprofesional.
Sipas Komisionit Evropian, rregullat e reja vlejnë për përmbajtjet e publikuara, si tekstet, fotografitë, materialet zanore dhe videot, që janë krijuar ose manipuluar me inteligjencë artificiale dhe që mund të duken autentike. Përmbajtje të tilla duhet të etiketohen qartë si të krijuara artificialisht.
Në Çeki zbatimin do ta mbikëqyrë Zyra Çeke e Telekomunikacionit
Ka nisur edhe zbatimi praktik i këtyre rregullave. Autoritetet kombëtare mbikëqyrëse dhe Komisioni Evropian marrin kompetenca për të shqiptuar masa ndëshkuese për shkeljen e dispozitave që tashmë janë të zbatueshme. Kjo përfshin veçanërisht ndalimin e praktikave të papranueshme, por tani edhe detyrimet e transparencës.
Për shkeljen e rregullave të transparencës, kompanitë mund të përballen me gjoba deri në 15 milionë euro ose deri në 3 për qind të qarkullimit të tyre të përgjithshëm vjetor në nivel botëror.
Në secilin shtet të Bashkimit Evropian, respektimin e rregullave do ta mbikëqyrë autoriteti kombëtar përgjegjës për kontrollin e tregut. Në Republikën Çeke, kjo detyrë do t’i takojë Zyrës Çeke të Telekomunikacionit.
Ky institucion rekomandon që, në praktikë, përmbajtjet të shënohen me etiketa ose simbole të tilla si „AI generated” për materialet e gjeneruara plotësisht nga inteligjenca artificiale dhe „AI modified” për përmbajtjet e ndryshuara me ndihmën e saj.
Shembuj të mënyrave të përshtatshme të etiketimit mund të gjenden në Kodin e praktikave të mira për transparencën e përmbajtjeve të gjeneruara nga inteligjenca artificiale.
„Ndër risitë me ndikimin më të dukshëm është detyrimi për ta informuar qartë dhe në kohën e duhur klientin ose përdoruesin se, gjatë komunikimit me një chatbot, asistent virtual apo asistent zanor, ai po ndërvepron me inteligjencën artificiale”, deklaroi avokati çek Jaroslav Kuba nga kompania këshilluese Rödl.
„E njëjta gjë vlen edhe për agjentët e inteligjencës artificiale që në mënyrë të pavarur kryejnë rezervime, bëjnë porosi ose merren me korrespondencën. Sipas udhëzimeve të reja të Komisionit Evropian, ata duhet të bëjnë të ditur jo vetëm se janë sisteme të inteligjencës artificiale, por edhe në emër të kujt veprojnë”, shtoi ai.
Sipas avokatit çek, Komisioni Evropian i përfshin shprehimisht në kategorinë e të ashtuquajturave „deepfake” edhe materialet reklamuese dhe fotografitë e produkteve të krijuara nga inteligjenca artificiale, nëse ato mund t’i mashtrojnë konsumatorët për pamjen ose karakteristikat reale të produktit. Në këtë kategori mund të përfshihen edhe influencuesit virtualë.
„Detyrimet e reja nuk zbatohen vetëm për zhvilluesit e modeleve të mëdha të inteligjencës artificiale, por edhe për një numër jashtëzakonisht të madh kompanish, institucionesh dhe organizatash të zakonshme që përdorin IA-në në veprimtarinë e tyre”, tha Kuba.
Zyra Çeke e Telekomunikacionit rikujton se, sipas nenit 50, paragrafi 3, subjektet që përdorin sisteme të inteligjencës artificiale për njohjen e emocioneve ose kategorizimin biometrik të personave kanë për detyrë ta informojnë në mënyrë të përshtatshme çdo person të prekur nga përdorimi i tyre.
Në praktikë, kjo do të thotë se, kur një person hyn në mjedise ku përdoren kamera të lidhura me sisteme të inteligjencës artificiale, të cilat njohin fytyrat ose emocionet, për shembull për shënjestrimin e reklamave, ai duhet të informohet për këtë.
Bashkimi Evropian miratoi këtë vit të ashtuquajturin „AI Omnibus”, një paketë ndryshimesh që synon të thjeshtojë disa nga detyrimet dhe të ndryshojë afatet e zbatimit të Aktit për Inteligjencën Artificiale.
Ndër të tjera, kjo paketë e shtyu hyrjen në zbatim të disa rregullave për sistemet e inteligjencës artificiale me rrezik të lartë. Bëhet fjalë për sisteme që mund të ndikojnë ndjeshëm në sigurinë e njerëzve ose në të drejtat e tyre themelore.
Fillimisht, detyrimet për këto sisteme duhej të zbatoheshin duke filluar nga gushti i këtij viti, por sipas afatit të ri ato do të hyjnë në zbatim më 2 dhjetor 2027.
Burimi: iDNES.cz
